Tłumacz literatury - rzemieślnik i artysta

Ostatnia aktualizacja: 28.09.2019 07:15
Anna Butrym, sekretarz Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury podkreśla, że to co robi tłumacz literatury, to jak najwierniejsze oddanie myśli oryginału, a nie jego przekładanie słowo w słowo. Również w formie, którą autor oryginału przewidział dla danego dzieła z przemyceniem całego kodu kulturowego, który jest niezbędny odbiorcy w języku docelowym, żeby zrozumieć dzieło.  
Audio
  • Anna Butrym to roli tłumaczy literatury (Sygnały dnia/Jedynka)
zdjęcie ilustracyjne
zdjęcie ilustracyjneFoto: Shutterstock/n_defender

Trudna rola tłumacza
Anna Butrym która jest tłumaczem z języka węgierskiego wyjaśnia, dlaczego tłumacz nie tłumaczy słów tylko myśl oryginału. - Wystarczy, że pomyślimy sobie o takich prostych sprawach jak przysłowia, to już wiemy, że tłumaczenie słowo w słowo nie ma sensu - mówi. Zwraca uwagę, że część osób uważa, że tłumacz bierze książkę i słownik do ręki i podmienia sobie słowa oryginału na słowa w języku docelowym. A tak się nie dzieje.

Podkreśla, że tłumacz oprócz świetnej znajomości języka obcego musi bardzo dobrze znać język polski i mieć lekkie pióro, gdyż tłumaczy różne gatunki literackie. I musi pomóc zrozumieć kod kulturowy. Daje przykład literatury skandynawskiej, ostatnio bardzo popularnej. Ale kiedy w książkach pojawiają się różne pojęcia, postacie historyczne, to tłumacz powinien pomóc czytelnikowi zrozumieć, o czym czyta. - Tłumacz to jest coś więcej niż słownik w ludzkiej skórze - zapewnia.

Co odbiorca powinien zrozumieć
Wyjaśnia, że tłumacz powinien jak najmniej dodawać coś od siebie. Ale czasem jest to niezbędne. - Jeżeli w jakimś węgierskim dziele ktoś pogaczami zagryza palinkę, to jeśli nie znamy kultury węgierskiej, to cośmy z tego zrozumieli? - zadaje retoryczne pytanie. W zależności od charakteru dzieła tłumacz musi w różnej formie wyjaśnić o co chodzi, unikając akademickich przypisów. Ale nie należy ulepszać dzieła. Anna Butrym zwraca uwagę, że każde tłumaczenie jest inne. Bo nawet jeśli ten sam tekst da się różnym tłumaczom, to te tłumaczenie nie będą identyczne.

Posłuchaj całej rozmowy, podczas której mówi się również o jubileuszu Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury.

***

Tytuł audycji: Sygnały dnia

Prowadzili: Mateusz Drozda, Daniel Wydrych

Gość: Anna Butrym (tłumaczka literatury węgierskiej, sekretarz Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury)

Data emisji: 28.09.2019

Godzina emisji: 7.15

ag





Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Krakowska wieża Babel z polszczyzną w tle

Ostatnia aktualizacja: 15.06.2017 15:07
W grodzie Kraka odbył się 3-dniowy IV Światowy Kongres Tłumaczy Literatury Polskiej. Z całego świata, ze wszystkich kontynentów zjechało do Krakowa 220 osób, które zajmują się przekładaniem polskich książek, i które są zakochane w polszczyźnie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Antonia Lloyd-Jones: tłumacz musi być agentem danej książki

Ostatnia aktualizacja: 26.04.2019 11:35
Antonia Lloyd Jones przetłumaczyła książki z języka polskiego na angielski wielu cenionych pisarzy. Jest nieoficjalną ambasadorką literatury polskiej w kręgach anglojęzycznych, a w radiowej Jedynce opowiada o tym jak przekonać wydawnictwa do wydania przetłumaczonych książek i dlaczego zakochała się w polskiej muzyce.
rozwiń zwiń