JedynkaBohaterowie Zielonego Sztandaru
Section05
Bohaterowie Zielonego Sztandaru
Bohaterowie Zielonego Sztandaru

W 2015 roku polski ruch ludowy będzie świętował swoje 120-lecie. 28 lipca 1895 roku powołano na zjeździe w Rzeszowie pierwsze w naszych dziejach Stronnictwo Ludowe.

W roku jubileuszowym przypadają też dwie ważne rocznice związane z najwybitniejszymi działaczami ruchu ludowego. 21 czerwca minie 75. rocznica bohaterskiej śmierci Macieja Rataja, a 31 października 70 rocznica śmierci Wincentego Witosa. O tych dwóch niepospolitych Polakach zamierzamy napisać słuchowiska literackie.

Natomiast w 2015 roku na antenie radiowej Jedynki nadajemy cykl 12 audycji dokumentalnych przypominających wybitnych działaczy ruchu ludowego. Bohaterami audycji będą: Jakub Bojko (1857-1943), Władysław Długosz (1864-1937), Stefan Ignar (1908-1992), Franciszek Kamiński (1902-2000), Irena Kosmowska (1879-1945), Wiktor Kulerski (1865-1935), Teofil Kurczak (1877-1962), Karol Lewakowski (1836-1912), Maksymilian Malinowski (1860-1948), Stanisław Mikołajczyk (1901-1966), Jan Stapiński (1867-1946), Bolesław Wysłouch (1855-1937).

Każdy z tych działaczy, zarówno typowy chłop z łowickiego Teofil Kurczak, jak i potentat naftowy Władysław Długosz, zapisali się złotymi zgłoskami w dziejach polskiego ruchu ludowego. Żadna partia działająca obecnie nie może się pochwalić 120-letnią tradycją. Ludowcy byli posłami do Sejmu Galicyjskiego, do Sejmu Pruskiego, do wiedeńskiej Rady Państwa, a nawet nieliczni do rosyjskiej Dumy. Pełnili najwyższe godności w II Rzeczypospolitej (Wincenty Witos to trzykrotny premier), a kiedy było trzeba przechodzili do opozycji antysanacyjnej, za co byli represjonowani (proces brzeski). W czasie II wojny światowej powołali Bataliony Chłopskie, liczące prawie 200 tysięcy członków. Po 1945 roku Polskie Stronnictwo Ludowe walczyło o inne oblicze lewicowej Polski, niestety te działania nie miały szans w konfrontacji z terrorem i bezprawiem. Fałszerstwo wyborcze spowodowało, że PSL Mikołajczyka, po wygranych wyborach w 1947 roku, uzyskało zaledwie 28 mandatów na 460. Swoje zasługi miało także późniejsze koncesjonowane Zjednoczone Stronnictwo Ludowe. Do dzięki tej, nie do końca samodzielnej partii, istniały w Polsce, w jedynym kraju socjalistycznym: rolnictwo indywidualne oraz środowiskowe organizacje młodzieżowe.

A zatem pokazanie ludzi, którzy tworzyli ruch ludowy w ciągu ostatnich 120 lat będzie przypomnieniem istotnego fragmentu naszej historii.

Premiera audycji w każdy trzeci wtorek miesiąca o godz. 23.10, powtórzenie audycji w niedzielę po trzecim wtorku o godz. 15.00.

Autorami cyklu są Dorota Truszczak i Andrzej Sowa.

Oto daty nadawania odcinków cyklu i ich powtórzeń: 17.02 i 01.03, 24.03 i 29.03, 21.04 i 26.04, 19.05 i 24.05, 23.06 i 28.06, 21.07 i 26.07, 18.08 i 23.08, 22.09 i 27.09, 20.10 i 25.10, 17.11 i 22.11, 22.12 i 27.12.

Section30
Mapa Powstania Warszawskiego
Section31
Kalendarium Wielkiej Wojny
Section32
Kronika Powstania Styczniowego