Historia

Tajne przez poufne. Co wiedział John Edgar Hoover?

Ostatnia aktualizacja: 02.05.2019 07:01
- Tajemnica jego wieloletniego panowania w FBI wynikała nie tylko z jego osobowości - mówił amerykanista, prof. Krzysztof Michałek.
Audio
  • John Edgar Hoover - tajemnice wieloletniego dyrektora FBI - komentarz amerykanisty, prof. Krzysztofa Michałka. Aud. Sławomira Szofa z cyklu "Postacie XX wieku". (PR, 18.08.1996)
John Edgar Hoover w Białym Domu
John Edgar Hoover w Białym DomuFoto: Wikimedia Commons/dp/Yoichi R. Okamoto

2 maja 1972 roku zmarł John Edgar Hoover, legendarny szef amerykańskich służb specjalnych. Znał, jak mało kto, tajemnice władzy i kulisy życia najwyższych urzędników w państwie. Czy tylko to pozwoliło mu utrzymać fotel dyrektora Federalnego Biura Śledczego przez niebywale długi okres 48 lat?

Czasy prohibicji

Biografię Hoovera, który przez wielu uważany był za człowieka nr 2 w amerykańskiej strukturze władzy, przedstawił Sławomir Szof w audycji z cyklu "Postaci XX wieku".

John Edgar Hoover objął fotel dyrektora Biura Śledczego 10 maja 1924 roku. - Czy wtedy agenda ta miała mocną pozycję w strukturze władzy USA? – pytał autor programu. - Była to organizacja owiana złą legendą, głównie z powodu korupcji, o którą w czasach prohibicji posądzani byli jej pracownicy - komentował gość audycji, prof. Krzysztof Michałek, autor "Historii Stanów Zjednoczonych". - Sporo by można mówić o tym, jak wielkie majątki zbijali w owym czasie urzędnicy Departamentu Sprawiedliwości, także policjanci. Korupcja nie ominęła też Biura Śledczego.

Reforma Biura Śledczego

Dlatego też Edgar Hoover, obejmując funkcję szefa Biura Śledczego za swoje pierwsze i najważniejsze zadanie uznał  oczyszczenie agendy ze skorumpowanych urzędników. Zrobił to w krótkim czasie, przeprowadził totalną czystkę. W 1925 roku stworzył kodeks moralnego postępowania agentów oraz kodeks śledczy, który określał bardzo precyzyjnie sposób prowadzenia śledztwa przez funkcjonariuszy BI.

Hoover często przyznawał, że moralność była jednym z najważniejszych kryteriów w jego działaniu.
- Gdy przychodził do Biura Śledczego, starał się stworzyć aurę: oto przychodzi nowy człowiek, z czystym kontem, o czystych rękach, więc od tego momentu całe biuro ma być kryształowe - stwierdził amerykanista. - Stawiał nacisk na profesjonalizm.

Waszyngton, 23.02.1961. Wizyta prokuratora generalnego i dyrektora FBI w Białym Domu. Nz. od lewej: Prezydent John F. Kennedy, John Edgar Hoover, Robert F. Kennedy. Wikimedia Commons/dp. Źr.: National Archives and Records Administration
Waszyngton, 23.02.1961. Wizyta prokuratora generalnego i dyrektora FBI w Białym Domu. Nz. od lewej: Prezydent John F. Kennedy, John Edgar Hoover, Robert F. Kennedy. Wikimedia Commons/dp. Źr.: National Archives and Records Administration

Rola FBI

Prof. Krzysztof Michałek sporo miejsca poświęcił historii instytucji, którą kierował Hoover. - Początkowo FBI nazywało się tylko BI, czyli Biuro Śledcze - powiedział. Powstało ono w 1908 roku i było komórką śledczą w Departamencie Sprawiedliwości, zajmującą się w pierwszej kolejności ściganiem przestępców, którzy łamali prawo federalne. Nazwę zmieniono w 1935 roku i od tego momentu biuro funkcjonuje jako FBI. Profesor mówił też o wojnie, jaką toczył Hoover z szefami innej ważnej instytucji, powołanej po II wojnie światowej - CIA.

Z jakich pomysłów zasłynęło FBI? Było ich wiele. Pierwszym i jednym z najbardziej znanych jest  stworzenie kartoteki odcisków palców. Co jeszcze wprowadził Hoover? Utworzył, na wzór West Point, akademię kształcącą pracowników biura. Wprowadził badania laboratoryjne, daktyloskopijne.

Pastor, a może prawnik?

Urodził się w Waszyngtonie i, jak twierdzi część jego biografów, miał do wyboru dwie drogi. Jedną z nich był kościół, drugą prawo. Edgar Hoover wybrał to drugie i najpierw jako student, następnie jako asystent prokuratora generalnego Stanów Zjednoczonych, a od 10 maja 1924 jako dyrektor Biura Śledczego, zajmował się przestrzeganiem prawa. Tak było przez następne 48 lat. - Mówił, że chciał służyć dobru - komentował prof. Michałek. - Mógł głosić słowo boże lub słowo człowieka zawarte w kodeksach prawnych. Wybrał to drugie.

Mit kryształowego człowieka

Pracował dla ośmiu prezydentów, tkwił na stanowisku, gdy u władzy byli republikanie i demokraci. Jakie poglądy polityczne prezentował sam Hoover? - Dbał o to, by prezentować się jako człowiek, który służy państwu amerykańskiemu i kolejnym administracjom - mówił gość audycji.

John Edgar Hoover zmarł 2 maja 1972 roku na zawał serca. Był wciąż szefem FBI. Jego credo życiowe brzmiało: "Utrzymać się przy władzy". I to mu się udało. Jak tego dokonał?

Posłuchaj, jakie tajemnice krył człowiek, który przez blisko 50 lat uchodził za postać bez skazy.

bs

Czytaj także

CIA szpieguje i analizuje już 65 lat

Ostatnia aktualizacja: 26.07.2012 06:55
Przez wiele lat działania agencji skierowane były przeciwko zagrożeniu komunistycznemu. Po 1989 roku nastąpiła zmiana głównych celów.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Dane nowej szefowej Secret Service w internecie

Ostatnia aktualizacja: 05.04.2013 06:53
Secret Service, agencja zajmująca się m.in. ochroną prezydenta USA, poinformowała, że bada sprawę kradzieży danych elektronicznych jej nowej szefowej Julii Pierson.
rozwiń zwiń

Czytaj także

FBI sprawdza, czy bracia Carnajew działali sami

Ostatnia aktualizacja: 29.04.2013 08:40
Amerykańskie służby podejrzewają, że zamachowcy przeszli specjalne szkolenie, które przygotowało ich do przeprowadzenia ataku.
rozwiń zwiń

Czytaj także

FBI: udaremniliśmy kolejny zamach terrorystyczny

Ostatnia aktualizacja: 07.05.2013 06:20
Federalne Biuro Śledcze (FBI) poinformowało, że aresztowało 24-letniego mężczyznę w stanie Minnesota, i najprawdopodobniej zapobiegło w ten sposób kolejnemu atakowi terrorystycznemu na terytorium USA.
rozwiń zwiń