Historia

II Powstanie Śląskie. Zwycięski zryw Ślązaków

Ostatnia aktualizacja: 19.08.2021 06:00
W nocy z 19 na 20 sierpnia 1920 roku wybuchło II Powstanie Śląskie. W przeciwieństwie do pierwszego, które rok wcześniej było zrywem spontanicznym, drugie było zorganizowane.
Powstańcy śląscy
Powstańcy śląscyFoto: Wikipedia/domena publiczna

W nocy z 19 na 20 sierpnia 1920 roku, w wyniku prób zbrojnego opanowania terenu plebiscytowego przez bojówki niemieckie i napadów na polskie sklepy, wybuchło II Powstanie Śląskie. W przeciwieństwie do pierwszego, które rok wcześniej było zrywem spontanicznym, drugie było zorganizowane.

"Miasta powiatowe należy ominąć, wszelkie załogi policji bezpieczeństwa muszą być rozbrojone, za wszelką cenę należy unikać starć z wojskami koalicyjnymi, w miejscowościach przez nas zajętych tworzyć natychmiast straże obywatelskie" - czytamy w rozkazie operacyjnym nr 2 z dnia 19 sierpnia 1920, podpisanym przez Alfonsa Zgrzebnioka, komendanta Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska.

powstania.jpg
Powstania Śląskie. Serwis specjalny

Powstanie ogłosiły Dowództwo Główne Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska oraz Polski Komisariat Plebiscytowy. Po płomiennym wezwaniu do walki wygłoszonym przez Wojciecha Korfantego, w poparciu dla działań powstańców rozpoczął się na Górnym Śląsku strajk generalny. Głównym celem walki Ślązaków było wyparcie niemieckiej policji z obszaru plebiscytowego i zastąpienie jej strażą obywatelską, a następnie utworzenie policji plebiscytowej.


Posłuchaj
07:09 ii powstanie śląskie___12429_tr_1-1_105765410bad136e[00].mp3 II powstanie śląskie - audycja z archiwalnymi wypowiedziami uczestników. (PR, 27.08.1970)

 

Pięć dni do zwycięstwa

Powstańcy likwidowali posterunki niemieckiej policji i przepędzali niemieckich urzędników. Zacięte walki prowadzone przez bogatszych w doświadczenia pierwszego zrywu Powstańców Śląskich doprowadziły do opanowania powiatów: katowickiego i bytomskiego oraz większości tarnogórskiego, rybnickiego, zabrzańskiego i lublinieckiego.

Powstanie zakończyło się po pięciu dniach na rozkaz dowódców. 24 sierpnia 1920 r. Międzysojusznicza Komisja Plebiscytowa ogłosiła rozwiązanie niemieckiej policji i powołała Policję Górnego Śląska o polsko-niemieckim składzie. Powstańcy uzyskali również zapewnienie pociągnięcia do odpowiedzialności przywódców antypolskich ekscesów.

Ukarać bojówkarzy

Jednym z najbardziej drastycznych było zamordowanie przez niemieckich bojówkarzy doktora Andrzeja Mielęckiego, którego tragiczna śmierć przyśpieszyła wybuch powstania. 17 sierpnia w Katowicach doszło do zamieszek. Francuscy żołnierze patrolujący miasto, ostrzelali bojówkarzy demolujących polskie sklepy. Kiedy doktor Mielęcki chciał udzielić pomocy rannym Niemcom, zaatakowali go ich kompani. Potem, już rannego lekarza, wyciągnęli z ambulansu wiozącego go do szpitala i zamordowali. Skatowane ciało wrzucili do rzeki Rawy.

mko


Czytaj także

O Śląsk walczył jak lew

Ostatnia aktualizacja: 20.04.2012 06:00
20 kwietnia 1873 roku urodził się Wojciech Korfanty, działacz niepodległościowy, przywódca III powstania śląskiego.
rozwiń zwiń

Czytaj także

I powstanie śląskie. Walka o polski Śląsk

Ostatnia aktualizacja: 16.08.2021 05:58
102 lata temu, w 1919 roku, wybuchło I Powstanie Śląskie, którego celem było przyłączenie Górnego Śląska do Polski. Upadło po 10 dniach, przygotowując jednak grunt do dwóch kolejnych zrywów w następnych latach.
rozwiń zwiń