Historia

Prymas Stefan Wyszyński. 40. rocznica śmierci

Ostatnia aktualizacja: 28.05.2021 06:00
Życiorys prymasa może być przewodnikiem po historii Polski prawie całego XX wieku. Na stronie wyszynski.polskieradio.pl przedstawiamy najważniejsze wydarzenia z życia Prymasa Tysiąclecia i wpływ autorytetu Wyszyńskiego zarówno na rzesze wiernych, jak i odpieranie ataków komunistycznych władz.
Kardynał Stefan Wyszyński
Kardynał Stefan WyszyńskiFoto: Narodowe Archiwum Cyfrowe

Z okazji 40. rocznicy śmierci Prymasa Tysiąclecia i ogłoszenia roku 2021 Rokiem Prymasa Stefana Wyszyńskiego Portal Polskiego Radia we współpracy z Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego przygotował serwis wyszynski.polskieradio.pl.

Życiorys prymasa może być przewodnikiem po historii Polski prawie całego XX wieku. Na stronie wyszynski.polskieradio.pl przedstawiamy najważniejsze wydarzenia z życia Prymasa Tysiąclecia i wpływ autorytetu Wyszyńskiego zarówno na rzesze wiernych, jak i odpieranie ataków komunistycznych władz.

Dzięki archiwalnym dźwiękom pokazujemy też inną, osobistą stronę tej pomnikowej postaci – człowieka obdarzonego poczuciem humoru, filozofa miłującego przyrodę, pacjenta walczącego z cierpieniem spowodowanym nieuleczalną chorobą.

Sięgnęliśmy do bogatych zbiorów dźwiękowych Archiwum Polskiego Radia, Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa i nagrań Instytutu Prymasowskiego. Wśród prezentowanych materiałów są m.in. fragmenty homilii prymasa, wspomnienia rodziny i przyjaciół. Warto podkreślić, że znajdują się tu również nagrania publikowane po raz pierwszy od ponad 60 lat.

Wyszyński-1200x660.jpg
Prymas Stefan Wyszyński- zobacz serwis specjalny

Serwis ozdabiają bogate zbiory fotograficzne Instytutu Prymasowskiego Stefana Kardynała Wyszyńskiego oraz Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego w Warszawie. Przed naszą kamerą stanęli historycy Kościoła i biografowie prymasa, których zapytaliśmy, co prymas pozostawił dla nas, żyjących w XXI wieku.

Odwiedziliśmy z naszą kamerą najważniejsze miejsca związane z prymasem Stefanem Wyszyńskim – w serwisie wyszynski.polskieradio.pl umieszczone są reportaże filmowe m.in. z Włocławka, Kozłówki, Żułowa czy Komańczy.

Serwis podzielony jest na siedem rozdziałów:

1. Droga do godności prymasa – od miejsca urodzenia, przez czas nauki w seminarium duchownym, lata II wojny światowej, pobyt w diecezji w Lublinie, aż do powołania do godności prymasa Polski.

Kliknij w obrazek i zobacz serwis poświęcony prymasowi Stefanowi Wyszyńskiemu:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "


2. Stalinizm i internowanie – stalinowski reżim, który po II wojnie światowej przystąpił do tępienia religii i represji wobec Kościoła i duchownych, czego przykładem było m.in. aresztowanie i internowanie prymasa Stefana Wyszyńskiego. Na interaktywnej mapie przedstawiamy miejsca przetrzymywania prymasa oraz cały system inwigilacji i manipulacji komunistycznych władz i bezpieki.

Kliknij w obrazek i zobacz serwis poświęcony prymasowi Stefanowi Wyszyńskiemu:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "


3. Millenium kontra Tysiąclecie – przypominamy czas po uwolnieniu prymasa z internowania, próbę sił w walce o "rząd dusz", uroczystości kościelne z 1966 roku, związane z tysięczną rocznicą chrztu Polski, w zestawieniu z komunistycznymi obchodami tysiąclecia państwa polskiego. Na interaktywnej mapie można zobaczyć miejsca, w których odbywały się uroczystości religijne z udziałem prymasa – zbiór fotografii ukazuje tłumy wiernych uczestniczących w mszach.

Kliknij w obrazek:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "


4. Prymas i papież – Stefan Wyszyński stał się mentorem Karola Wojtyły, widać to nawet na zdjęciach, kiedy Wojtyła już jako papież Jan Paweł II przyklęka – w dowód uznania i szacunku - przed swoim przyjacielem. Archiwalne nagrania i wywiady z historykami pokazują wspólną drogę i wspólne cele prymasa i papieża.

Kliknij w obrazek:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "


5. Prymas i "Solidarność" – prymas Wyszyński od początku strajków w 1980 roku popierał działalność i postulaty związkowców z powstałej "Solidarności", a po zdelegalizowaniu związku wspierał i doradzał.

Kliknij w obrazek:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "

 

6. Koniec drogi – 28 maja 1981 roku prymas zmarł. Ciężko chory dowiedział się jeszcze o zamachu na papieża i modlił się za niego. W ostatniej drodze prymasowi Wyszyńskiemu towarzyszyły tysiące Polaków. Pogrzeb przybrał formę manifestacji religijno-patriotycznej.

Kliknij w obrazek:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "


7. Co prymas ma nam do powiedzenia? - przywołujemy treść homilii, w których prymas Stefan Wyszyński mówił o człowieczeństwie, powołaniu, smutku, Bożej miłości, szczęściu dzieci, pracy, rodzinie.

Kliknij w obrazek:

src="//static.prsa.pl/ec86df19-e80d-46ad-a26e-25ed005e2853.file "


Redakcja