Historia

Maurycy Beniowski – awanturnik w podróży

Ostatnia aktualizacja: 10.10.2010 06:08
– O życiu Beniowskiego najwięcej wiadomo z jego własnych pamiętników, jednak większość badaczy przyjmuje, że puścił on wodze fantazji i że wspomnienia te należy przyjmować z przymrużeniem oka – podkreślała historyk dr Maria Czeppe.
Audio
  • Maurycy Beniowski – podróżnik i odkrywca – mówi historyk dr Maria Czeppe, audycja Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego z cyklu "Kronika niezwykłych Polaków". (PR, 31.05.2002)
Kamczatka  miejsce zesłania Maurycego Beniowskiego, który w brawurowej akcji wydostał się z niedostępnego półwyspu
Kamczatka – miejsce zesłania Maurycego Beniowskiego, który w brawurowej akcji wydostał się z niedostępnego półwyspuFoto: Vfp15/Wikipedia/CreativeCommons

10 października 1776 Maurycy Beniowski został obwołany przez tubylców królem Madagaskaru.

Zesłanie

Urodził się 20 września 1746 u podnóży Małych Karpat, na Węgrzech. Chociaż związany był z trzema narodami: węgierskim, polskim i słowackim uważał się za Polaka, co podkreślał kilkukrotnie w swym "Pamiętniku".

– Ten odważny człowiek związany z Polską, także przez udział w konfederacji barskiej poniósł karę i jak wielu innych Polaków został zesłany do Rosji – mówiła dr Maria Czeppe w aud. Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego "Kronika niezwykłych Polaków".

Beniowski próbował zbiec z Kniazia, gdzie został osadzony po konfederacji, więc jako miejsce zesłania wyznaczono mu najodleglejsze i cieszące się najgorszą sławą wśród więźniów miejsce – Kamczatkę. Jak się później okazało, dla Beniowskiego ucieczka nawet z Kamczatki nie była niemożliwa.

Zdobył wiele informacji, map, przekonał do siebie miejscowych oraz zdobył sympatię córki gubernatora tamtego okręgu i z grupą blisko 100 osób na statku "Piotr i Paweł" w maju 1771 roku uciekł z Kamczatki. Ten niechlubny fakt Rosjanie chcieli później zatuszować.

– W historiografii rosyjskiej, brytyjskiej, francuskiej, a także polskiej przez wiele lat czyniono wysiłki, by prawdę o podróży Beniowskiego ukryć – mówiła dr Maria Czeppe.

Podróż życia

Po drodze uciekinierzy odkryli szereg nieznanych wysp, zwiedzili wybrzeża Japonii i Chin. – Podczas podróży Beniowski prowadził szczegółowy dziennik: sporządził wiele notatek i rycin przedstawiających odwiedzane miejsca – przypominała dr Czeppe. – Po wielu miesiącach Beniowski udał się do Francji, gdzie próbował przekonać władze, aby zainwestowały w podróże i odkrycia wybrzeży Azji Południowo-Wschodniej.

Rząd francuski postanowił wykorzystać doświadczenia Beniowskiego, ale nie wysłał go do Azji, a na Madagaskar, który miał się stać kolonią francuską. Jak można było przypuszczać polski podróżnik nie spotkał się z entuzjazmem miejscowej ludności. Powoli jednak podporządkowywał sobie wyspę. 10 października 1776 został przez tubylców obwołany nawet królem.

Maurycy Beniowski zapisał się także w kulturze. Juliusz Słowacki napisał poemat "Beniowski". Jeden z najbardziej efektownych matów w szachach także nosi nazwę od jego nazwiska. Przygody podróżnika szersze grono poznało głównie dzięki Józefowi Kopeciowi, który pod koniec XVIII wieku był na Kamczatce, a tam mieszkała wówczas większość uciekinierów z "Piotra i Pawła". Brawurową ucieczkę Beniowskiego opisał on w swym "Dzienniku podróży" wydanym w Paryżu w roku 1842.

Posłuchaj audycji o niezwykłym wyczynie Maurycego Beniowskiego.

mb

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Wyprawa Magellana opływa Ziemię

Ostatnia aktualizacja: 06.09.2015 06:00
Zamorskie wyprawy Europejczyków osiągnęły swoje apogeum na przełomie XV i XVI wieku. Żeglarze hiszpańscy i portugalscy opanowali cały świat. W gronie tych, którzy wypłynęli na podbój mórz i oceanów znalazł się Ferdynand Magellan.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Arkady Fiedler: Byłem wielkim marzycielem

Ostatnia aktualizacja: 28.11.2016 06:33
Jako podróżnik zwiedził niemal cały świat. Jego książki należą dziś do klasyki literatury podróżniczej. Na historiach opisanych przez Arkadego Fiedlera wychowały się pokolenia żądnych przygód obieżyświatów.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Roald Amundsen – pierwszy człowiek na biegunie południowym

Ostatnia aktualizacja: 16.07.2015 06:10
Do wyścigu o zdobycie bieguna południowego stanęło dwóch polarników: Roald Amundsen i Robert Scott. Szczęście uśmiechnęło się do pierwszego.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Marco Polo – zrozumieć Chiny

Ostatnia aktualizacja: 15.09.2014 06:00
Marco Polo, najwybitniejszy europejski podróżnik średniowiecza, w 1271 wyruszył drogą lądową do Chin, gdzie spędził prawie 20 lat. Jego dzieło ”Opisanie świata” przez długie lata było głównym źródłem średniowiecznej geografii.
rozwiń zwiń