X
Aby nas słuchać lub oglądać potrzebujesz najnowszego Adobe Flash Player | Pobierz Flash
POLSKIE RADIO - HISTORIE DOBRZE OPOWIADANE OD 90 LAT
Historia

Żołnierze generała Maczka

13.05.2010
W Łodzi można oglądać wystawę poświęconą oddziałom dowodzonym przez gen. Maczka.

Do końca 2010 r. mieszkańcy Łodzi będą mogli oglądać wystawę dokumentującą historię walk oddziałów dowodzonych w czasie II wojny światowej przez gen. Stanisława Maczka. Ekspozycja "Żołnierze generała Maczka" została otwarta w poniedziałek w muzeum na Radogoszczu.

Przygotowano ją z okazji 65. rocznicy zakończenia II wojny światowej.

"Nie chcieliśmy robić wystawy ogólnej, upamiętniającej II wojnę światową. Wybraliśmy więc jednego generała i jedną jednostkę - Brygadę Kawalerii Zmotoryzowanej, która w 1939 roku była niepokonana. Niemcy nazwali ją "schwarze brigade", czyli czarną brygadą. Przeszła ona później przez granicę węgierską, skąd przedzierała się na Zachód" - powiedział PAP jeden ze współorganizatorów wystawy, kierownik działu zbiorów Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi, Konrad Czernielewski.

"Ciekawostką jest to, że wśród zarekwirowanego przez Węgrów sprzętu jednostki dowodzonej przez Maczka były m.in. słynne sokoły - polskie motocykle, które swoją karierę skończyły pod Stalingradem, gdzie w ramach armii węgierskiej walczyły przeciw Sowietom" - dodał Czernielewski. Na wystawie zebrano ponad 500 eksponatów. Są wśród nich części umundurowania, broń, amunicja, odznaczenia, fotografie, dokumenty oraz wspomnienia żołnierzy walczących pod dowództwem gen. Maczka - od kampanii wrześniowej 1939 r. po udział w okupacji Niemiec do 1947 r.

"Muzeum Tradycji Niepodległościowych od lat 80. ubiegłego wieku gromadziło pamiątki po żołnierzach, którzy po wojnie mieszkali w Łodzi. Znalazły się one na tej wystawie obok eksponatów z innych placówek, m.in. z Muzeum Wojska Polskiego. Są tu również pamiątki pochodzące od osób prywatnych" - wyjaśnił Czernielewski.

''  

Gen. Maczek na czołgu. źr.wikipedia.

Ekspozycja pozwala prześledzić historię 10. Brygady Kawalerii, jej szlak bojowy we wrześniu 1939 r., walki w obronie Francji w 1940 r., powstanie 1. Dywizji Pancernej w Wielkiej Brytanii i jej szlak bojowy od Normandii do Wilhelmshaven.

Wystawie towarzyszy folder pt. "Pancerny szlak żołnierzy generała Maczka". Jest w nim m.in. kronika szlaku bojowego, struktura organizacyjna i skład personalny jednostek dowodzonych przez Maczka.

Szlak ten zaczął się we wrześniu 1939 r., gdy dowodzona przez płk. Stanisława Maczka 10. Brygada Kawalerii prowadziła działania opóźniające od Beskidu Wyspowego aż po Lwów. 19 września niepokonana w żadnej bitwie brygada, na rozkaz Naczelnego Wodza, przekroczyła granicę węgierską, gdzie została internowana. Dzięki życzliwej postawie Węgrów płk Maczek i większość jego żołnierzy różnymi drogami przedostali się później do Wojska Polskiego we Francji.

 

''  

1. Dywizja Pancerna. źr. wikipedia.

15 listopada 1939 r. Maczek otrzymał awans na stopień generała brygady i przydział na dowódcę polskiego ośrodka wojskowego w Coeetquidan. W czerwcu 1940 r. wziął udział w walkach w obronie Francji dowodząc 1700-osobowym oddziałem odtworzonej 10. Brygady Kawalerii Pancernej. Pozostała część Brygady pod dowództwem płk. Kazimierza Dworaka ewakuowała się do Wielkiej Brytanii.

Po klęsce Francji na Wyspy Brytyjskie przedostał się także gen. Maczek z dużą grupą swych żołnierzy. Tam ponownie odtworzył 10. Brygadę Kawalerii. W lutym 1942 r. otrzymał rozkaz zorganizowania na bazie tej jednostki pierwszej polskiej Dywizji Pancernej, która wzięła udział w alianckiej inwazji na Francję. Weszła do walki 8 sierpnia 1944 r. na przyczółku normandzkim, a zakończyła swój szlak bojowy 6 maja 1945 r. wkroczeniem do niemieckiego portu i twierdzy Wilhelmshaven. Podczas walk o wolność Holandii, Dywizja wsławiła się zdobyciem Bredy w październiku 1944 roku.

GEN. MACZEK O ZDOBYCUI BREDY

20 maja 1945 r. gen. Maczek przekazał dowództwo Dywizji gen. bryg. Klemensowi Rudnickiemu, a sam objął dowództwo I Polskiego Korpusu w Szkocji. 1. Dywizja Pancerna, obok 1. Polskiej Brygady Spadochronowej, wzięła udział w okupacji pokonanych Niemiec.

(PAP)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Dlaczego Stalin przegrał wojnę?

Po ucieczce na Zachód Wiktor Suworow napisał kilkanaście książek, w których starał się dowieść teorii o wiodącej roli ZSRS w rozpoczęciu II wojny światowej.
Posłuchaj
42'26 Dariusz Rosiak rozmawia z Wiktorem Suworowem

Do Polski przyjechał Władimir Bogdanowicz Rezun, pod literackim pseudonimem znany jako Wiktor Suworow. Autor promuje najnowszą książkę „Ostatnia defilada”, która jest czwartą częścią historycznego cyklu „Lodołamacz”.

''  

Wiktor Suworow. Źr.Wikipedia.

Suworow urodził się w 1947 roku na sowieckiej Ukrainie. Początkowo służył w wojskach pancernych. W 1968 roku brał udział w agresji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację, co po latach znalazło odbicie w książce „Żołnierze wolności”. Już wtedy – jak podkreśla Suworow - pojawiły się u niego wątpliwości, co do komunizmu.

Samotność szpiega

W 1970 roku trafił do Wojskowej Akademii Dyplomatycznej w Moskwie, która w istocie była przykrywką do szkolenia oficerów sowieckiego wywiadu wojskowego GRU. W 1974 roku został rezydentem wywiadu w Genewie. Cztery lat później uciekł do Wielkiej Brytanii, gdzie mieszka do tej pory. Nad Suworowem jako oficerem wywiadu wojskowego ciąży wyrok śmierci, który został wydany przez Kolegium Wojskowe Sądu Najwyższego ZSRS. Mimo rozpadu Związku Sowieckiego wyrok nie został uchylony i nadal „wisi” nad Suworowem.

Wiktor Suworow przyznaje, że to nie pozwala mu odwiedzić rodzinnego kraju, chociaż jest zapraszany do innych byłych republik radzieckich: do Estonii, na Litwę czy Łotwę. Suworow ma nadzieję, że dożyje czasów, kiedy Rosja będzie krajem demokratycznym i będzie mógł pojechać. Ma też nadzieję, że przyjedzie do wolnej Rosji - normalnego kraju, w którym będą otwarte archiwa i można będzie pisać prawdziwe książki. Jest jednak wyraźnie przekonany, że Rosja nie będzie wolnym krajem, dopóki będą nim rządzić Dmitrij Miedwiediew i Władimir Putin.

''  

Okładka najnowszej książki Wiktora Suworowa.

 Na Zachodzie

Po ucieczce na Zachód Suworow napisał kilkanaście książek, w których starał się dowieść teorii o wiodącej roli Związku Sowieckiego w rozpoczęciu II wojny światowej.

Do Polski przybył promować swoją najnowszą książkę „Ostatnia Defilada”, która jest czwartą częścią historycznego cyklu „Lodołamacz”. Książka w ubiegłym roku ukazała się w Rosji i - jak mówi sam Suworow - cieszyła się dużą popularnością, choć nie brakowało krytyki. Jak mówi - oficjalnie poinformowano o wydaniu 120 tysięcy egzemplarzy, ale - znając rosyjskie realia - można mówić o milionowym nakładzie.

Stalin przegrał wojnę

 

''  

Sowieci pod Bramą Brandemburską. Czy na pewno wygrani?. Źr.Wikipedia.

W najnowszej książce Suworow po raz kolejny postawił odważne tezy dotyczące polityki ZSRS w latach 30. i 40. Na podstawie analizy dokumentów, posunięć dyplomatycznych i działań sowieckich służb, autor starał się udowodnić, że II wojna światowa zakończyła się klęską Związku Sowieckiego...

Według Suworowa Stalin marzył o podboju Europy, a może i świata. Liczył na to, że najpierw Hitler pokona Zachód i właśnie wtedy do gry przystąpi ZSRS, który pokona wykrwawioną III Rzeszę. Poligonem doświadczalnym - a może i próbą wywołania takiej wojny - było zaangażowanie się sowietów w wojnę domową w Hiszpanii. Tysiące żołnierzy, czołgów i armat, które posyłał tam Stalin, miały służyć właśnie temu.

Gdyby miało być inaczej – przekonuje Suworow – to Stalin nie angażowałby się w konflikt kapitalistów, którzy wzajemnie się zabijali. Kiedy w 1939 roku wojna w Hiszpanii wygasała, Stalin zmienił taktykę. Sprzymierzył się z Hitlerem i napadł na Polskę – to miał być początek nowej gry czerwonego cara o panowanie nad Europą – konkluduje były oficer GRU.

Zapraszamy do wysłuchania rozmowy Dariusza Rosiaka z Wiktorem Suworowem. Autor „Akwarium” opowiada o swojej najnowszej książce, o tym dlaczego został zagorzałym antykomunistą i co czeka Rosję w przyszłości.

(P.D)