X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

27 lat temu upadł rząd Jana Olszewskiego

Ostatnia aktualizacja: 04.06.2019 06:00
Bezpośrednią przyczyną było ujawnienie tzw. listy Macierewicza. Był to spis kilkudziesięciu osób, których nazwiska znalazły się w archiwach jako tajnych współpracowników SB.
Audio
  • Antoni Macierewicz o nocy teczek
  • Antoni Dudek o roli Lecha Wałęsy w obaleniu rządu
  • Jan Olszewski wspomina upadek rządu
  • Przemówienie sejmowe Jana Olszewskiego
  • Sejmowe wystąpienie Stefana Niesiołowskiego
  • Pismo prezydenta Lecha Wałęsy w sprawie odwołania rządu Jana Olszewskiego
  • Konferencja prasowa premiera Jana Olszewskiego i szefa UOP – Piotra Naimskiego. Nagranie z 4 czerwca 1992 roku.
  • Rozmowa z Januszem Korwinem-Mikke 4 czerwca 1992
  • Prezydent Lech Wałęsa ostrzega
  • Rozmowa z Leszkiem Moczulskim o uchwale lustracyjnej
Jan Olszewski na mównicy sejmowej
Jan Olszewski na mównicy sejmowejFoto: PAP/Ireneusz Radkiewicz

"Noc teczek"

4 czerwca 1992 roku, podczas słynnej "nocy teczek" upadł rząd premiera Jana Olszewskiego. Na "liście Macierewicza" widniały nazwiska osób zajmujących wysokie stanowiska państwowe, między innymi ówczesnego prezydenta Lecha Wałęsy. Listę przesłał do Sejmu minister spraw wewnętrznych Antoni Macierewicz. Był to tajny dokument, lecz jego zawartość szybko trafiła do parlamentarzystów, a następnie do mediów. Nazwany "listą agentów" spowodował gwałtowną reakcję elit politycznych.


Jan Olszewski - zobacz serwis specjalny

Centroprawicowy gabinet Olszewskiego po niespełna pięciu miesiącach pracy został odwołany przez Sejm. Było już trzy kwadranse po północy, 5 czerwca 1992 roku. Macierewicz, wykonując uchwałę lustracyjną Sejmu z końca maja, przesłał ową listę do parlamentu rano 4 czerwca. Wniosek o wotum nieufności dla rządu zgłosił w imieniu Unii Demokratycznej, Kongresu Liberalno-Demokratycznego i Polskiego Programu Gospodarczego Jan Maria Rokita, a nieformalnie poparł go Sojusz Lewicy Demokratycznej.

Posłuchaj przemówienia Jana Olszewskiego przed głosowaniem o wotum nieufności:

Prezydent cofa poparcie

Poparcie dla rządu cofnął również prezydent Lech Wałęsa. Odwołując nieudolny jego zdaniem rząd Olszewskiego, desygnował na premiera szefa PSL Waldemara Pawlaka. Przed głosowaniem wniosku o odwołanie rządu parlament stał się miejscem jednych z najbardziej dramatycznych wydarzeń okresu III Rzeczypospolitej.

Posłowie Michał Boni i Antoni Furtak, którzy byli na "liście Macierewicza", zostali odwiezieni do szpitala z objawami ataku serca. Jacek Piechota z SLD złożył wniosek do prokuratury o ściganie Macierewicza. Prezydent Wałęsa publicznie oświadczył, że "rozpoczęto w trybie nagłym akcję lustracyjną", która stosowana wybiórczo destabilizuje państwo, a potem przesłał do Sejmu wniosek o odwołanie premiera. Misję utworzenia kolejnego gabinetu otrzymał Waldemar Pawlak, lider Polskiego Stronnictwa Ludowego. Nie udało mu się jednak zdobyć większości w Sejmie. W lipcu 1992 roku premierem została Hanna Suchocka z Unii Demokratycznej.

Gabinet Olszewskiego został powołany 23 grudnia 1991 roku przez Sejm I kadencji, to jest pierwszy w III Rzeczypospolitej wybrany w pełni wolnych wyborach. Rząd działał w nowej sytuacji międzynarodowej, 8 grudnia przestał istnieć ZSRR. To skłoniło ekipę Olszewskiego do podjęcia działań w celu integracji Polski z NATO i Wspólnotami Europejskimi.

Tło konfliktu

Rozpoczęto negocjacje w sprawie wycofania armii rosyjskiej z Polski. 16 grudnia Polska podpisała układ stowarzyszeniowy ze Wspólnotami Europejskimi. Rząd Olszewskiego rozpoczął proces dekomunizacji w wojsku i Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Odnotował sukcesy w kwestiach ekonomicznych, jak powstrzymanie inflacji, porządkowanie finansów publicznych, porozumienie z Międzynarodowym Funduszem Walutowym i Bankiem Światowym, a także w rozwiązywaniu sporów zbiorowych ze związkami zawodowymi.

Dyskusyjne były natomiast działania rządu w rolnictwie czy podwyższenie taryf celnych. Zmieniono koncepcję prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, a zahamowanie tego procesu spowodowało otwarty konflikt rządu z ugrupowaniami liberalnymi w parlamencie. Konsternację wywołało wysunięcie przez Lecha Wałęsę niekonsultowanych z rządem, koncepcji NATO-bis i EWG-bis, które podważyły euroatlantycki kurs ekipy Olszewskiego.

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak