Minister obrony Szwecji Carl Haglund powiedział w środę, że rząd tego kraju zamierza podpisać dokument określający „nowy typ partnerstwa” już na najbliższym szczycie NATO, który odbędzie się w Walii.
Specjalna umowa (Host Nation Support - wsparcie przez państwo gospodarza) ma działać w sytuacjach "klęsk, zakłóceń i zagrożeń bezpieczeństwa". Przewiduje także współpracę militarną, w tym wspólne ćwiczenia wojskowe.
Jak pisze szwedzka gazeta Svenska Dagbladet, umowa umożliwiłaby przyjęcie na szwedzkiej ziemi sił szybkiego reagowania NATO, a także wykorzystanie przestrzeni powietrznej i strefy morskiej w operacjach przeprowadzanych przez siły Sojuszu.
Wsparcie ze strony gospodarza oznaczałoby gwarantowanie przez ten kraj oddziałom NATO m.in. pomocy logistycznej. W praktyce oznacza to, że Szwedzi dostarczaliby np. żywności czy amunicji żołnierzom Sojuszu.
Bliźniaczą umowę podpiszą z Sojuszem Północnoatlantyckim Finowie.
Oba państwa prowadzą już systematycznie wspólne ćwiczenia z NATO i ściśle z nim współpracują w ramach operacji międzynarodowych.
Nie jest tajemnicą, że podpisanie specjalnych umów z Sojuszem przez państwa, które formalnie pozostaną neutralne, ma ścisły związek z agresywnym zachowaniem Rosji na arenie międzynarodowej, głównie z jej działaniami na Ukrainie. W tym roku rosyjskie samoloty wojskowe kilkakrotnie naruszały przestrzeń powietrzną obu państw nordyckich.
Finlandia ma najdłuższą granicę z Rosją ze wszystkich krajów Unii Europejskiej. Fiński prezydent Sauli Niinistoe namawia pozostałe kraje członkowskie na zwiększanie nakładów na obronność - w obliczu wojny na Ukrainie. Fińscy generałowie alarmują, że Europa musi być przygotowana na gwałtowną destabilizację na swoich wschodnich rubieżach.
Minister spraw zagranicznych Finlandii Erkki Tuomioja podkreślił w środę, że podpisanie nowej umowy nie oznacza, iż Finlandia zamierza przystąpić do NATO. Jednak zarówno ona, jak i Szwecja sygnalizują, że opcja członkostwa pozostaje otwarta.
Według sondaży opinii publicznej, rośnie liczba obywateli obu krajów, którzy opowiadają się za ich wstąpieniem do NATO, ale nadal zdecydowana większość jest temu przeciwna.
Juliusz Urbanowicz/PAP, Associated Press, Bloomberg, Svenska Dagbladet,Helsingin Sanomat
