Słuchaj
więcej
Gospodarka

Świadczenie kompensacyjne – wcześniejsza emerytura dla nauczycieli

08.11.2013 19:38
Ustawa precyzyjnie określa, komu przysługuje świadczenie kompensacyjne. Mogą się o nie ubiegać nauczyciele, wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni szkół oraz przedszkoli publicznych i niepublicznych. To znaczy, że uprawnienia mają też np. bibliotekarze i psychologowie szkolni.
Audio
  • 03'14
    Red. Krzysztof Rzyman rozmawia z Wiesławą Lempską z Departamentu Świadczeń Emerytalno-Rentowych w centrali ZUS.
Zgodnie z przepisami byli nauczyciele mogą podejmować pracę tylko poza szeroko rozumianym szkolnictwem.
Zgodnie z przepisami byli nauczyciele mogą podejmować pracę tylko poza szeroko rozumianym szkolnictwem.Foto: Glowimages.com

Nauczyciele jeszcze do 2032 roku mogą przechodzić na wcześniejszą emeryturę. Czyli mogą otrzymywać świadczenie kompensacyjne

To świadczenie będzie wypłacane do momentu,  kiedy dana osoba nie uzyska uprawnień do emerytury powszechnej – tłumaczy Wiesława Lempska z Departamentu Świadczeń Emerytalno-Rentowych w centrali ZUS.  Natomiast nauczyciele, którzy do końca 2008 r. spełnili warunki dotyczące stażu lub stażu i wieku mogli, i mogą,  korzystać z prawa do wcześniejszych emerytur na tzw. starych zasadach.

Jakie są warunki otrzymania takiej wcześniejszej emerytury

Pierwsze kryterium to staż pracy: co najmniej 20 lat przepracowanych jako nauczyciel lub w innym zawodzie wskazanym w ustawie, przynajmniej na pół etatu.

– Z tego świadczenia mogą skorzystać nauczyciele i pozostali pedagogiczni pracownicy szkoły, tacy jak psycholog szkolny, bibliotekarz. Muszą to być osoby zatrudnione w placówkach publicznych, niepublicznych, przedszkolach. Chodzi tutaj o nauczycieli, którzy muszą posiadać okres składkowy i nieskładkowy, wynoszący co najmniej 30 lat, w tym co najmniej 20 lat pracy w tych właśnie wyżej wymienionych placówkach – tłumaczy Wiesława Lempska. Dotyczy to nauczycieli urodzonych po 1948 roku.

Drugie kryterium to wiek.

– Wiek emerytalny, do świadczenia kompensacyjnego, wynosi 55 lat dla kobiet i dla mężczyzn, ale należy go osiągnąć do 2014 roku. Po tym okresie ten wiek zaczyna się różnicować, jeśli chodzi o płeć, i wydłużać – wyjaśnia Wiesława Lempska. Aż do 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.

Prawo do świadczenia kompensacyjnego przysługuje także nauczycielowi,  który został zwolniony z pracy z powodu likwidacji placówki, zmniejszenia liczby klas lub też zmian planu nauczania, które uniemożliwiają dalsze zatrudnienie.

Otrzymane świadczenie kompensacyjne jest obliczane podobnie jak emerytura w nowym systemie. – Chodzi tutaj o podstawę obliczenia czyli kapitał początkowy zwaloryzowany plus zewidencjonowane i zwaloryzowane na koncie ubezpieczonego składki. I to jest dzielone przez średnie dalsze trwanie życia – podkreśla ekspertka ZUS. Czyli nawet jeśli na świadczenie będzie przechodziła 56-letnia nauczycielka, to wartość średniego dalszego trwania życia przyjmuje się jak dla 60-letniej osoby.

Czy można brać świadczenie i nadal pracować

Zgodnie z przepisami byli nauczyciele mogą podejmować pracę tylko poza szeroko rozumianym szkolnictwem. Muszą jednak pamiętać o obowiązujących limitach.

– Osoba, która osiąga do 70 proc. przeciętnego krajowego wynagrodzenia, może otrzymywać to wynagrodzenie i całe świadczenie. Natomiast jeżeli przekracza kwotę 130 proc. średniej krajowej, wówczas kompensacyjne świadczenie nauczycielskie zostaje zawieszone – tłumaczy Wiesława Lempska z Departamentu Świadczeń Emerytalno-Rentowych w centrali ZUS.

Z kolei, gdy pensja wynosi pomiędzy 70 a 130 proc.  przeciętnego wynagrodzenia – świadczenie kompensacyjne jest pomniejszane o kwotę, o którą przekroczyliśmy próg 70 proc.

Ważne!

W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej równolegle z pobieraniem świadczenia kompensacyjnego, obowiązkowe jest opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne. Jest to sytuacja inna niż w przypadku pobierania emerytury. Zgodnie z przepisami prowadzący działalność gospodarczą mogą nie płacić składek wyłącznie w przypadku, gdy ma już prawo do emerytury. Jest to sytuacja, w której istotna jest nazwa świadczenia.

Jakie formalności należy spełnić, aby otrzymać świadczenie

Osoba zainteresowana powinna zgłosić się do ZUS z wnioskiem o to świadczenie. Do wniosku powinna dołączyć dokumentację potwierdzającą okresy składkowe i nieskładkowe oraz fakt zatrudnienia w placówkach, o których mowa w art. 2 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. Prawo do świadczenia można bowiem uzyskać wyłącznie z tytułu wykonywania zawodu w placówkach wymienionych w ustawie.

Wniosek można ściągnąć ze strony www.zus.pl lub też otrzymać w sali obsługi klienta przy okienku, a należy go złożyć albo w placówce ZUS lub też u swojego pracodawcy. Procedura trwa 30 dni od wyjaśnienia ostatniej okoliczności.

Więcej informacji na ten temat na stronie internetowej www.zus.pl

Opr. MB

Podstawa prawna:

Ustawa z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz.U. z 2009 r.  nr 97, poz. 800 z późn. zm.).

''

Zobacz więcej na temat: emerytura ZUS
Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Ustal kapitał początkowy przyszłej emerytury

25.10.2013 10:11
Kilka milionów Polaków nie złożyło jeszcze wniosku o naliczenie kapitału początkowego, a tymczasem jego brak oznacza niższą emeryturę w przyszłości.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kilka milionów osób może mieć niższe emerytury

25.10.2013 12:16
Każdy chce mieć wysoką emeryturę. Nie każdy jednak dba, by tak właśnie było. Brak wyliczonego kapitału początkowego oznacza mniejsze wypłaty w przyszłości.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Blisko milion uczestników programu bezpłatnej rehabilitacji leczniczej ZUS

31.10.2013 20:33
Program rehabilitacji skierowany jest do osób aktywnych zawodowo, zagrożonych utratą zdolności do pracy w wyniku przebytej choroby lub urazu. Priorytetem jest jak najwcześniejsze skierowanie do ośrodka rehabilitacyjnego. Od 1996 roku skorzystało z tej możliwości ponad 988 tys. pacjentów.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Emerytury podwyższą tylko nasze własne oszczędności

05.11.2013 11:51
Kończą się konsultacje w sprawie zmian w Otwartych Funduszach Emerytalnych, ale już wiadomo, że Rada Gospodarcza przy premierze propozycje te popiera. Rząd planuje przenieść połowę środków OFE do ZUS, umarzając zgromadzone tam obligacje. W sumie 121 mld zł, czyli 8 proc. PKB. Jednocześnie środki, które pozostaną w funduszach, będą dziesięć lat przed przejściem na emeryturę stopniowo przenoszone do ZUS.
rozwiń zwiń