Londyńczycy, czyli Polacy na Marsie

Ostatnia aktualizacja: 02.12.2011 17:16
Ewa Winnicka ('Polityka"): Polscy emigranci z lat 40. czuli się Wielkiej Brytanii jak na obcej planecie. Dlatego tworzyli sobie własny świat.
Audio
Londyńczycy, czyli Polacy na Marsie
Foto: fot. SXC

– Kilka lat temu trafił mi w ręce poradnik dla polskich emigrantów z lat 40. Wskazówki były zadziwiająco aktualne: uśmiechaj się, nie dawaj łapówek, ucz się języka. Wtedy uświadomiłam sobie, jak wielkim szokiem dla polskich żołnierzy i ich rodzin była konieczność rozpoczynania nowego życia na Wyspach – opowiada Ewa Winnicka, dziennikarka "Polityki", autorka zbioru reportaży "Londyńczycy".

To nezwykła opowieść o polskich emigrantach, rozbitkach z otoczenia Władysława Andersa, dla których nie było miejsca w nowej Polsce. Zaczyna się od tego, że w 2008 roku w Brixton młody włoski artysta znalazł na śmietniku trzy tysiące czarno-białych fotografii. Bez podpisów, bez dat, niewiadomego autorstwa. Wygląd fotografowanych osób wskazywał, że zdjęcia zostały zrobione w latach pięćdziesiątych XX wieku. Były tam damy w strojach wieczorowych, urzędnicy w garniturach, panny młode, księża, dzieci, aktorzy amatorskiej sceny. – Próbowali stworzyć sobie swój własny świat – opowiada Ewa Winnicka. Życie na obczyźnie było bolesnym zderzeniem ze zhierarchizowanym społeczeństwem brytyjskim i z tamtejszymi władzami. Brytyjczycy, którzy sami po wojnie byli w trudnej sytuacji, nie bardzo rozumieli, czemu Polacy nie chcą wrócić do siebie – mówi autorka "Londyńczyków". Tłumaczy, że wielu z tych ludzi nie potrafiło uporać się z wojenną traumą. Aż do połowy lat 90. w Wielkiej Brytanii działał duży szpital psychiatryczny przeznaczony specjalnie dla Polaków.

Książkę – choć to literatura faktu – czyta się trochę jak thriller, trochę jak romans, a nawet fantastykę. Wielka polityka miesza się z osobistymi dramatami, a przygotowania do wojny światowej z trudnościami życia codziennego. Są opowieści o samotności i nieudanych małżeństwach i o miłości dwóch kobiet do generała Andersa. W tle zaś trwa permanentny konflikt: polityczny, międzypokoleniowy, religijny.

Rozmawiała Zuzanna Dąbrowska.

(lu)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Pogrzeb Ireny Anders w Londynie

Ostatnia aktualizacja: 08.12.2010 12:00
Wdowa po generale Władysławie Andersie zmarła 29 listopada. Miała 90 lat.
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Londyńczycy” Ewy Winnickiej

Ostatnia aktualizacja: 03.11.2011 14:25
"Polski Londyn wojenny i powojenny wydaje się jedną wielką intrygą – i to niezwykle ciekawą, wciągającą. Pikanterii dodaje fakt, że to wszystko prawda. Polacy w czasie wojny wylądowali tam jak na Marsie, tak to któryś z bohaterów ujął i chyba nie mijał się z prawdą" – napisał o książce Chris Niedenthal.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Prawdziwy wysyp książek "Z najwyższej półki"!

Ostatnia aktualizacja: 04.11.2011 11:02
Jesień, a zwłaszcza listopad, to wspaniały czas dla miłośników dobrej lektury. Targi Książki w Krakowie i Festiwal im. Josepha Conrada (także w Krakowie) sprawiają, że wydawcy "obdarowują" nas wspaniałymi nowymi tytułami. Jest zatem w czym wybierać…
rozwiń zwiń

Czytaj także

Max Cegielski z PRL-u

Ostatnia aktualizacja: 24.11.2011 12:00
Pisarz wspomina dzieciństwo i próbuje wytłumaczyć sobie polską historię poprzez nietypowe losy pary artystów, Hanny i Gabriela Rechowiczów.
rozwiń zwiń