X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Stefan Kisielewski – muzyk, polityk, felietonista

Ostatnia aktualizacja: 07.03.2018 06:00
W swoich felietonach w mistrzowski sposób charakteryzował epokę. Pozostawił po sobie około stu kompozycji oraz książki - zarówno powieści, jak i zbiory esejów.
Audio
  • W setną rocznicę urodzin Stefana Kisielewskiego wspominają: dziennikarz Piotr Wierzbicki, ambasador Jerzy Marek Nowakowski oraz kompozytor Adam Sławiński, aud. Anny Lisieckiej z cyklu "Spotkania z mistrzami". (PR, 6.03.2011)
  • Stefan Kisielewski: dziennikarz, kompozytor, antykomunista – mówi dr Janusz Osica, aud. Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego z cyklu "Kronika niezwykłych Polaków", w audycji wykorzystano wypowiedzi samego Stefana Kisielewskiego. (PR, 27.12.2002)
  • Stefan Kisielewski nie unikał oceny bieżącej polityki – Eugeniuszowi Smolarowi przedstawia swój stosunek do wolności, władzy oraz pozycji Kościoła w czasach "karnawału Solidarności", BBC. (PR, 29.01.1982)
Stefan Kisielewski
Stefan KisielewskiFoto: PAP/Mirosław Stankiewicz

7 marca 1911 w Warszawie urodził się Stefan Kisielewski. – To był człowiek, który chodził własnymi drogami. Starał się zachować samodzielny, indywidualny punkt widzenia – mówił o nim dziennikarz Piotr Wierzbicki w audycji Anny Lisieckiej w 2011 roku.

Mistrz ciętej riposty

– Błyskotliwe, pełne ironii i sarkazmu felietony celnie, o ile oczywiście cenzura pozwoliła, punktujące wszelakie nonsensy, były dla niego, ale i dla czytelników, świetną terapią pozwalającą, jemu zapisać, a czytelnikom przeczytać, wiele z tego, co pomijała ówczesna propaganda – podkreślał w 2002 roku historyk dr Janusz Osica w audycji Andrzeja Sowy.

Kisielewski celnie opisywał absurdy rzeczywistości PRL. Kiedy w marcu 1968 roku w warszawskim oddziale Związku Literatów Polskich odbyła się dyskusja na temat zdjęcia "Dziadów" wygłosił mowę zatytułowaną "Dyktatura ciemniaków". Za ten głos na 3 lata objęto go zakazem druku i spałowano.

Zresztą Kisiel za swe niepokorne myślenie wielokrotnie musiał płacić zakazami druku (stąd często publikował pod pseudonimami) i urazami przyjaciół, którym nie szczędził krytyki oraz ciętych żartów.

Felietony

W "Tygodniku Powszechnym" pisał od kwietnia 1945 do 1989 roku (z przerwami, kiedy pismo w ogóle zawieszono lub wtedy, gdy władza zabroniła publikować jego teksty). Kiedy nie mógł oficjalnie publikować, jego książki wychodziły w obiegu podziemnym. Bez wątpienia stał się dla młodych dziennikarzy, którzy wychowali się na jego tekstach prawdziwym autorytetem.

W trudnej, powojennej rzeczywistości Kisielewski przybrał maskę wesołka. – To było po to, żeby cenzor machnął ręką i powiedział: "Wygłupia się literacik, to nie jest nic groźnego dla władzy" – podkreślał Piotr Wierzbicki. – Kisiel był w działalności publicystycznej bardzo poważnym człowiekiem - dodał gość audycji.

Stefan Kisielewski odszedł z "Tygodnika Powszechnego", kiedy po 1989 roku sama redakcja zaczęła cenzurować jego teksty. Przeniósł się wówczas do "Wprost", gdzie udzielał krótkich wywiadów, komentujących aktualne i nie tylko, wydarzenia.  Rok później ustanowił nagrodę swojego imienia. Najpierw przyznawał ją sam, a po jego śmierci laureatów wybiera kapityła.

Romans z polityką 

Stefan Kisielewski pisał o polityce, krytykował ją i wyśmiewał, stając się w pewnym sensie naczelnym komentatorem PRL, zdecydował się zaangażować również w czynną politykę. W latach 1957-1965 przez dwie kadencje był posłem na Sejm z grupy katolickich działaczy zrezszonych w kole poselskim Znak.

W kwestiach polityczno-społecznych reprezentował poglądy konserwatywno-liberalne. Współtworzył Ruch Polityki Realnej w 1987 roku oraz Unię Polityki Realnej w 1989. – Jeśli chodzi o Sejm, no cóż, najciekawsze rzeczy tam się dzieją w komisjach – zdradzał sam Kisielewski. – Niedawno poseł Edward Wende zarzucił mi, że ja muszę zrozumieć, że Sejm to nie kabaret. Wydaje mi się, że dobry kabaret tak samo zasługuje na szacunek jak dobry Sejm, tylko, że to są rzeczy niewspółmierne w jakimś sensie. Tylko nie wiem, dlaczego pogardzać kabaretem?

Posłuchaj wypowiedzi Stefana Kisielewskiego o wolności, stosunku władzy do społeczeństwa oraz pozycji Kościoła w czasach "karnawału Solidarności" udzielonej BBC w 1982 roku. 

Człowiek orkiestra

– To właśnie w Kisielu było unikalne – mówił dziennikarz Piotr Wierzbicki. – Jest dużo kompozytorów, felietonistów, powieściopisarzy i krytyków muzycznych, ale takiej osoby, która by to wszystko łączyła to nie ma i nie było w Polsce.

Fenomen Stefana Kisielewskiego próbował wyjaśnić Adam Sławiński w aud. Anny Lisieckiej w 2011 roku: – Przez niego przebiegała jakaś niesłychana energia, która mu kazała działać i to działać w rozmaitych dziedzinach – mówił. – Drugie to inteligencja, która domagała się prawdy i wolności dla tej prawdy.

– Kisiel się mnożył poprzez dzielenie – mówił kompozytor i krytyk muzyczny Adam Sławiński. – On od początku, już w samej muzyce był "potrójny", bo zrobił trzy dyplomy: z kompozycji, fortepianu i teorii. Potem od razu zaczęła się publicystyka muzyczna i oczywiście polityczna. No i literatura, tam też się dzielił na nurty równoległe.

Niespokojny umysł Stefan Kisielewski zachował do końca. Zmarł 27 września 1991.

Posłuchaj wspomnień o fascynującym mistrzu felietonu, muzyku i literacie Stefanie Kisielewskim.

mb

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Stefan Stuligrosz porażał wdziękiem i kulturą słowa

Ostatnia aktualizacja: 26.08.2013 07:00
- Ja się przygotowuję do przejścia do drugiego życia, które się już nigdy nie skończy. Wierzę, że po wieczorze mojego życia zajaśnieje nade mną dzień wiecznej radości, wypełniony śpiewem i niebiańską muzyką - mówił Stefan Stuligrosz w rozmowie z Tomaszem Zimochem.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Agnieszka Osiecka – po prostu artystka

Ostatnia aktualizacja: 09.10.2019 06:02
– Była kwintesencją poezji, artystką od stóp do głów, nie ma najmniejszej wątpliwości – mówiła o swej przyjaciółce Anna Szałapak.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Dlaczego Vivaldi ocalał?

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2014 13:51
Co jest prawdziwą historią muzyki - jej "chleb powszedni" czy ponadczasowe arcydzieła? O tym porozmawiamy w poniedziałkowej audycji "W kontrapunkcie, czyli za i przeciw".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Oskar Kolberg – kronikarz polskiego folkloru

Ostatnia aktualizacja: 22.02.2019 06:03
Poznaj sylwetkę człowieka, który całe życie poświęcił badaniom polskiego folkloru. Rodzimą kulturę ludową zawarł w monumentalnym dziele "Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, muzyka i tańce".
rozwiń zwiń