Choć sprawa Tymoszenko wywołała protesty na arenie międzynarodowej i doprowadziła do faktycznej izolacji władz w Kijowie, nic nie wskazuje na to, żeby była szefowa rządu mogła w najbliższym czasie odzyskać wolność.
Skazanie opozycyjnej polityk poważnie zachwiało stosunkami między Ukrainą a Unią Europejską, która uznała, że władze ukraińskie mają wybiórczy stosunek do prawa. UE oświadczyła wtedy, że wynegocjowana już umowa stowarzyszeniowa z Ukrainą nie zostanie ratyfikowana do czasu rozwiązania sprawy Tymoszenko. Na razie dokument jedynie parafowano i nie wiadomo kiedy zostanie podpisany. Część ekspertów uważa jednak, że podpisanie umowy trzeba uzależnić raczej od przebiegu wyborów parlamentarnych na Ukrainie, a nie od losu Tymoszenko, która nie jest bynajmniej osobą kryształową.
Liczne zarzuty
Tymoszenko została aresztowana 5 sierpnia 2011 roku w sądzie rejonowym w Kijowie, przed którym występowała wówczas jako oskarżona o nadużycie władzy przy zawieraniu kontraktów gazowych z Rosją w 2009 roku. Oświadczyła wtedy, iż działania wobec niej to rozprawa z konkurentami politycznymi, inspirowana przez prezydenta Janukowycza. Prowadzący proces Tymoszenko sędzia Rodion Kiriejew argumentował decyzję o aresztowaniu tym, że była premier świadomie przeciąga proces w swojej sprawie. Prokuratura zarzucała wcześniej Tymoszenko, że jej zachowanie nie pozwalało "na przestrzeganie norm proceduralnych". Polegało to na tym, że oskarżona odmawiała m.in. wstawania podczas składania zeznań, prosiła o tłumacza, gdy w sądzie zeznawali tacy świadkowie, jak posługujący się językiem rosyjskim premier Mykoła Azarow, oraz wygłaszała oświadczenia, w których cały czas atakowała ekipę Janukowycza. W październiku ubiegłego roku Tymoszenko usłyszała wyrok siedmiu lat więzienia, a pod koniec grudnia została przewieziona z aresztu śledczego w Kijowie do żeńskiej kolonii karnej w Charkowie.
Międzynarodowa krytyka pod adresem władz Ukrainy nasiliła się w kwietniu, gdy Tymoszenko, która od miesięcy uskarżała się na silne bóle kręgosłupa, pod przymusem została przewieziona z więzienia do szpitala. Była premier oświadczyła wówczas, że podczas transportowania została pobita przez strażników i ogłosiła głodówkę. Na Zachodzie pojawiły się wtedy nawoływania do bojkotu ukraińskiej części Euro 2012. Władze w Kijowie musiały także odwołać zaplanowany na połowę maja w Jałcie szczyt państw Europy Środkowej; większość zaproszonych prezydentów odmówiła w nim udziału.
Obecnie Tymoszenko leczona jest w szpitalu kolejowym w Charkowie. Toczy się przeciwko niej kolejny proces, w którym oskarżono ją o malwersacje finansowe z lat 90., gdy kierowała handlującą gazem firmą Jednolite Systemy Energetyczne Ukrainy (JSEU).
Kolejne zarzuty?
Prokuratura Generalna Ukrainy zapowiada, że gotowa jest postawić Tymoszenko także kolejne zarzuty. Według prokuratury była premier jest zamieszana w zabójstwo w latach 90. parlamentarzysty i biznesmena Jewhena Szczerbania, który ograniczał wpływy korporacji JSEU w zagłębiu węglowym Donbas, na wschodzie Ukrainy.
Sprawa Tymoszenko oddaliła Ukrainę od UE, prezydent Janukowycz przestał bywać na Zachodzie, Ukraińcy nadal narzekają na pogarszające się warunki życia, jednak partia byłej premier Batkiwszczyna (Ojczyzna) wciąż jest najważniejszym ugrupowaniem opozycyjnym przed zaplanowanymi na jesień wyborami parlamentarnymi.
Zdaniem komentatorów Tymoszenko może wyjść na wolność jedynie wtedy, gdy wybory te wygra opozycja. Rządząca Partia Regionów prezydenta Janukowycza jest przekonana, że mimo wszystko uda się jej utrzymać władzę. Jeśli tak będzie, była premier Ukrainy raczej pozostanie za kratkami.
Areszt, więzienie, a potem szpital odwiedziło 36 zagranicznych polityków, głównie zachodnich. Wśród nich Paweł Kowal i Aleksander Kwaśniewski. Była premier spotyka się także z osobami ze swojej partii, adwokatami i rodziną. Razem było to 780 godzin różnych rozmów tete-a-tete.
PAP/IAR/agkm
Galeria: dzień na zdjęciach >>>
