X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Zamach na Johna F. Kennedy'ego

Ostatnia aktualizacja: 22.11.2017 06:10
Był 22 listopada 1963. Wizytę Kennedy’ego w Dallas oglądało kilkadziesiąt milionów ludzi. Nagle padły strzały. - Ta scena utkwiła w pamięci Amerykanów na dziesiątki lat - komentował na antenie Polskiego Radia amerykanista, prof. Krzysztof Michałek.
Audio
  • Śmierć prezydenta Johna F. Kennedy'ego - aud. dokumentalna Zygmunta Jabłońskiego "Dni, które wstrząsnęły światem" (cz.1). nadana na antenie Rozgłośni Polskiej RWE 22.11.1964 r.
  • Pogrzeb prezydenta Johna F. Kennedy'ego - aud. dokumentalna Zygmunta Jabłońskiego "Dni, które wstrząsnęły światem" (cz.2), nadana na antenie Rozgłośni Polskiej RWE 22.11.1964 r.
  • J.F. Kennedy - aud. Sławomira Szofa z cyklu "Postacie XX wieku", komentarz prof. Krzysztofa Michałka
Przejazd prezydenta J.F. Kennedyego w Dallas (22.11.1963), Wikimedia Commons. Źr. United States Library of Congress
Przejazd prezydenta J.F. Kennedy'ego w Dallas (22.11.1963), Wikimedia Commons. Źr. United States Library of CongressFoto: Victor Hugo King

22 listopada 1963 w Dallas zginął w zamachu prezydent Stanów Zjednoczonych John F. Kennedy.

Program polityczny

Sylwetkę Johna Fitzgeralda Kennedy’ego opisał prof. Krzystof Michałek w audycji "Postacie XX wieku". Przypomniał początki urzędowania 35. prezydenta Stanów Zjednoczonych.

"Mój program jest śmiały i powinien być bliski każdemu Amerykaninowi, który myśli o pomyślnym jutrze. Zakłada równość szans, walkę z wszelką dyskryminacją, zwłaszcza rasową, obiecuje rozwój kultury i nauki, w tym badań kosmicznych, rozwiązanie problemów wojny i pokoju, przełamywanie uprzedzeń, ignorancji i ubóstwa. Bądźmy razem wśród wyzwań, jakie niesie czas!" - mówił Kennedy w orędziu noworocznym, niedługo po objęciu fotela prezydenta.

Do historii przeszły wygłoszone wtedy pamiętne słowa: - Nie pytajcie rodacy co kraj może zrobić dla Was, ale co Wy możecie zrobić dla swego kraju!

John
John F. Kennedy zaprzysiężony na prezydenta (20 stycznia 1961). Wikimedia Commons/dp. Źr. Narodowe Archiwum rządu federalnego Stanów Zjednoczonych

Legenda

- Co złożyło się na legendę, na mit tego człowieka, o którym mówiono, że Bóg nie poskąpił mu niczego, ani urody, ani fortuny, ani powodzenia życiowego? - pytał Sławomir Szof, autor audycji z cyklu "Postacie XX wieku".

- Był w stanie przyciągnąć kilkadziesiąt milionów młodych Amerykanów – stwierdził prof. Krzysztof Michałek. – Był atrakcyjny, bo dysponował dużymi pieniędzmi. Doceniał też znaczenie telewizji. Kennedy był pierwszym, który zainicjował w sposób aktywny prowadzenie kampanii wyborczej przy udziale telewizji – dodał amerykanista.

Prezydent
Prezydent John F. Kennedy w swoim historycznym przemówieniu przed Kongresem amerykańskim, w którym zapowiedział lot człowieka na Księżyc, 25 maja 1961 r. Wikimedia Commons/dp. Źr. NASA

Kariera polityczna

John F. Kennedy nie był postacią zupełnie nieznaną, gdy wystartował do wyborów o najwyższy urząd w państwie. Urodził się w 29 maja 1917. Jego ojciec był posiadaczem ogromnej fortuny, od 1937 roku pełnił funkcję ambasadora Stanów Zjednoczonych w Wielkiej Brytanii. To on był autorem kariery politycznej przyszłego prezydenta.

Kiedy John skończył 21 lat, otrzymał od ojca pierwszy milion dolarów. Studiował w Princetown, potem na Uniwersytecie Harvarda. Uczył się przeciętnie, ale brylował w towarzystwie, był dowcipny, efektowny, błyskotliwy.

We wrześniu 1941 roku znalazł się w szeregach amerykańskiej Marynarki Wojennej, został dowódcą łodzi torpedowej, staranowanej przez japoński niszczyciel. Później przez krótki czas pracował jako dziennikarz, relacjonował m.in. konferencję w Poczdamie. W wieku 29 lat został członkiem Izby Reprezentantów, a 6 lat później zasiadł w fotelu senatora w amerykańskim Kongresie. 12 września 1953 poślubił młodszą o 12 lat dziennikarkę, Jacqueline Lee Bouvier. - Jego małżeństwo to był mariaż dużych pieniędzy z dobrym, arystokratycznym nazwiskiem – stwierdził prof. Michałek.

"Czarny piątek"

Był 22 listopada 1963. Wizytę Kennedy’ego w Dallas oglądało kilkadziesiąt milionów ludzi. Nagle padły strzały. - Ta scena utkwiła w pamięci Amerykanów na dziesiątki lat - komentował prof. Krzysztof Michałek. - Kennedy był dla pokolenia lat 60. pewnym idolem, był symbolem otwartości systemu amerykańskiego na nowe wyzwania.

Było ok. 12.30 w południe, kiedy limuzyna z prezydentem jechała wzdłuż Rose Avenue. Mijała magazyn książkowy, skąd, jak stwierdziła to później specjalna komisja, Lee Harvey Oswald strzelał z okna na 5. piętrze. Tłumy zebrane po obu stronach trasy przejazdu witały serdecznie prezydenta. W pewnym momencie John F. Kennedy chwycił się za szyję i krzyknął: "Boże, zostałem trafiony!". Pierwsza kula przebiła szyję prezydenta i zraniła gubernatora, druga rozszarpała czaszkę amerykańskiego przywódcy. "Zabili mego męża!" – krzyczała Jacqueline Kennedy i samochód na sygnale pomknął do szpitala.

Pierwsze informacje o zabójstwie

Dramatyczne wydarzenia związane z zabójstwem 35. prezydenta USA odtworzył Zygmunt Jabłoński w dokumentalnym programie wyemitowanym na antenie Rozgłośni Polskiej RWE w 1. rocznicę zamachu. Autor przypomniał przebieg zdarzeń z pamiętnego dnia śmierci Kennedy’ego. Przedstawił też, prezentując oryginalne nagrania radiowe i telewizyjne, uroczystości pogrzebowe amerykańskiego polityka. - Urzędował tylko 2 lata i 10 miesięcy. Sprawował swój urząd do chwili, kiedy dosięgła go kula zabójcy, do chwili, kiedy świat oniemiał z przerażenia i grozy - mówił Zygmunt Jabłoński.
Rozgłośnia Polska RWE jako pierwsza przekazała informację o zabójstwie prezydenta do Polski.

Wiecej dźwięków na ten temat znajdziesz w serwisie "Radia Wolności">>>

Komisja Warrena

- Pamiętajmy o pewnej tajemnicy związanej ze śmiercią Kennedy’ego – mówił amerykanista. - Komisja Warrena, która badała sprawę, stwierdziła, że strzelał jeden człowiek, Lee Harvey Oswald i motywy zabójstwa były nieznane.

Amerykańska opinia publiczna się jednak w tej sprawie mocno podzieliła. Rok po zabójstwie ok. 45% Amerykanów wierzyło w wersję, przedstawioną przez komisję, przeciwnego zdania była podobna ilość ludzi. W 1976 roku  już 75% Amerykanów było zdania, że Oswald nie działał w pojedynkę i żądało wznowienia śledztwa.

W trzy dni po zabójstwie odbył się uroczysty pogrzeb 35. prezydenta Stanów Zjednoczonych. Transmitowano go niemal do wszystkich krajów świata, także do Polski.

Posłuchaj archiwalnych dźwięków dokumentujących zdarzenia z dnia, który przeszedł do historii pod nazwą "czarny piątek".

Zobacz serwis specjalny "Kennedy w Berlinie">

bs

Czytaj także

Martin Luther King: Mam marzenie...

Ostatnia aktualizacja: 04.04.2018 06:04
- Mam marzenie, że pewnego dnia naród nasz wzniesie się na wyżyny prawdziwego sensu swojej wiary i uzna za prawdę oczywistą, że wszyscy ludzie zostali stworzeni równymi - mówił Martin Luther King.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kennedy vs. Nixon – pierwsza debata telewizyjna

Ostatnia aktualizacja: 26.09.2018 06:07
Richard Nixon był doświadczonym politykiem, John F. Kennedy mało znanym senatorem. Nixon zgodził się na zorganizowanie debaty telewizyjnej przed wyborami prezydenckimi w 1960 roku. Nie przypuszczał jednak, że pozornie nic nie znacząca dyskusja przed kamerami przechyli szalę zwycięstwa na stronę jego przeciwnika.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jak to było z JFK? Lata mijają, teorii spiskowych przybywa

Ostatnia aktualizacja: 23.11.2014 14:05
Minęło 51 lat od zabójstwa prezydenta Stanów Zjednoczonych. 22 listopada 1963 John Fitzgerald Kennedy został zastrzelony w Dallas. Mimo upływu tak wielu lat, wciąż nie ma jasnej odpowiedzi na temat okoliczności śmierci amerykańskiego przywódcy.
rozwiń zwiń