Skargę do Trybunału wnieśli Saudyjczyk i Palestyńczyk przetrzymywani obecnie w obozie Guantanamo. Twierdzą, że byli torturowani i nieludzko traktowani w tajnym więzieniu CIA w Polsce.
Trybunał odmówił zapoznania się z przywiezionymi przez przedstawicieli polskiego rządu tajnymi dokumentami dotyczącymi prowadzonego w naszym kraju śledztwa w tej sprawie.
Zdaniem przedstawicieli polskich władz, zaskoczenie jest tym większe, że Trybunał w Strasburgu zachęcał Polskę do ściślejszej współpracy. Nie przyjmował do wiadomości tłumaczenia, iż Polska nie może odpowiedzieć na pytanie czy istniały w naszym kraju tajne więzienia CIA, z powodu nie zakończonego w tej sprawie śledztwa. Polskie władze specjalnie zwróciły się o utajnienie rozprawy, aby ujawnić tajne dokumenty dotyczące prowadzonych postępowań. Uczestniczący w rozprawie zastępca szefa polskiej dyplomacji Artur Nowak-Far nie krył zaskoczenia tą niezwykłą decyzją Trybunału. - Bardzo nas zdziwiła odmowa zapoznania się z tymi materiałami i poprzestanie na materiale, który właściwie nic nie wniósł do naszej znajomości sprawy - mówił Polskiemu Radiu Nowak-Far .
Minister podkreślił, że tajne dokumenty, uchylały tajemnicę śledztwa, pokazywały co zostało dotychczas zrobione i podważały stawiany zarzut, że śledztwo prowadzone jest opieszale. W związku z tym Polskie władze wyraziły pełną zgodę, by wszystkie kwestie poruszane w trakcie tajnych przesłuchań były ujawnione podczas publicznej rozprawy.
Trybunał zdecydował, iż odbędą się dwie rozprawy - tajna, która odbyła się w poniedziałek i otwarta dla publiczności, która będzie we wtorek.
W poniedziałek przesłuchany został senator Józef Pinior - były członek specjalnej komisji Parlamentu Europejskiego, która przygotowała w sprawie tajnych więzień krytyczny, wobec władz polskich, raport. Swoimi informacjami podzielił się także z Trybunałem autor raportu Rady Europy, szwajcarski deputowany Dick Marty.
Skarżący, Saudyjczyk i Palestyńczyk, zarzucają polskim władzom umożliwienie tortur, nieludzkie traktowanie, przetrzymywanie bez podstaw prawnych oraz udzielenie zgody na deportację do kraju (USA), gdzie grozi im kara śmierci. Ponadto skarżą Polskę o opieszałość prowadzonego śledztwa. Obaj twierdzą, że między 2002 a 2003 rokiem trafili do Polski, zostali osadzeni na kilka miesięcy w tajnym więzieniu, gdzie ich torturowano i znęcano się nad nimi. Obecnie obaj są w bazie USA Guantanamo na Kubie.
Domniemanie, że w Polsce - i w kilku innych krajach europejskich - mogły być tajne więzienia CIA, wysunęła w 2005 r. organizacja Human Rights Watch. Według niej takie więzienie w Polsce miało się znajdować na terenie szkoły wywiadu w Kiejkutach lub w pobliżu wojskowego lotniska w Szymanach na Mazurach.
mc
