X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Jan Łaski – pierwszy polski kodyfikator prawa

Ostatnia aktualizacja: 19.05.2019 07:00
- W czasach działalności Jana Łaskiego istniał ruch kodyfikacji praw, zebrania w jedną księgę podstawowych zasad funkcjonowania ustroju i państwa, do których można było się odwoływać - mówił o "Statucie Łaskiego" prof. Janusz Tazbir na antenie Polskiego Radia.
Audio
  • "Jan Łaski i jego statuty" - audycja Elizy Bojarskiej z cyklu "Z dziejów parlamentaryzmu". (PR, 7.11.1993)
Jan Łaski, źr. Biblioteka NarodowaWikimedia Commonsdp
Jan Łaski, źr. Biblioteka Narodowa/Wikimedia Commons/dp

19 maja 1531 zmarł Jan Łaski, prymas, kanclerz wielki koronny, twórca pierwszego polskiego kodeksu praw – "Statutu Łaskiego".

Pochodził z średnio zamożnej rodziny szlacheckiej. Dopiero jego działalność wydźwignęła ród Łaskich do pozycji magnackiej.

- Badacze zarzucają mu ustępliwość wobec własnej rodziny i to, że torował im drogę do majątków i godności. Uważano też, że prowadził zbyt miękką politykę wobec Turcji – wyjaśniał prof. Janusz Tazbir w audycji Elizy Bojarskiej z cyklu "Z dziejów parlamentaryzmu". 

Pierwszy po królu

Jako sekretarz królewski brał udział w misjach dyplomatycznych. W 1503 roku otrzymał godność kanclerza, co równało się z przyznaniem mu szerokich uprawnień w dziedzinie polityki wewnętrznej i zagranicznej państwa: uczestniczył między innymi pracach nad konstytucją Nihil Novi i traktatem krakowskim, który określał podległość lenną Prus względem Polski.

Największe zasługi położył jednak w kwestii prawodawstwa. Przyczynił się do pierwszej w historii kraju kodyfikacji prawa. W 1506 roku ukazał się tzw. Statut Łaskiego. Należy jednak podkreślić, że opracowanie kodeksu było zasługą kancelistów podległych kanclerzowi.

- Był człowiekiem bardzo zajętym, dygnitarzem, który opatrzył własnym nazwiskiem zbiór praw – wyjaśniał historyk.

Wielka miłość, wielki zawód

Łaski był gorliwym zwolennikiem kontrreformacji. Przeciwdziałał rozszerzaniu się wpływów luterańskich i kalwińskich w Polsce. Liczył, że schedę po nim przejmie jego bratanek, również Jan, którego przygotowywał do przejęcia po sobie godności prymasowskiej i najwyższych urzędów w państwie. Bratanek wybrał jednak inną drogę: został protestantem. Jego działalność w Polsce i na zachodzie Europy uczyniły z młodszego Jana Łaskiego najsłynniejszego polskiego przedstawiciela reformacji.

- Bratanek był wielką miłością i wielkim zawodem starego prymasa - mówił prof. Janusz Tazbir.

Posłuchaj audycji.

bm

Czytaj także

Biskup Werner - śmierć średniowiecznego dyplomaty

Ostatnia aktualizacja: 05.02.2016 06:00
Jeden z najważniejszych hierarchów kościelnych z początku rozbicia dzielnicowego, został zamordowany przez możnowładcę Bolestę. Możliwe, że śmierć ta była elementem większej politycznej gry.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Franciszek Krasiński – tolerancyjny biskup

Ostatnia aktualizacja: 10.04.2018 06:00
Złoty wiek w dziejach Polski to zasługa nie tylko Jagiellonów, ale i światłych urzędników. Jednym z nich był biskup krakowski, który w imię interesu państwa nie obawiał się działać wbrew Stolicy Apostolskiej.
rozwiń zwiń