X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
RCKL

Święto Zwiastowania Najświętszej Marii Panny

Ostatnia aktualizacja: 25.03.2019 10:00
Święto to zawsze kojarzyło się z początkiem wiosny o wiele bardziej, niż wcześniejsza o kilka dni, figurująca w oficjalnym kalendarzu data 21 marca, od której liczy się astronomiczna i kalendarzowa wiosna.
Audio
  • "Ne ijdy doszczyku" - Nadzieja Gruszewska i Nadzieja Androsiuk, z płyty "Mniejszości narodowe i etniczne w Polsce" cz. I z serii "Muzyka Źródeł"
Bociany
Bociany Foto: Pixabay

Święto Zwiastowania Najświętszej Marii Panny ustanowione zostało w V wieku. Przez długi okres, aż do średniowiecza święto to zwane także Wcielenia Boga, znajdowało się na początku kalendarza liturgicznego, rozpoczynało zatem rok kościelny i zaliczało się do najważniejszych świąt Kościoła.

W tradycji i w polskich ludowych wierzeniach religijnych, Matka Boska, której anioł z nieba zwiastował macierzyństwo i pod sercem której zatętniło nowe życie, czczona była jako patronka i kreatorka wszelkiego, budzącego się na wiosnę życia.

 Nazywano ją więc Matką Boską Roztworną – wierzono bowiem, że budzi ziemię i otwiera ją na przyjęcie nowego ziarna; Matką Boską Zagrzewną – bo ogrzewała ziemię, nakazując słońcu, aby świeciło dłużej i mocniej; Matką Boską Strumienną – bo za Jej przyczyną puszczały lody, a w strumieniach i rzekach budziła się wiosenna, życiodajna woda.

 W tradycji polskiej znakiem rozpoczynającej się wiosny są bociany, które właśnie w święto Zwiastowania powinny powrócić z ciepłych krajów, zgodnie z ludowym porzekadłem.

 Od najdawniejszych czasów, zarówno na ziemiach polskich, jak i u innych Słowian, bocian otaczany był szacunkiem i przyjaźnią, jako ptak wielce pożyteczny, oczyszczający pola i łąki z robaków, płazów i gadów. Symbolizował także szczęście, powodzenie, wiosenną radość, no i oczywiście – płodność. Według powszechnie znanego w Polsce podania-bajeczki: dzieci przychodzą na świat za sprawą bociana, który przynosi je i – najczęściej – wrzuca rodzicom przez komin.

 W całej Polsce cieszono się widząc bociany powracające do swych starych gniazd albo zakładające gniazda nowe i zachęcano je do tego, kładąc na kalenicy dachu domu lub stodoły albo na wierzchołek starego drzewa zużyte brony, koła od wozu, wiechcie słomy, patyki i różne błyskotki.

 Na Podlasiu w święto Zwiastowania pilnie wypatrywano przylatujących bocianów i starano się nakłonić je do pozostania w obejściu. Gospodynie piekły więc ciasta w kształcie rozczapierzonych łap ptasich, zwane busłowymi (bocianimi) łapami i niewielkie wypieki przypominające skowronki oraz narzędzia rolnicze, głównie pługi i brony. Niektóre z nich wkładano do starych gniazd i pod strzechę (najczęściej wypieki w kształcie narzędzi), na pomyślność wiosennych prac gospodarskich.

 Kiedy zaś bocian pojawił się i kołował nad obejściem, domownicy wybiegali z domu i unosząc wysoko busłowe łapy z ciasta wołali głośno: busoł, busoł (po białorusku – bocian, bocian), zapraszając go w ten sposób do pozostania z ludźmi i założenia gniazda.

***

Tekst pochodzi z książki "Polskie obrzędy i zwyczaje doroczne" dr Barbary Ogrodowskiej, wyd. Muza, Warszawa 2010.

Opracowała: Hanna Szczęśniak


Zobacz więcej na temat: antropologia