Po Auschwitz. Wyzwolenie i powrót do życia

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2016 11:37
- Od nieznanych żołnierzy dostaliśmy pierwszą od niepamiętnych czasów pajdę chleba z margaryną i kawę z mlekiem o nieznanym smaku i temperaturze - wspomina Lidia Maksymowicz.
Audio
  • 71. rocznica wyzwolenia obozu Auschwitz-Birkenau (Sygnały dnia/Jedynka)
Były niemiecki, nazistowski obóz w Auschwitz
Były niemiecki, nazistowski obóz w AuschwitzFoto: xiquinhosilva/flickr.com/CC BY 2.0

Była więźniarka do obozu trafiła jako trzylatka, 27 stycznia 1945 roku, w chwili wyzwolenia obozu, miała pięć lat. - Jako dziecko zapamiętałam, że weszli żołnierze w innych już mundurach, mieli czerwoną gwiazdkę - wspomina w rozmowie z Pawłem Pawlicą.

Była jedną z 7 tysięcy osób, zbyt słabych, by wyruszyć w "marszach śmierci" - ewakuacji obozów, którą zorganizowali Niemcy na wieść o sowieckiej ofensywie.

Motywem przewodnim tegorocznych obchodów są powojenne losy osadzonych i powroty do codziennego życia. - Odbudowywali swoje życie rodzinne i zawodowe, swoje miasta, czasami trafiali do więzień, do katowni ubeckich, ginęli w nich - przypomina dyrektor Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau dr Piotr Cywiński. 

W rocznicę wyzwolenia obozu obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Podczas tegorocznych uroczystości swoje relacje przedstawi dwóch byłych więźniów obozu Auschwitz. Więcej o obchodach 71. rocznicy w relacji Pawła Pawlicy.

Zobacz
Memento_1200.jpg
"Memento" ku czci ofiar

***

Niemcy rozpoczęli przygotowania do likwidacji Auschwitz w sierpniu 1944 r. Sukcesywnie ewakuowali więźniów w głąb Rzeszy. Do połowy stycznia 1945 r. wyekspediowali ok. 65 tys. osób, w tym niemal wszystkich Polaków, Rosjan i Czechów. Mimo zbliżania się oddziałów sowieckich Niemcy kontynuowali uśmiercanie Żydów. Komory gazowej po raz ostatni użyli 28 listopada 1944 r.

Pod koniec 1944 r. rozebrano kilkadziesiąt baraków w Birkenau. Niemcy palili dokumenty i zacierali świadectwa zbrodni: zasypywali doły z ludzkimi prochami, rozebrali do fundamentów krematorium IV i przygotowali do wysadzenia pozostałe trzy. Zniszczyli je tuż przed opuszczeniem obozu.

17 stycznia 1945 r. odbył się w KL Auschwitz ostatni apel. Według zachowanego raportu więźniarskiego ruchu oporu, stanęło do niego łącznie 67 012 więźniarek i więźniów, w tym w obozie Auschwitz I i Auschwitz II-Birkenau 31 894, a w podobozach 35 118 osób.

Do momentu wyzwolenia niemieccy naziści zamordowali w Auschwitz ponad milion osób, głównie Żydów, a także Polaków, Romów i radzieckich jeńców wojennych.

HISTORIA w portalu PolskieRadio.pl >>>

***

Przygotował: Paweł Pawlica

Data emisji: 27.01.2016

Godzina emisji: 7.50

Materiał został wyemitowany w audycji "Sygnały Dnia"

asz/pg

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Marsz śmierci w Auschwitz

Ostatnia aktualizacja: 17.01.2020 07:35
- Kolumna w śniegu, takich półszkieletów w pasiakach, różnych łachmanach, posuwających się wolnym krokiem - tak marsz więźniów obozu Auschwitz-Birkenau zapamiętał jego uczestnik, Józef Mikusz.
rozwiń zwiń

Czytaj także

71. rocznica wyzwolenia Auschwitz. Oficjalne uroczystości na terenie dawnego obozu

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2016 12:45
27 stycznia przypada 71. rocznica wyzwolenia hitlerowskiego obozu Auschwitz. Na świecie obchodzony jest wtedy Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Syn Szawła" brutalnie i szczerze o Holokauście

Ostatnia aktualizacja: 26.01.2016 23:46
- Jeżeli jakikolwiek kraj rozumie okrucieństwo nazistów, to jest nim Polska. Chcieliśmy z Laszlo Nemesem, by "Syn Szawła" był brutalnie szczery i opowiadał o Holokauście bez otuchy - mówi aktor Geza Röhrig.
rozwiń zwiń