Polska pionierem w walce z nowotworem

Ostatnia aktualizacja: 22.12.2014 08:00
W Krakowie powstało jedno z najnowocześniejszych na świecie centrów, w którym za pomocą cząstek elementarnych można leczyć nowotwory.
Audio
  • Cyklotron - posłuchaj, jak niszczy nowotwór (materiał przygotowała Ewa Chyra/Jedynka)
Wejście do Unii Europejskiej, uzyskanie środków strukturalnych, otwarcie na programy ramowe, uzyskanie różnych metod finansowania pozwoliło w pełni działać polskim naukowcom.
Wejście do Unii Europejskiej, uzyskanie środków strukturalnych, otwarcie na programy ramowe, uzyskanie różnych metod finansowania pozwoliło w pełni działać polskim naukowcom.Foto: Glow Images/East Nwes

Protonami w raka

Wszystko dzięki urządzeniu o nazwie cyklotron, który znajduje się w Centrum Cyklotronowym Bronowice przy Instytucie Fizyki Jądrowej Polskiej Akademii Nauk. Do tej pory  w Instytucie leczono  nowotwory oka, a od października przyszłego roku będzie można leczyć guzy umieszczone w dowolnym miejscu ciała pacjenta. Tak zwana radioterapia protonowa jest znacznie skuteczniejsza od tradycyjnej fotonowej, ponieważ precyzyjnie trafia w guz nie niszcząc przy tym zdrowych komórek.

Jak działa cyklotron?

- Cyklotron to urządzenie produkujące wiązkę protonów, którą można używać w eksperymentach i w leczeniu – mówi Konrad Guguła, kierownik Działu Cyklotronowego Proteus.

Jedną z metod pozbycia się guza nowotworowego jest napromienienie go – dodaje prof. Paweł Olko z IFJ PAN w Krakowie. Działanie protonów polega na tym, że uderzają one w komórki nowotworu, powodując, że one giną.

Zbawienne protony

Jak twierdzi dr Beata Sas-Korczyńska, lekarz radioterapii onkologicznej, podanie dawki w radioterapii jest nieinwazyjne i bezbolesne. Boleć może odczyn popromienny, a nie radioterapia. Do leczenia kwalifikują się rzadkie nowotwory, np. nowotwory podstawy czaszki, okolicy okołordzeniowej, a także nowotwory wieku dziecięcego. W tym leczeniu wiązka protonowa - przez jej właściwości i fizykę - powoduje, że jest mniejsze promieniowanie rozproszone.

Przełom w nauce i medycynie

- Gantry jest to urządzenie służące do radioterapii nowotworów zlokalizowanych dowolnym miejscu ciała - informuje Tomasz Kajdrowicz, kierownik Samodzielnej Pracowni Gantry w Centrum Cyklotronowym Bronowice. Gantry waży ok. 120 ton i jest najnowocześniejszym i jedynym tego typu urządzeniem w Polsce.

Nigdy jeszcze w historii Polski nie mieliśmy tak znakomitych możliwości realizacji tak śmiałych i tak fantastycznych projektów, jakie mamy teraz – twierdzi prof. Paweł Olko. Dopiero wejście do Unii Europejskiej, uzyskanie środków strukturalnych, otwarcie na programy ramowe, uzyskanie różnych metod finansowania pozwala w pełni działać polskim naukowcom.

Obecnie  nowoczesne stanowiska Gantry są stosowane w zaledwie kilku ośrodkach w USA, Japonii, Niemczech i Szwajcarii. Całkowity koszt budowy Centrum Cyklotronowego Bronowice to ok. 240 mln zł, z czego ponad połowa będzie pochodzić z unijnego dofinansowania w ramach Programu Innowacyjna Gospodarka. Instytut ściśle współpracuje z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju.

(ut)

Czytaj także

Proton na raka

Ostatnia aktualizacja: 21.12.2014 11:42
Cyklotron wykorzystywany jest do walki z rakiem. Urządzenie z instrumentu czysto naukowego stało się narzędziem bezpośredniej terapii. Ewa Chyra, dziennikarka Jedynki wybrała się do Centrum Cyklotronowego Bronowice w Krakowie, by sprawdzić jak to działa.
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Proteus" - pogromca nowotworów

Ostatnia aktualizacja: 22.12.2014 08:00
Waży 240 ton, a precyzyjnie może trafić w nowotwór i zniszczyć go nie uszkadzając zdrowych komórek ciała.
rozwiń zwiń