Liberatura, czyli poemat w butelce

Ostatnia aktualizacja: 19.10.2011 13:52
Książka złożona ze stosu kartek pocztowych wyklejanych tekstami z gazet albo taka, którą można dowolnie ułożyć z kartek pociętych w cienkie paski - czy to jeszcze jest literatura? Nie, to już liberatura.
Audio

Istnieją dzieła literackie, których przekaz nie ogranicza się wyłącznie do sfery werbalnej, w którym tekst i materialna forma książki stanowią równorzędną i nierozerwalną całość, gdyż autor mówi całą książką: jej kształtem, budową, sposobem zapisu tekstu. - Całość w takim wypadku jest dziełem autora, a nie grafika, któremu powierzono aktualne wydanie - tłumaczy Zenon Fajfer, twórca pojęcia "liberatura". Pochodzi ono od łacińskiego liber czyli "książka", ale także "wolny".

Fajfer w "Dekadzie Literackiej" opublikował esej-manifest, pokazujący artystyczny potencjał i bogactwo znaczeń zawartych w typografii i budowie książki. - Wcześniej krytycy mieli skłonność do marginalizowania cielesnej strony literatury - mówi Katarzyna Bazarnik, pisarka związana z portalem www.liberatura.pl. - Tymczasem takie dzieła tworzą najwybitniejsi.

Laureatka Literackiej Nagrody Nobla Herta Müller stworzyła zbiór wierszy pt. "Strażnik bierze swój grzebień". Dzieło to, wydane w formie luźnych kart włożonych do pudełka, uchodzi za najoryginalniejszy utwór w dorobku sławnej pisarki.

 

Kanonem gatunku jest "Sto tysięcy miliardów wierszy" Raymonda Queneau. Każdy wers dziesięciu sonetów umieszczono na niezależnym pasku papieru. Dzięki zachowaniu rygorystycznych reguł gatunku zamieniło to książkę w machinę do produkcji wierszy: gigantyczny tekst, którego czytanie zajęłoby jednemu człowiekowi dwieście milionów lat.

Poemat w butelce "Spoglądając przez ozonową dziurę" Zenona Fajfera to książka, która redefiniuje pojęcie książki. Ustalone konwencje druku zostają tutaj zakwestionowane, obrócone w żart.

Daleka od konwencji jest również szkatułkowa forma samego tekstu. To poezja czterech wymiarów, interaktywna polifonia wciągająca czytelnika w swoje pułapki. - Odbiorca liberatury musi być uważniejszy, bardziej uwrażliwiony na mnogość znaczeń - mówi Fajfer.

W audycji także o innych liberackich dziełach.

(lu)

Zobacz więcej na temat: KULTURA literatura
Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Nowa Mowa: O modernizmie i postmodernizmie

Ostatnia aktualizacja: 10.12.2008 17:25
Dzisiaj troszkę o modeniźmie i postmoderniźmie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kształty przestrzeni: Postmodernizm

Ostatnia aktualizacja: 19.05.2008 20:41
W audycji o tym jak postmodernizm kształtuje przestrzeń.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Nobel dla Herty Müller

Ostatnia aktualizacja: 08.10.2009 12:07
Tegoroczny literacki Nobel trafił w ręce Herty Müller, urodzonej w Rumunii niemieckiej autorki.
rozwiń zwiń