X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Ruch ludowy
Section04
1895 -1939
Powstanie ruchu ludowego wiąże się z potrzebą uzyskania przez chłopów praw politycznych
"Powstanie ruchu ludowego wiąże się z potrzebą uzyskania przez chłopów praw politycznych" więcej
Dla przeciętnego polskiego chłopa Witos był symbolem godności, honoru i wiary we własne siły
"Dla przeciętnego polskiego chłopa Witos był symbolem godności, honoru i wiary we własne siły" więcej

Z archiwum Polskiego Radia i Rozgłośni Polskiej RWE

Ostatnio dodane
Ruch ludowy narodził się w Galicji

- Tu najsilniejsze były antagonizmy między szlachtą a chłopstwem. Palący był konflikt o ziemię – mówił dr Piotr Szlanta, historyk z Uniwersytetu Warszawskiego. (PR, 26.08.2001)

Pierwszy teoretyk ruchu ludowego

- To on dostrzegł, że chłopi są ważnym elementem w walce o narodowe wyzwolenie – biograficzna audycja o życiu i działalności Bolesława Wysłoucha. (PR, 17.09.2002)

Niósł wysoko sztandar ruchu ludowców

- Ten starszy pan, promieniał radością, rozumem, głęboką ideowością. Miał surowe zasady moralne - Bolesława Wysłoucha wspomina gen. Marian Kukiel. (RWE, 15.11.1964)

Chłopi są częścią narodu polskiego

- Od dziecka, niemal codziennie miałem przed oczyma krzywdę chłopów i to nie tylko tę opowiadaną, ale krzywdę, na którą patrzyłem – pisał Wincenty Witos. (RWE, 29.03.1984)

Wyrastanie przywódcy

- Witos dopiero przed trzydziestką zaczął wypływać jako przywódca. Od 1908 roku był stale wójtem Wierzchosławic – wspominał gen. Marian Kukiel. (RWE, 17.10.1965)

Wspomnienia o Wójcie Rzeczypospolitej (cz.1)

- Witos, gdy mówił o chłopach, myślał o Polsce, a gdy mówił o Polsce, myślał o chłopach – audycja Marka Celta w 30. rocznicę śmierci Wincentego Witosa. (RWE, 2.11.1975)

Wspomnienia o Wójcie Rzeczypospolitej (cz.2)

- Zawsze uparcie bronił demokracji, dlatego musiało w końcu dojść do konfliktu z Piłsudskim – audycja Marka Celta w 30. rocznicę śmierci Wincentego Witosa. (RWE, 2.11.1975)

Witos premierem rządu

- Od was bracia zależy, czy Polska będzie wolnym państwem, czy też stanie się niewolnikiem Moskwy – mówił Witos w odezwie do chłopów w lipcu 1920 roku. (RWE, 26.07.1978)

Nie myślcie, że bolszewicy są niezwyciężeni

- Armie bolszewickie walą się na nasze ziemie. Bolszewicy chcą zniszczyć nasze państwo – mówił Witos w odezwie do chłopów 6 sierpnia 1920. (RWE, 16.04.1990)

Witos miał nieugiętą wolę

- Depeszę od Piłsudskiego w sprawie pokoju z bolszewikami odczytał zgromadzonym na przedstawieniu w Teatrze Narodowym – wspominał gen. Marian Kukiel. (RWE, 31.10.1965)

Reforma była konieczna

- Reformę rolną sejm zatwierdził w lipcu 1920 roku, kiedy bolszewicy stali już u naszych bram – mówił dr Janusz Osica, historyk. (PR, 22.10.2001)

Król taktyki parlamentarnej

- Witos dokonał rzeczy niesłychanej – na przełomie lat 20. i 30. zjednoczył ruch ludowy w potężną partię opozycyjną wobec sanacji – mówił prof. Paweł Wieczorkiewicz. (PR,... więcej

- Witos dokonał rzeczy niesłychanej – na przełomie lat 20. i 30. zjednoczył ruch ludowy w potężną partię opozycyjną wobec sanacji – mówił prof. Paweł Wieczorkiewicz. (PR, 17.06.2004)  zwiń

Zjednoczenie ruchu ludowego

- Był to wielki sukces ruchu ludowego. W obliczu pogarszającej się sytuacji gospodarczej wsi chłopi zaczęli mówić jednym głosem - uznał dr Janusz Osica. (PR, 2.11.2001)

Obrońca polskich chłopów

- Walczył o dobre imię i jedność narodu. Chciał, by stronnictwo ludowe stało się przewodnim w narodzie - komentarz gen. Mariana Kukiela. (RWE, 24.10.1965)

Chłop w każdym calu

Miał silny charakter. Był odważny, zarówno na stanowisku prezesa Rządu Obrony Narodowej, jak i na ławie oskarżonych - dźwiękowa biografia Wincentego Witosa. (PR, 14.07.1984)

Odezwa do chłopów

- Stanowicie większość narodu, na was spada odpowiedzialność za państwo – przemówienie Wincentego Witosa, 1938 rok. (Nagranie archiwalne w złym stanie technicznym).

Chłopska legenda czy wielki człowiek

O miejsce Wincentego Witosa w historii Polski spierają się historycy - Marek Urbański i prof. Paweł Wieczorkiewicz. (PR, 13.11.2003)

Wierzchosławice - rodzinny dom Witosa

- Witos pracujący na własnym polu, to był widok normalny, nikogo nie dziwił – mówiła Janina Kupiec, kustosz muzeum w Wierzchosławicach. (RWE, 16.04.1990)

II wojna światowa
"Jesienią 1940 roku ludowcy zaczęli organizować swoje podziemne struktury polityczne i siatkę militarną" więcej
Jesienią 1940 roku ludowcy zaczęli organizować swoje podziemne struktury polityczne i siatkę militarną

Z archiwum Polskiego Radia i Rozgłośni Polskiej RWE

Ostatnio dodane
Maciej Rataj był instytucją Polski przedwojennej

- Wydawał się złamany przegraną w kampanii wrześniowej, ale to on z nas wszystkich miał największą wiarę w przyszłość – wspominał Stefan Korboński. (RWE, 1.06.1988)

Exposé premiera Mikołajczyka

- Po powrocie do Polski czeka nas dożywienie i podleczenie ludności, uporządkowanie kraju, praca nad odrobieniem zaległości wieków - mówił Stanisław Mikołajczyk. (BBC, 28.07.1943)

Środkowa Europa musi się zjednoczyć

Porozumienie Polski z Rosją to naczelny temat naszej polityki zagranicznej, dla obu krajów historyczna konieczność – mówił Stanisław Mikołajczyk. (BBC, 28.07.1943)

1944-1947
"Mikołajczyk i jego ugrupowanie podjęło po wojnie walkę z komunistami o Polskę demokratyczną" więcej
Mikołajczyk i jego ugrupowanie podjęło po wojnie walkę z komunistami o Polskę demokratyczną

Z archiwum Polskiego Radia i Rozgłośni Polskiej RWE

Ostatnio dodane
Próba porozumienia z Sowietami

- Pod koniec 1943 Mikołajczyk wiedział, że sprawa terytorialna jest przegrana, że można targować się o Lwów, ale nie o Wilno - mówił prof. Paweł Wieczorkiewicz. (PR, 28.10.2004)

Sierpień 1944. Spotkanie ze Stalinem

- Mikołajczykowi w Moskwie nic nie udało się załatwić. Stalin nie chciał rozmawiać o rządzie w Londynie ani o powstaniu w Warszawie - mówił prof. Andrzej Friszke. (PR, 9.10.1996)

Misja ostatniej szansy

- Mikołajczyk rozumiał, że pod wpływem Stalina i Brytyjczyków przyjdzie się nam porozumieć ze Związkiem Sowieckim – komentował prof. Paweł Wieczorkiewicz. (PR, 9.10.1996)

Mikołajczyk wraca do kraju

- Jestem pierwszy, ale wiem, że inni chcą być tu z wami, chcą zaleczyć rany i żyć w wolnej Rzeczpospolitej - mówił Stanisław Mikołajczyk w czerwcu 1945. (PR, 21.10.1996)

Zdeklarowany antykomunista

- Po powrocie do Polski chciano przekupić Mikołajczyka stanowiskiem premiera, żeby rozsadzić Rząd Polski na Uchodźstwie - komentował prof. Marek Kamiński. (PR, 11.06.2000)

Ucieczka Mikołajczyka

- Chciał przekonać się, czy przy udziale potęgi radzieckiej możliwa jest budowa jakiegoś systemu demokratycznego w Polsce - stwierdził prof. Jerzy Eisler. (PR, 16.04.2000)

Wszystko okazało się kłamstwem

- Ci dzielni i prawi Polacy wiedzieli, że to raczej podstęp. Wywieziono ich do Moskwy nie na rozmowy o Polsce, ale do więzienia – mówił prof. Tomasz Strzembosz. (PR, 16.10.1996)

Ze wspomnień Stefana Korbońskiego

- Żeby nas zastraszyć przed wyborami w styczniu 1947, UB aresztowała wielu naszych ludzi, 128 działaczy zamordowała - wspomnienia Stefana Korbońskiego. (RWE, brak daty)

Groźby, rewizje, represje

Przedwyborcza atmosfera w 1947 roku, represje stosowane przez władze komunistyczne wobec członków PSL oraz sfałszowane wyniki wyborów. (RWE, 6.11.1993)

Rok 1947. Wybory do Sejmu

- Nie doczekaliśmy się unieważnienia wyborów. Społeczeństwo polskie poczuło się opuszczone przez aliantów - stwierdziła Hanna Chorążyna z PSL. (RWE, 30.01.1977)

Bezpieka kontra warszawski PSL

- Rozwój PSL w Warszawie wywołał wściekłość ludzi z PPR. Nazwali nas "chłopami z Marszałkowskiej” i "bandą z AK” – wspomnienia Stefana Korbońskiego. (RWE, brak daty)

Wyborcze fałszerstwo

- Do lokali wyborczych wpuszczano tylko grupy zorganizowane przez PPR. Wyrzucono mężów zaufania PSL, by nie byli świadkami nadużyć - powiedział Stefan Korboński. (RWE, brak daty)

I Kongres PSL

- Delegaci zlekceważyli Bieruta. Udali, że go nie widzą. Milczenie było najgłośniejszą manifestacją tego, co ludzie o nim myślą - opowiadał Stefan Korboński. (RWE, brak daty)

Dramat i klęska realisty

Aleksander Świeykowski o losach Stanisława Mikołajczyka i działalności Polskiego Stronnictwa Ludowego w kraju w latach 1945-1947. (RWE, 21.09.1985)

Pragmatyk czy obłudnik?

Spór historyków o Mikołajczyka - znakomity gracz polityczny, symbol utraconej do końca niepodległości czy polityk dwulicowy, z tendencjami do manipulacji? (PR, 13.11.2003)

PPR chciał kierować ludowcami

Rozmowa Andrzeja Pomiana ze Stanisławem Bańczykiem, prezesem Rady Naczelnej PSL na emigracji, o historii ruchu ludowego w Polsce w latach 1939-1947. (RWE, 22.02.1975)

PRL
"Gomułka widział miejsce dla ZSL, ale całkowicie podporządkowanego PZPR" więcej
Gomułka widział miejsce dla ZSL, ale całkowicie podporządkowanego PZPR

Z archiwum Polskiego Radia i Rozgłośni Polskiej RWE

Ostatnio dodane
Pod pełną kontrolą partii

- Zjednoczone Stronnictwo Ludowe jest organizacją stworzoną przez Urząd Bezpieczeństwa – mówił zbiegły na Zachód funkcjonariusz bezpieki, ppłk. Józef Światło. (RWE, 15.03.1956)

Zielone Świątki, święto ludowców

- W Polsce pod rządami komunistów nie można świętować dnia ludowców – mówił Tadeusz Chciuk. W audycji przemówienie Franciszka Wilka, prezesa PSL na uchodźstwie. (RWE, 25.05.1969)

Rok 1980. Ludowcy chcą zmian

- Stronnictwo jest ważną siłą polityczną w naszym kraju - przekonywał sekretarz Naczelnego Komitetu ZSL, Jerzy Grzybczak w przededniu VIII Kongresu partii. (PR, 13.12.1980)

Niezależny ruch ludowy w PRL
"Jeździłem z żoną po całej Polsce, rozmawiałem z ludźmi i zacząłem rozumieć polską wieś - władza pozbawiała ich godności, na co oni nie chcieli się zgodzić" więcej
Jeździłem z żoną po całej Polsce, rozmawiałem z ludźmi i zacząłem rozumieć polską wieś - władza pozbawiała ich godności, na co oni nie chcieli się zgodzić
"Wioska Zbrosza Duża była symbolem walki o wolność na koniec lat 70. Oni wtedy odnieśli sukces, wstali z kolan, umieli się organizować" więcej
Wioska Zbrosza Duża była symbolem walki o wolność na koniec lat 70. Oni wtedy odnieśli sukces, wstali z kolan, umieli się organizować
"W latach 70. po narodzinach KOR i na początku lat 80. powstało wiele inicjatyw niezależnych ruchów chłopskich" więcej
W latach 70. po narodzinach KOR i na początku lat 80. powstało wiele inicjatyw niezależnych ruchów chłopskich
"Przejąłem audycje po Tadeuszu Chciuku-Celcie. To była zmiana pokoleniowa" więcej
Przejąłem audycje po Tadeuszu Chciuku-Celcie. To była zmiana pokoleniowa

Z archiwum Polskiego Radia i Rozgłośni Polskiej RWE

Najpierw ruch ludowy, potem partia

Rozmowa Aleksandra Świeykowskiego z Józefem Teligą, działaczem niezależnego ruchu ludowego na wsi o działalności Polskiego Stronnictwa Ludowego. (RWE, 24.11.1988)

Walka z komunistycznym zakłamaniem

- Hasła demokratyczne wyryte są na sztandarach ludowców i w duszach ludu polskiego – mówił Stanisław Bańczyk, były wiceprezes PSL w święto ludowców. (RWE, 3.06.1968)

Polska – kraj ujarzmiony

- Zachód popiera wasze dążenia do niepodległości. Polska nie jest tylko wewnętrzną sprawą imperium sowieckiego – przekonywał Stefan Korboński. (RWE, 5.06.1960)

Kościół musi ratować ludzi

- Wieś jest biedna, to jest taki stan przez śmiercią. To problem całej Polski – mówił ks. Czesław Sadłowski, proboszcz parafii we wsi Zbrosza Duża. (RWE, 15.10.1988)

Chcieli dopaść Romana

- Esbecy chcieli dopaść Romana Bartoszcze, działacza rolniczej "S", a śmiertelnie pobili jego ojca - Piotra - słyszymy w audycji. (RWE, 1.01.1984)

Potrzebna nam partia polityczna

- Już "Solidarność" w 1981 roku podjęła próbę stworzenia reprezentacji społeczeństwa mieszkającego na wsi - mówił Jacek Szymanderski. (PR Solidarni, 27.09.1989)

Rolniczy ruch społeczno-moralny

- Solidarność chce przeorać mentalność ludzi na wsi - mówił prof. Zbigniew Wierzbicki, socjolog współpracujący z "S" Rolników Indywidualnych. (RWE, 25.09.1981)

Nie chcę uwiarygadniać skompromitowanego ZSL

- Wydaje mi się, że jest szansa na stworzenie z PSL jednej silnej partii – mówił Józef Ślisz, przewodniczący "Solidarności” Rolników Indywidualnych. (RWE, 22.09.1989)

Prawo rolników do zrzeszania

- Zatrudnieni w rolnictwie mają takie same prawa do zrzeszania się, jak w innych branżach - mówił Wiesław Kęcik na spotkaniu z Lechem Wałęsą. (RWE, 22.09.1980)

Rok 1989 - upadek komunizmu
Do 1989 roku ludowcy nie próbowali robić nic przeciwko władzy, byli bierni
"Do 1989 roku ludowcy nie próbowali robić nic przeciwko władzy, byli bierni" więcej

Z archiwum Polskiego Radia i Rozgłośni Polskiej RWE

Ostatnio dodane
Kongres jedności Polskiego Stronnictwa Ludowego

- Są grupy, którym zależy, żeby ruch ludowy odrodzić i żeby do jego jedności doprowadzić – mówiła Hanna Chorążyna, działaczka ruchu ludowego. (RWE, 26.06.1989)

ZSL udaje demokratów

- PSL nie będzie służył rozgrzeszeniu ZSL za jego 40-letnią działalność we współpracy z PZPR wbrew interesom wsi – mówiła Hanna Chorążyna, działaczka PSL. (RWE, 22.09.1989)

Prawdziwa Polska jest na wsi

- PSL, jeśli chce się wpisać w scenę polityczna Polski, musi zająć się prawdziwą Polską, czyli gminami i wsiami – mówił Roman Bartoszcze, prezes PSL. (RWE, 24.06.1990)

Zjednoczmy wszystkich ludowców

- Bez przedstawicieli wsi we władzach, wieś nie przebije się ze swoimi sprawami – mówiła Teresa Liszc na I Krajowym Kongresie Niezależnego Ruchu Ludowego "S". (RWE, 18.02.1991)

Społeczeństwo należy uwłaszczyć

O programie wyborczym Romana Bartoszcze, kandydata PSL na prezydenta RP, mówi Stanisław Jekiełek, sekretarz komitetu wyborczego PSL. (RWE, 22.11.1990)

Polska scena polityczna po 1989 roku

Kształtowanie polskiej sceny politycznej po 1989 roku aż do wyborów prezydenckich w 1995 roku - najważniejsze wydarzenia przedstawia prof. Andrzej Roszkowski. (PR, 26.06.1997)

Koalicja Solidarności z SD i ZSL

- Propozycja Wałęsy sparaliżowała rząd Kiszczaka. Od razu nastąpił na nią atak - Roman Malinowski, szef ZSL o kulisach tworzenia rządu Tadeusza Mazowieckiego. (PR, 19.01.2012)

Mazowiecki premierem dzięki Wałęsie

Wałęsa skłonił koalicjantów PZPR - ZSL i SD, żeby zagłosowali z Solidarnością. Premierem został Tadeusz Mazowiecki - mówił prof. Andrzej Paczkowski. (PR, brak daty)

Zieleń jest ich znakiem

Zmiany polskiej wsi od XIX wieku. Goście audycji: dr Barbara Fedyszak-Radziejowska, socjolog, Tomasz Merta, historyk, Monika Romanowska, literaturoznawca. (PR, 15.08.2002)

Postaci ruchu ludowego
Polskie Radio w 120. rocznicę powstania ruchu ludowego