Radio Chopin

Czas wystaw

Ostatnia aktualizacja: 17.05.2021 12:00
Chopina słuchamy albo gramy. Dzięki NIFC możemy go także oglądać. 
Widzę muzykę. Wystawa NIFC
Widzę muzykę. Wystawa NIFCFoto: NIFC

Wraz z otwarciem wydarzeń kulturalnych dla publiczności Narodowy Instytut Fryderyka Chopina otworzył dwie wystawy. Jedna prezentowana jest w Domu Urodzenia Fryderyka Chopina i w Parku w Żelazowej Woli – i tych przestrzeni właśnie dotyczy, przedstawiając fotografie Czesława Olszewskiego, który utrwalał wygląd Żelazowej Woli na etapie rewitalizacji prowadzonej na przełomie lat 20. i 30. XX wieku, której poddany został wówczas wykupiony z rąk prywatnych dom urodzenia Fryderyka Chopina wraz z przyległym terenem. Prace obejmowały zarówno nadanie nowej formy parkowi, czym zajął się profesor Franciszek Krzywda-Polkowski, architekt kierujący w tym czasie Zakładem Architektury Krajobrazu i Parkoznawstwa warszawskiej Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, jak i odtworzenie wnętrz oficyny, w której urodził się Chopin, powierzone profesorowi architektury Lechowi Niemojewskiemu. Ostatnia seria historycznych zdjęć – przedstawiających nie tylko posiadłość, ale i okoliczny krajobraz – pochodzi z roku 1949.

W gablotach prezentowane są oryginalne druki – zdjęcia Olszewskiego publikowane w latach 40. XX wieku w formie pocztówek oraz w prasie – jak również jego szkice, wykonane ołówkiem i tuszem, ukazujące zabytki architektury. Pokazujemy też kilka oryginalnych odbitek fotografii, które Olszewski wykonał w innych miejscach związanych z Fryderykiem Chopinem, m.in. w Brochowie (w tutejszym kościele miał miejsce chrzest późniejszego kompozytora) – pochodzą one ze zbiorów rodziny fotografa.

Wystawie towarzyszy dwujęzyczny (polsko-angielski) katalog zawierający teksty, w których omówiono twórczość Czesława Olszewskiego, ze szczególnym uwzględnieniem jego zdjęć wykonanych w Żelazowej Woli, oraz reprodukcje wszystkich jego zdjęć ze zbiorów NIFC. Wystawa, której tytuł brzmi Słońce / linia / liść. Żelazowa Wola w fotografii Czesława Olszewskiego, czynna będzie do 19 września 2021.

Druga ekspozycja, Widzę muzykę, ma miejsce w warszawskim Muzeum Fryderyka Chopina w Pałacu Ostrogskich i również zakończy się we wrześniu. Jest to muzealna próba „sportretowania” twórczości Chopina, podjęta na przykładzie dzieł wyłącznie ze zbiorów Muzeum Chopina. Przedstawia liczne wyobrażenia i inspiracje oraz pokazuje różne podejścia twórców do zagadnienia korespondencji sztuk – w tym artystycznego opracowania odczuwanej przez nich synestezji.

Scenariusz wystawy ułożył się w podzieloną na tematy, wizualną narrację – mówi kuratorka, Marta Tabakiernik. – Uchwytuje ona przeciwieństwa: słuchania zbiorowego i indywidualnego, wyobrażeń konkretnych i abstrakcyjnych, artystycznych postaw, oryginalnych i konwencjonalnych, wreszcie: słuchania poprzez patrzenie i słyszenia poprzez widzenie.

Prezentowane na wystawie prace, np. Koncert pod pomnikiem w Łazienkach Królewskich Bogusława Szwacza, pokazują charakterystyczne dla słuchania Chopina scenerie i momenty. Sfera „wyobrażeń” o muzyce Chopina zostaje na ekspozycji omówiona za sprawą m.in. impresji do utworów kompozytora z trzech różnych tek graficznych – Roberta Spiesa, Władysława Jahla i Eugeniusza Pichella. Wybitnym przykładom wykorzystania znaków i obiegowych chopinowskich motywów będzie można przyjrzeć się na pracach twórców Polskiej Szkoły Plakatu, m.in. Henryka Tomaszewskiego, Tadeusza Trepkowskiego czy Romana Cieślewicza.

Jako wizualizacje prób synestetycznego łączenia dźwięku i obrazu zaprezentujemy m.in. prace Iry Jeana Belmonta i Wojciecha Weissa. Ten pierwszy artysta, tworzący w nurcie nazwanym przez niego color-music expressionism, pozostawił ponad 100 prac synestetycznych. Weiss w wybranych pracach i szkicach umieszczał legendy barw odpowiadających danym tonacjom.

Rozpiętość estetyk i technik oraz postaw twórców układają się na wystawie w barwny kalejdoskop różnorodnych dzieł. Na koniec zestawiamy z nimi rękopis muzyczny Fryderyka Chopina. Ta pomazana kartka papieru, szkic (brudnopis) z zapisem kilku myśli do wspaniałego utworu – Poloneza-Fantazji – nie przestaje nas intrygować i inspirować: wywołuje bowiem skojarzenia z rysunkami abstrakcyjnymi, a nawet ze współczesnymi partyturami graficznymi – szczególnymi przykładami syntezy plastyki i muzyki.

Wystawie będą towarzyszyły liczne wydarzenia: zapraszamy do udziału w aktywnościach proponowanych dzieciom na facebookwej grupie „Dzieci widzą muzykę”, sobotnich spotkaniach w Salonie Chopinowskim czy cotygodniowych oprowadzaniach. W ciągu trwania wystawy, w trakcie ostatniej godziny zwiedzania będzie można w sali koncertowej zasłuchać się w utworach ze specjalnie ułożonej playlisty, przez którą poprowadzi nas komentarz animatora muzealnego.