Logo Polskiego Radia
polskieradio.pl
Monika Bukowska 04.08.2023

Elżbieta Bowes-Lyon – królowa matka

Kiedy miała 10 lat, wróżka powiedziała jej, że będzie królową. Wydawałoby się, że żyła jedynie w cieniu wielkiej polityki prowadzonej przez męża i córkę. O jej znaczeniu dla monarchii i poddanych świadczy pieszczotliwe określenie "Queen Mommy".
Elizabeth Bowes-Lyon (królowa Matka), aut. Sir Gerald Kelly, WikipediadpElizabeth Bowes-Lyon (królowa Matka), aut. Sir Gerald Kelly, Wikipedia/dp

123 lata temu, 4 sierpnia 1900 roku, przyszła na świat Elizabeth Bowes-Lyon – nazywana królową matką. Pasjonowała się szkocką literaturą i zabytkami, a o poranku budził ją kobziarz. Ukochanym wnukiem królowej matki był książę Karol, paradoksalnie nielubiany przez Brytyjczyków. 

Królowa
Nz: Królowa Elżbieta z królem Jerzym VII w 1939 roku, źr. Biblioteka i Archiwum Kanady, Wikipedia/dp

Żona przyszłego króla

Kiedy miała 21 lat, oświadczył jej się książę Albert (późniejszy król Jerzy VI). Elżbieta nie przyjęła oświadczyn, ale Albert nie ustawał w staraniach o jej rękę. Ostatecznie ich ślub odbył się 26 kwietnia 1923 roku w Opactwie Westminsterskim. Elżbieta była pierwszą od 200 lat nie księżniczką poślubioną przez królewskiego syna.

Nikt nie zakładał, że Elżbieta kiedykolwiek zostanie królową. Po śmierci Jerzego V na tron wstąpił Edward VIII, ale już niespełna rok później abdykował i królem został Jerzy VI. Był rok 1936, jej starsza córka Elżbieta miała wówczas 11 lat, a młodsza Małgorzata, 7.

II wojna światowa

Wybuch II wojny światowej i przyłączenie się Wielkiej Brytanii do konfliktu były dla wizerunku Jerzego i Elżbiety decydujące. – Kiedy Anglii groziła inwazja wojsk niemieckich, proponowano rodzinie królewskiej opuszczenie wysp brytyjskich i udanie się do Kanady, Elżbieta, podobnie jak jej małżonek, odpowiedzieli zdecydowanie: "Nie" – mówił Bolesław Broszczuk w audycji Sławomira Szofa w 2000 roku.

Posłuchaj
28:55 Królowa Matka.mp3 Kim była królowa matka? O życiu i działalności Elżbiety Bowes-Lyon, królowej Wielkiej Brytanii, żony Jerzego VI, jednej z najpopularniejszych osób z brytyjskiej rodziny królewskiej mówi Bolesław Broszczak, aud. Sławomira Szofa z cyklu "Postacie XX wieku". (PR, 3.09.2000)

W czasie bombardowań Londynu królowa wychodziła na ulice, wraz z królem odwiedzała szpitale, fabryki i koszary. Księżniczki: Elżbieta i Małgorzata opatrywały rannych w szpitalach polowych. Postawa królowej matki zapewniła jej powszechny podziw i sympatię poddanych.

Elżbieta

Nz: Elżbieta Bowes-Lyon (Królowa Matka), aut. Richard Stone (1986), Wikipedia/dp

Milczący świadek stulecia

Daty w życiu Elżbiety Bowes-Lyon miały symboliczne znaczenie. Urodziła się na początku wieku XX, a zmarła już w kolejnym tysiącleciu. Królowa matka była obecna przy wszystkich najważniejszych wydarzeniach XX wieku. Po śmierci Jerzego VI królowa początkowo wyjechała do Szkocji, ale bardzo szybko wróciła do życia publicznego.

 Ona słynęła z tego, że nawiązywała cudowny wręcz kontakt z każdym człowiekiem  podkreślał Bolesław Broszczuk.  To nie musiał być człowiek z wyższych sfer.

Swoim autorytetem dominowała nad rodziną królewską i niejednokrotnie godziła zwaśnione strony.  Wielokrotnie mawiała, jeszcze za życia króla Jerzego VI, że ona się do spraw publicznych nie chce mieszać – przypominał Broszczuk.  Natomiast zawsze służyła radą i pomocą zarówno mężowi, jak i panującej na tronie córce.

mb/im