Historia

Stanisław Mackiewicz. Wybitny publicysta, słaby polityk

Ostatnia aktualizacja: 18.02.2023 05:55
18 lutego 1966 roku zmarł Stanisław Cat-Mackiewicz. Deklarował poglądy konserwatywne, czuł się monarchistą, ale sympatyzował z Józefem Piłsudskim.
Stanisław Mackiewicz (1896-1966). Wikimedia Commonsdp. Źr. NAC
Stanisław Mackiewicz (1896-1966). Wikimedia Commons/dp. Źr. NAC

Stanisław Cat-Mackiewicz był związany z czterema miastami. Urodził się w Petersburgu, gdzie spędził wczesną młodość. Później przez 17 lat był redaktorem gazety "Słowo" w Wilnie. Był to główny okres jego wpływów i działań publicystycznych. Napisał 21 książek, 55 broszur i ponad 3 tys. artykułów.

Deklarował poglądy konserwatywne, czuł się monarchistą, ale sympatyzował z Józefem Piłsudskim. Poparł zamach majowy. Krytyka polityki Józefa Becka zaprowadziła Mackiewicza wiosną 1939 roku do obozu w Berezie Kartuskiej.

W latach 1940-1956 działał w Londynie. Tu nastąpił szczyt jego działalności politycznej. Należał do czołowych przedstawicieli opozycji rządu emigracyjnego, zwalczał gabinety Władysława Sikorskiego i Stanisława Mikołajczyka. W 1954 roku emigracyjny prezydent August Zaleski, powierzył Mackiewiczowi tekę premiera i ministra spraw zagranicznych Rządu RP na Uchodźstwie.

W 1956 roku Stanisław Cat-Mackiewicz wypowiedział słynne słowa: "Polska jest Polską" i jako jeden z nielicznych emigracyjnych polityków wrócił do kraju. Ostatni okres życia spędził w Warszawie, skupiając się przede wszystkim na twórczości historyczno-literackiej.

Wybitny publicysta czy mało poważny polityk?

- Obawiam się, że nie da się mówić o Mackiewiczu wyłącznie jako o polityku albo wyłącznie jako o publicyście. To było bardzo silnie powiązane - zaznaczył dr Jerzy Jaruzelski na wstępie w audycji Andrzeja Sowy z cyklu "Na historycznej wokandzie".


Posłuchaj
17:17 stanisław cat-mackiewicz___f 25407_tr_0-0_10333183240ee3b7[00].mp3 Audycja Andrzeja Sowy z cyklu "Na historycznej wokandzie". O politycznych dokonaniach Stanisława Cata-Mackiewicza dyskutują dr Janusz Osica i dr Janusz Jaruzelski. (PR, 2.04.1992)

 

- Mackiewicza gubiły proroctwa, które szybko dały się konfrontować z realiami. Służył Polsce bezinteresownie, ale także anachronicznie i w moim przekonaniu bezużytecznie. Nie rozumiał istoty nowoczesnej Polski - mówił dr Janusz Osica, występujący w audycji w roli oskarżyciela.

- We wszystkich tych okresach jednej rzeczy Mackiewiczowi zarzucić nie można, że nie cenił tego, co uważał za polską rację stanu. Był to człowiek bezspornie ideowy. Miał swoją wizję Polski, interesu narodowego i wedle tego zawsze postępował - ripostował antenowy obrońca dr Janusz Jaruzelski, autor książki "Mackiewicz i konserwatyści".

Jakie były polityczne dokonania Stanisława Mackiewicza dla Polski? Posłuchaj sporu historyków.

mjm/im

Czytaj także

Eugeniusz Kwiatkowski przez całe życie chciał zmieniać Polskę

Ostatnia aktualizacja: 30.12.2020 05:55
- Nieraz myślałem sobie, czego to nie można by dokonać w Polsce z takimi zespołami ludzi, jakich spotkałem w Gdyni, Mościcach albo w Stalowej Woli - pisał Eugeniusz Kwiatkowski, wielki wizjoner II RP.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Ignacy Jan Paderewski. Mąż stanu, który łagodził obyczaje

Ostatnia aktualizacja: 29.06.2023 05:50
- Był jednym z wielkich nie tylko ludzi sztuki, ale i wielkich mężów stanu, którym zawdzięczamy niepodległość - mówił o Paderewskim jego biograf prof. Marian Drozdowski. - Jego koncerty, w Wielkopolsce i w Warszawie, to były wielkie manifestacje polskości.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Stanisław Mackiewicz - wybitny publicysta, słaby polityk

Ostatnia aktualizacja: 18.02.2021 05:55
18 lutego 1966 roku zmarł Stanisław Cat-Mackiewicz. Deklarował poglądy konserwatywne, czuł się monarchistą, ale sympatyzował z Józefem Piłsudskim.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Józef Mackiewicz. "Ostrze jego pióra było wyraźnie antysowieckie"

Ostatnia aktualizacja: 31.01.2023 05:55
Pisarz i dziennikarz, który jako jeden z pierwszych widział masowe groby w Katyniu, był po wojnie odtrącony przez część polskiej emigracji i środowisk Armii Krajowej. Wszystkiemu winne były zarzuty o kolaborację z Niemcami.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Jędrzej Moraczewski. Pierwszy premier II RP

Ostatnia aktualizacja: 13.01.2023 05:38
Rząd utworzony przez Jędrzeja Moraczewskiego działał niespełna dwa miesiące, ale podjął ważne decyzje dla niepodległego państwa polskiego – oceniał dr Mikołaj Mirowski na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń