X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Isaac Asimov - pisarz, który podejrzał przyszłość

Ostatnia aktualizacja: 02.01.2020 05:40
- Jest to człowiek, chyba jeden z niewielu, który potrafił ogarnąć stan wiedzy ludzkości. Dla niego literatura wysokonakładowa była mechanizmem popularyzacji nauki, która się coraz bardziej hermetyzuje - mówiła o wybitnym autorze Anna Calikowska, redaktor pisma o tematyce science-fiction.
Audio
  • Audycja Andrzeja Ercharda z cyklu "Finezje literackie" poświęcona Isaacowi Asimovowi z udziałem gości: Tadeusza Markowskiego - pisarza, Anny Calikowskiej - redaktor, Marka Pąkcińskiego - historyka literatury- , Andrzeja Tchórzewskiego - tłumacza, poety. (PR, 12.12.1994)
Isaac Asimov na Tronie - reprodukcja obrazu Roweny Morrill, źr. Wikimedia CommonsGNU
"Isaac Asimov na Tronie" - reprodukcja obrazu Roweny Morrill, źr. Wikimedia Commons/GNU

100 lat temu urodził się Isaac Asimov, jeden z najwybitniejszych autorów literatury fantastycznonaukowej w dziejach.

Urodził się w Pietrowiczach koło Smoleńska jako Isaak Judowicz Ozimow, lecz jego rodzina wyemigrowała do USA, gdy miał 3 lata. - W notach autorskich pisał, że właściwie już gdy miał lat 11 wiedział, że najbardziej kocha science-fiction i chce zostać pisarzem - mówiła Anna Calikowska, redaktor polskiego wydania "Isaac Asimov's Science-Fiction Magazine", w audycji z cyklu "Finezje literackie" poświęconej Asimovowi.

Naukowiec-pisarz

Trzech

Na zdjęciu: Trzech wielkich amerykańskich pisarzy-fantastów: Robert Heinlein, L. Sprague de Camp i Isaac Asimov (Philadelphia Navy Yard, 1944), źr. Wikimedia Commons/dp

Być może z tego zamiłowania do literatury fantastycznonaukowej narodziła się w Asimovie kolejna pasja: nauka. Jej oddawał się aż do roku 1958 - ukończył Wydział Chemii na Uniwersytecie Bostońskim w 1939 roku, był wykładowcą biochemii, uzyskał z tej dziedziny tytuł doktora.

W roku ukończenia studiów Asimov zadebiutował jako pisarz. Opowiadanie "Marooned off Vesta" stało się pierwszą z ponad 300 publikacji autora. - Asimov miał fobię pisania. On nawet jadąc pociągiem musiał pisać. Jego wielkość polega na tym, że tę chorobę obrócił w pieniądze i sukces - słyszymy w audycji Andrzeja Ercharda poświęconej pisarzowi.

Nie ograniczał się jednak wyłącznie do pola fikcji. Jego twórczość znaleźć można w 9 na 10 głównych kategorii klasyfikacji zbiorów bibliotecznych. - Jest to autor studiów o Szekspirze, o Starym Testamencie, Nowym Testamencie, o starożytnej Grecji i Egipcie, o biochemii i genetyce. Był stałym prezenterem w programach telewizyjnych propagujących wiedzę - wymieniała Anna Calikowska.

Mecenas przyszłych twórców

Asimov jest też jednym z ojców zjawiska, które spopularyzowało literaturę fantastycznonaukową również w Polsce: w czasach, gdy literatura spod znaku rakiety kosmicznej i lasera znajdowała się w poważnym kryzysie, założył magazyn, w których początkujący pisarze s-f mogli publikować swoje dzieła. - Jego zasługą dla science-fiction jest tworzenie tych miesięczników. Nie zapominajmy, że jego "Isaac Asimov's Science-Fiction Magazine" (wydawany do dziś pod skróconą nazwą) to miejsce, gdzie cała masa przyszłych laureatów nagród "Hugo" i "Nebula" stawiała pierwsze kroki - mówił Andrzej Erchard.

Dzieła do dziś aktualne

Wśród jego najważniejszych dzieł wymienić należy m.in. cykl "Fundacja" (pisany w latach 1953-51 i 82-92), w którym pisał o wzroście i rozpadzie cywilizacji,  i zbiór opowiadań "Ja, Robot" (1929) - uważany za jego największe osiągnięcie ze względu na pionierski charakter poruszanej w nim problematyki etyki inteligentnych automatów. Jako pierwszy sformułował prawa, które do dziś stanowią kanon dla konstruktorów sztucznej inteligencji.

Asimov zmarł 6 kwietnia 1992, ale jego powieści nadal są aktualne. - Być może rozwój techniki komputerowej idzie w stronę, o której pisał Asimov, a nie zapominajmy, że pisał on to w 1953 roku - słyszymy w audycji.

Co jeszcze udało się Asimovowi przewidzieć i jakie problemy poruszał w swoim imponującym dorobku literackim? Posłuchaj audycji.

bm

Zobacz więcej na temat: HISTORIA literatura USA
Komentarze1
aby dodać komentarz
pons2015-01-02 17:24 Zgłoś
Zacytujmy najpierw, potem zapytajmy: "Asimov miał fobię pisania. On nawet jadąc pociągiem musiał pisać". Niektórzy z nas odnoszą wrażenie, że fobia to uporczywy lęk przed czymś. Lęk taki skłania do tego, by unikać źródła strachu. (Np. rusofobia motywuje do unikania Rosjan, a polityków do separowania państwa od Rosji, np. kordonem sanitarnym.) Tymczasem Asimov cierpiał na fobię pisania tak szczególną, że ona go do pisania popychała (a nie odpychała) nawet w pociągu. Cóż to za niezwykły rodzaj fobii?!

Czytaj także

Sir Arthur Conan Doyle – zakładnik Sherlocka Holmesa

Ostatnia aktualizacja: 07.07.2019 06:00
– Dla nas Arthur Conan Doyle to przede wszystkim Sherlock Holmes. Mało, Sherlock Holmes, a później jego twórca Conan Doyle, podczas gdy on przez całe życie traktował te opowiadania jako rzecz zupełnie drugorzędną – mówił krytyk literacki Marek Wydmuch.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Mark Twain – ojciec amerykańskiej literatury

Ostatnia aktualizacja: 21.04.2015 06:00
"Ojcem amerykańskiej literatury" nazwał go William Faulkner. Z kolei Ernest Hemingway powiedział, że amerykańska literatura rozpoczęła się od opublikowania "Przygód Hucka". Jaki był Mark Twain?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Stanisław Lem - pisarz, naukowiec, filozof

Ostatnia aktualizacja: 12.09.2019 05:45
- Był to typ i człowieka, i pisarza, u którego intelekt przeważał - charakteryzował Lema publicysta i tłumacz, Lech Jęczmyk. - Nic dziwnego, że literatura popularnonaukowa szczególnie mu odpowiadała.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Władysław Umiński - zapomniany "polski Verne"

Ostatnia aktualizacja: 31.12.2019 05:50
- Całe swoje długie życie poświęciłem dla poszerzenia Waszych wiadomości o naszym pięknym świecie. Ludzie, których przygody i czyny Wam opisywałem powinni być dla Was przykładem, jak należy postępować, ażeby stać się dzielnymi obywatelami i wzbogacić swoje życie bohaterskimi czynami - mówił do słuchaczy Polskiego Radia pionier polskiej fantastyki.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Samuel Beckett - kronikarz biedy i absurdu

Ostatnia aktualizacja: 22.12.2019 05:45
- Jak obliczono: w historii nowożytnej kultury napisano więcej tylko o Szekspirze, Wagnerze i Napoleonie - mówił o jednym z najważniejszych pisarzy XX wieku Antoni Libera, tłumacz, reżyser, znawca twórczości Becketta. Dziś 30. rocznica śmierci noblisty.
rozwiń zwiń