Słuchaj
więcej
Gospodarka

NIK ostrzega: może zabraknąć pieniędzy na emerytury z ZUS

03.08.2014 10:43
NIK, w opublikowanym 1 sierpnia raporcie, ostrzega – przyjęta obecnie reforma emerytalna nie rozwiąże największego problemu Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - jego deficyt będzie rósł, a w dłuższej perspektywie, bez wsparcia budżetowego, zabraknie środków na wypłaty emerytur.
Prezes NIK Krzysztof Kwiatkowski
Prezes NIK Krzysztof KwiatkowskiFoto: NIK

Jak czytamy w raporcie NIK, według symulacji wykonanych w ZUS, realizacja przyjętych rozwiązań ustawowych nie rozwiąże w dłuższej perspektywie problemu deficytu Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Deficyt FUS będzie narastał

Mimo przewidywanego zwiększenia wpływów z tytułu składek, a także przenoszenia środków w ramach tzw. suwaka (mechanizm, dzięki któremu 10 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego środki z OFE będą stopniowo przenoszone na fundusz emerytalny FUS i ewidencjonowane na prowadzonym przez ZUS indywidualnym subkoncie przyszłego emeryta), ZUS przewiduje dalszy wzrost deficytu FUS – czytamy w opracowaniu NIK.

Bez wsparcia budżetowego, zabraknie na emerytury

Ponadto, pogłębiający się deficyt Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wskazuje, że w dłuższej perspektywie, bez wsparcia z budżetu państwa, może nie wystarczyć środków na wypłatę świadczeń emerytalnych.

Deficyt FUS: winna emigracja, demografia

Głównymi przyczynami są z jednej strony niski wskaźnik urodzeń i emigracja, a z drugiej wchodzenie w wiek emerytalny roczników z wyżu demograficznego po 1945 roku oraz wydłużanie się długości życia.

Co dalej z odsetkami od Funduszu Rezerwy Demograficznej?

Najwyższa Izba Kontroli zauważa, że ustawodawca nie uregulował przekazywania na przychody FUS odsetek otrzymywanych przez Fundusz Rezerwy Demograficznej od zdeponowanych aktywów, których termin wykupu przypada po 2014 r. Zasady przekazywania przez FRD na przychody funduszu emerytalnego FUS środków pieniężnych uzyskanych z tytułu wykupu aktywów oraz odsetek należnych od tych aktywów określone zostały tylko dla roku 2014.

Tymczasem wartość aktywów, których terminy wykupu przypadają na lata 2018 i 2022, wynosi 11,7 mld zł, a pochodzące od tych aktywów odsetki tylko dla lat 2015-2018 ZUS oszacował na ok. 0,7 mld zł rocznie.

NIK wskazuje na konieczność doprecyzowania zasad przekazywania przez  Fundusz Rezerwy Demograficznej na przychody funduszu emerytalnego FUS wspomnianych odsetek, przez zmianę ustawy o przejęciu przez ZUS środków OFE, jeszcze przed upływem pierwszego terminu wykupu aktywów, przypadającego po roku 2014.

NIK pozytywnie ocenia działania zmierzające do przejęcia aktywów OFE przez ZUS

Jednocześnie Najwyższa Izba Kontroli poświadcza, że przejęcie przez ZUS aktywów OFE (większość to obligacje) oraz przekazanie obligacji skarbowych do Ministra Finansów w celu ich umorzenia, a także przekazanie pozostałej części aktywów do Funduszu Rezerwy Demograficznej i funduszu emerytalnego Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - przeprowadzone zostało prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Cała operacja nie zakłóciła też naliczania i wypłaty świadczeń dla ubezpieczonych.

„Zakład Ubezpieczeń Społecznych przygotował się właściwie do realizacji zadań wynikających z wejścia w życie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych, a także przebieg procesu przejęcia części ich aktywów” – czytamy w raporcie.

Jak wynika z opracowania NIK, ZUS podjął działania przygotowujące go do wykonania zadań wynikających z wejścia w życie ustawy. Nawiązał współpracę i współdziałał z otwartymi funduszami emerytalnymi, Ministrem Finansów,  Zarządem Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych SA i Zarządem PKO BP SA.

W ZUS przygotowano również i wdrożono stosowne wytyczne i instrukcje, a firmom zewnętrznym zlecono usługi dotyczące dostosowania systemów informatycznych oraz z zakresu doradztwa i audytu procesu przygotowania do przejęcia aktywów. Przeprowadzono też analizę potencjalnych zagrożeń i ryzyk – podkreśla raport.

NIK o reformie emerytalnej

Następnie czytamy w opracowaniu, że funkcjonujący w Polsce od 1999 r. powszechny system emerytalny opiera się na dwóch obowiązkowych filarach - repartycyjnym (ZUS), czyli systemie w którym zbierane składki społeczne płacone przez obecnie pracujących są wypłacane aktualnym emerytom, oraz na filarze kapitałowym (OFE) zasilanym częścią składki ubezpieczenia społecznego płaconej przez obecnie pracujących i przekazywanej na ich indywidualne konta w funduszu emerytalnym, który będzie w przyszłości wypłacał im emeryturę.

Źródło: TVP/x-news

Wydatki na świadczenia emerytalno-rentowe stanowią jedną z najważniejszych pozycji w systemie polskich finansów publicznych, zarówno ze względu na ich wielkość, jak i znaczenie społeczne. Odprowadzane przez osoby aktywne zawodowo składki nie są w stanie pokryć bieżących wypłat. Powstały w ten sposób deficyt pokrywany jest z budżetu państwa i stanowi obecnie poważne obciążenie dla finansów publicznych, ponieważ udzielane przez budżet dotacje i pożyczki powiększają dług publiczny.

Wzrost deficytu sektora finansów publicznych stanowił główną przesłankę do wprowadzenia z początkiem lutego 2014 r. zmian w przekazywaniu składek do OFE i dokonania ponownej reformy systemu emerytalnego. W rezultacie tych zmian nastąpiło przejęcie przez ZUS aktywów od OFE o wartości 153,2 mld zł, które następnie zostały przekazane na rzecz Skarbu Państwa, reprezentowanego przez Ministra Finansów, w celu ich umorzenia (obligacje skarbowe) oraz do Funduszu Rezerwy Demograficznej i funduszu emerytalnego Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Opr. Jarosław Krawędkowski

Komentarze3
aby dodać komentarz
Sortuj: od najnowszegood najstarszego
jonkipur2014-08-03 13:49 Zgłoś
Trybunał Konstytucyjny ogłaszając możliwość podnoszenia wieku emerytalnego przez Rząd postąpił wbrew konstytucji - Dlaczego? Otóż zupełnie pozbawił obywatela do prawa wolności i równości względem prawa. Gdyby obywatel miał owe prawa zagwarantowane, mógłby zdecydować o przystąpieniu lub nie do nowej zmienionej umowy społecznej o emeryturach. Jednocześnie Rząd złamał demokratyczne normy przeprowadzając zmiany prawne których żadna partia nie zgłaszała przed wyborami - to znaczy, że społeczeństwo nie zezwoliło na takie zmiany. Możliwe lub nawet pewne, że nie dostałaby mandatu wyborczego partia, która takie zmiany umów społecznych ogłosiłaby w swoim programie. Wszystko to razem dowodzi, że mieszkańcy Polski żyją w kraju socjalistycznym, gdzie Rząd i ciała ustawodawcze przekształciły się w kapitalistę traktującego naród jako swoje własne źródło utrzymania. Jaką rolę odgrywa NIK w tym przedstawieniu? Otóż powinien NIK przedstawić zarzuty Rządowi za niegospodarne prowadzenie finansów publicznych, z których finansowane są świadczenia społeczne regulowane odrębną umową społeczną. Umowa została złamana. Wybrańcy jednak utrzymują, że dzieje się to w zgodzie z prawem. Co więcej kłamliwie w artykule wini się emigrację i niż demograficzny jako przyczyny kłopotów FUS. Przecież emigracja i niż demograficzny są wynikiem społecznego wampiryzmu jakim jest opłacanie tak wysokich składek na ZUS. NIK powinien przedstawić listę nieprawidłowości i niegospodarności wynikłych w ZUS i FUS w ciągu ostatnich 20 lat. Ponadto liczba osób nieprawidłowo pobierających świadczenia jest ogromna. Co zostaje polakom? Emigracja? co prawda da większe środki na życie, lecz co do emerytur to sytuacja pozostanie bez mian. Emigrant będzie płacił składki do innego systemu a sam z nich nie skorzysta. Cóż więc robić?
andres11672014-08-03 09:02 Zgłoś
To sygnal ze nalerzy oszczedzac na emeryture za granica bo w polsce mamy takich fajfusow przy wladze ze noc sie nie oplaca
jonkipur2014-08-02 23:50 Zgłoś
Napisano: "Odprowadzane przez osoby aktywne zawodowo składki nie są w stanie pokryć bieżących wypłat." - to znaczy że już brakuje na wypłaty. Dlaczego rząd nie zrobi nic by naprawić ZUS i system emerytalny? Gdyż według planu - murzyni z polski będą nadal wyjeżdżać do innych stanów UE by zajmować się tamtejszymi emerytami a przy okazji zasilać tamtejsze systemy emerytalne własnymi składkami. Jednak nie ma tego złego co by nie wyszło na dobre: "Błogosławieni ubodzy w duchu albowiem do nich należeć będzie Ziemia". To ja się pytam: kiedy?

Czytaj także

Zdemolowanie systemu OFE nie wystarczy, aby skłonić Polaków do oszczędzania

02.02.2014 12:04
W poniedziałek 150 mld złotych z OFE trafia do ZUS
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zmiany w systemie emerytalnym. "Rząd zrobił skok na kasę"

03.02.2014 08:33
Do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych trafi w poniedziałek ponad połowa emerytalnych składek Polaków zgromadzonych w OFE. Ustawa zmieniająca system emerytalny, która weszła w życie w ostatnią sobotę przewiduje, że z OFE do ZUS-u zostaną przeniesione obligacje Skarbu Państwa.
rozwiń zwiń

Czytaj także

NIK kontroluje ZUS po zmianach w OFE

04.02.2014 11:03
– Sprawdzimy, czy transfer z OFE do ZUS nie wpłynie na sprawność wypłat rent i emerytur – mówił w TVN24 prezes NIK, Krzysztof Kwiatkowski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Reforma emerytalna zgodna z konstytucją. Domański: proza życia

08.05.2014 09:35
- Wyrok Trybunału Konstytucyjnego jest w moim przekonaniu trudny psychologicznie do wytłumaczenia ludziom, ale oczywisty i naturalny - mówi w "Komentatorach" w Trójce Jerzy Domański ("Przegląd").
rozwiń zwiń