Nelson Mandela zmarł w czwartek . Miał 95 lat. Był jednym z przywódców ruchu przeciw apartheidowi, działaczem na rzecz praw człowieka, laureatem Pokojowej Nagrody Nobla za wysiłki na rzecz zniesienia segregacji rasowej i demokratyzacji życia w RPA. W latach 1994-99 był pierwszym czarnoskórym prezydentem Republiki Południowej Afryki.
Prezydent USA Barack Obama w specjalnym telewizyjnym przemówieniu po ogłoszeniu informacji o śmierci Mandeli, przypomniał, że był on człowiekiem, który poświęcił własną wolność na rzecz wolności innych ludzi. - Osiągnął więcej, niż moglibyśmy oczekiwać od kogokolwiek - powiedział. Dodał, że ludzkość straciła jedną z najbardziej wpływowych, odważnych i głęboko dobrych jednostek.
x-news.pl, CNN
Brytyjski premier David Cameron zapowiedział, że na Downing Street flagi zostaną opuszczone do połowy masztów. "Mandela był bohaterem naszych czasów" - napisał na twitterze.
Z kolei szef francuskiej dyplomacji Laurent Fabius nazwał Mandelę "charyzmatycznym gigantem", który doprowadził swój kraj do wolności i pojednania.
Sekretarz generalny ONZ Ban Ki-moon zwrócił z kolei uwagę, że Nelsonem Mandelą i jego "bezinteresowna walką o ludzką godność i równość" inspirowali się działacze ruchów wolnościowych na całym świecie.
"Afryka Południowa straciła swojego ojca, a świat - bohatera" - to słowa przewodniczącego Parlamentu Europejskiego. Martin Schulz napisał w oświadczeniu, że Mandela umarł, ale jego dziedzictwo będzie trwało wiecznie. "Był człowiekiem walki, przywódcą i źródłem inspiracji dla tak wielu ludzi w Afryce, Europie i na całym świecie". Szef PE przypomniał, że Mandela jest laureatem pierwszej Nagrody Sacharowa, przyznawanej przez europarlament obrońcom praw człowieka.
Nie brakuje także bardziej osobistych pożegnań. "Nigdy nie zapomnę mojego przyjaciela, Madiby" - napisał na twitterze były amerykański prezydent Bill Clinton .
x-news.pl, CNN
Nelson Mandela
Urodził się 18 lipca 1918 roku w rodzinie wodza królewskiego szczepu Thembu, należącego do dużej grupy plemiennej Xhosa, drugiej co do wielkości po Zulusach. Rodzina była zamożna, co pozwoliło Mandeli pójść na studia. Ukończył prawo i jako pierwszy przedstawiciel społeczności afrykańskiej w 1952 roku otworzył kancelarię dla czarnych obywateli zamieszkujących RPA.
Działalność polityczną rozpoczął już w 1942 roku, wstąpił wówczas do Afrykańskiego Kongresu Narodowego (ANC), a w 1950 roku zaczął nim kierować. W 1961 roku Mandela został przywódcą zbrojnego skrzydła ANC Umkhonto we Sizwe. Działania grupy miały charakter wyłącznie sabotażowy i wykluczały ataki na ludzi.
Mandela został aresztowany w 1962 roku i skazany za rzekome akty sabotażu i przygotowywanie inwazji obcych państw na RPA. Otrzymał 5-letni wyrok, w 1964 roku zmieniony na dożywotnie pozbawienie wolności. Większość tego wyroku spędził w więzieniu na Robben Island w pobliżu Kapsztadu. Opuścił je dopiero w 1990 roku.
W cztery lata później został pierwszym czarnoskórym prezydentem RPA. - Będziemy żyli w państwie różnych ras, pochodzenia i koloru skóry, pozostając w zgodzie miedzy sobą, jak z sąsiadami i całym światem. Dziękujemy za ten dzień wszystkim bohaterom, którzy poświęcali się w różny sposób, a często złożyli życie w ofierze, byśmy mogli być wolni. Ich marzenia stały się rzeczywistością, zaś zdobyta przez nas wolność wynagrodzi wszystkie wspólne trudy i poświęcenia - powiedział Mandela podczas swego zaprzysiężenia.
W 2004 roku wycofał się z życia politycznego i zajął się działalnością społeczną. Kierował m.in. fundacją do walki z AIDS, nazwaną "46664" - od jego dawnego numeru więziennego.
Za wprowadzenie zmian w RPA bez uciekania się do rewolucji rasowej, która z pewnością przyniosłaby setki ofiar, Frederic de Clerk i Nelson Mandela w 1993 roku otrzymali Pokojową Nagrodę Nobla. W 2009 roku, w 91. rocznicę urodzin Mandeli, Zgromadzenie Ogólne ONZ ustanowiło 18 lipca Międzynarodowym Dniem Nelsona Mandeli.
Zobacz galerię: DZIEŃ NA ZDJĘCIACH>>>
IAR, PAP, Wikipedia, kk
