Section05

Słowoteka

Następny odcinek audycji dnia 24.10.2021 o godzinie 12:30 Zobacz w ramówce
Section06
06'29 Słowoteka 17 października godz. 12:30
05'58 C.K.Nowid - o fenomenie twórczości i jego zamiłowaniu słowem W Słowotece wróciliśmy do rozmowy o twórczości C.K.Norwida. Opowiedzieliśmy o jego zamiłowaniu do zabawy słowem, badania etymologii wyrazów i tworzenia neologizmów. Gościem był językoznawca, norwidolog z UKSW - prof. Tomasz Korpysz.
06'03 C.K. Norwid - o fenomenie twórczości poety i jego podejściu do języka Gość: językoznawca prof. Tomasz Korpysz, norwidolog, współautor uchwały Senatu RP powołującej Rok Norwida.
06'20 Jak inaczej nazwać „smog”, „szlafrok” czy „fast-food”?
05'01 Słowoteka 19 września godz. 12:29
05'13 Słowoteka 5 września godz. 12:27
05'19 Jak uprościć język urzędowy? Jakże często czytając urzędowe pisma mamy wrażenie, że nie rozumiemy ich treści! Długie, wielokrotnie złożone zdania, obco brzmiące terminy...Co jeszcze sprawia, że język urzędowy jest niezbyt przejrzysty? Co należałoby w nim zmienić by lektura takich dokumentów nie była uciążliwa? Gościem audycji był Mateusz Adamczyk - polonista z UW, vloger, autor cyklu "Przejrzysty Ojczysty".
05'17 Pieniądz, moneta i płacić W trzeciej części cyklu prześledziliśmy pochodzenie słowa "pieniądz". Dowiedzieliśmy się, co wspólnego ze słowem "moneta" ma bogini Junona i czy czasownik "płacić" można powiązać z rzeczownikiem "płótno". Gościem audycji był dr Jarosław Łachnik, językoznawca z UW i Obserwatorium Językowego.
05'39 Mamona, szmal, siano. Synonimy słowa pieniądz - kontynuacja tematu Kasa, kaska, kasiora, forsa, hajs. Potocznych odpowiedników słowa "pieniądze" jest znacznie więcej. Na przykład "mamona", nazywana kiedyś także "mamonem". Skąd się wzięła? Dlaczego na pieniądze mówimy "szmalec"? Gościem "Słowoteki" był dr Jarosław Łachnik, językoznawca z UW.
05'31 Pieniądze i ich potoczne odpowiedniki Mówi się, że szczęścia nie dają ale żyć bez nich trudno. Pieniądze. To o nich porozmawialiśmy, oczywiście w kontekście języka. To słowo nie tylko występuje w licznych frazeologizmach, przysłowiach, powiedzeniach ale ma też wiele potocznych odpowiedników. KASA, FORSA, SZMAL to tylko niektóre z nich. Gościem "Słowoteki" był dr Jarosław Łachnik, językoznawca z UW.
04'34 Co to znaczy być na stendbaju? Kiedy mamy ochotę się "wylogować", co mamy na myśli mówiąc, że "mamy zawieszkę"? We współczesnym świecie zdominowanym przez technologię odniesienia do techniki, komputerów są bardzo silne. Widać to w języku potocznym. O nawiązujących do techniki metaforach, frazeologizmach i zwrotach porozmawialiśmy z dr Barbarą Pędzich, językoznawcą z UW.
05'35 Poznajemy "maj" Nazwy miesięcy w kalendarzu najczęściej nawiązują do przyrody i specyfiki kolejnych pór roku. "Maj" jest w tym gronie wyjątkiem, a nawiązuje do bogini przyrody Mai. "Maj" występuje w nazwach roślin i zwierząt, sygnalizując specyfikę danego gatunku. Mamy więc "konwalię majową" czy "chrząszcza majowego". "Maj" występuje jednak również w słowie "majówka", które oznacza m.in. piknik na świeżym powietrzu. Gościem Agnieszki Kunikowskiej była językoznawczyni prof. Ewa Rudnicka z UW.
05'44 Przyglądamy się "matom" Nie chodzi jednak ani o sytuację szachową, ani o stopień w marynarce, tylko o cząstkę "mat" i słowa, które ją zawierają. A jest ich całe mnóstwo.  Od dobrze  znanych "bankomatów", "biletomatów", "paczkomatów" po te najnowsze jak "książkomat", "mlekomat", "ciastkomat" czy… "żonkilomat"! Gościem Agnieszki Kunikowskiej była językoznawczyni dr Barbara Pędzich z Obserwatorium Językowego UW.
04'53 Słów kilka o... słowach Gościem Agnieszki Kunikowskiej był prof. Jerzy Bralczyk.
00'03 Gdzie przebiega granica między językiem oficjalnym a potocznym? Gościem Agnieszki Kunikowskiej był dr Konrad Szamryk, językoznawca z Uniwersytetu w Białymstoku.
05'30 Język polski ich pozbawiony straciłby wiele kolorów - zdrobnienia Gościem Agnieszki Kunikowskiej była dr Agata Hącia z Obserwatorium Językowego Uniwersytetu Warszawskiego. 
04'21 "Destynacja" - słowo modne i często używane Gościem Agnieszki Kunikowskiej był językoznawca, dr Jarosław Łachnik z Obserwatorium Językowego Uniwersytetu Warszawskiego. 
07'39 Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego Gościem Agnieszki Kunikowskiej był dr Konrad Szamryk - językoznawca z Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku.
07'07 "Słowoteka" w kuchni. O nazwach produktów i potraw. Część 2 Gościem Agnieszki Kunikowskiej była dr Agata Hącia z Obserwatorium Językowego UW. 
07'28 "Słowoteka" w kuchni. O nazwach produktów i potraw. Część 1 Gościem Agnieszki Kunikowskiej była dr Agata Hącia z Obserwatorium Językowego UW. 
08'01 Nie zawsze da się zastąpić słowo obce rodzimym Gościem Agnieszki Kunikowskiej był dr Jarosław Łachnik z Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.
05'56 Jak powstają nowe słowa? Zapożyczenia Gościem Agnieszki Kunikowskiej był dr Jarosław Łachnik z Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.
07'04 Ulubione słowa słuchaczy radiowej Jedynki
07'59 Koronawirus Słowem Roku 2020 Gościem Agnieszki Kunikowskiej był prof. Marek Łaziński, językoznawca z Uniwersytetu Warszawskiego.
07'06 Poradnia językowa UW w nowej odsłonie Gościem Agnieszki Kunikowskiej była dr Barbara Pędzich - językoznawca, członkini zespołu tworzącego Obserwatorium Językowe UW. 
07'26 Słowa na czasie: epidemiologiczny i epidemiczny Gościem Agnieszki Kunikowskiej była autorka "Słownika błędów językowych" prof. Ewa Rudnicka.
07'32 Język kuchni. Bierzemy na widelec nazwy potraw Gościem Agnieszki Kunikowskiej była dr Barbara Pędzich z Obserwatorium Językowego UW. 
07'51 Błędy językowe. Druga część rozmowy z prof. Ewą Rudnicką Gościem Agnieszki Kunikowskiej była prof. Ewa Rudnicka, językoznawca z UW - autorka "Słownika błędów językowych". 
06'08 Pierwszy w Polsce "Słownik błędów językowych" w XXI wieku Gościem Agnieszki Kunikowskiej była prof. Ewa Rudnicka, językoznawca z UW - autorka publikacji. 
06'05 Paronimy. Co to takiego? Gościem Agnieszki Kunikowskiej był językoznawca prof. Tomasz Korpysz. 
Section07
O audycji

Audycja poświęcona językowi. Jego różnym obliczom i odmianom.

Śledzimy zmiany, jakie się w nim dokonują, przyglądamy się językowym modom. 

Odkurzamy zapomniane słowa i zwroty, szukamy etymologii i tropimy młode słowa. 

Spoglądamy na język nie tylko jak na niezbędne narzędzie komunikacji, ale także jak na zjawisko socjologiczne.

Zapraszamy do rozmowy językoznawców, dziennikarzy, pisarzy, literaturoznawców, blogerów, tłumaczy - wszystkich, którzy na co dzień obcują ze słowem.​

Słowoteka w każdą niedzielę o godz. 15,45. 

Autor: Agnieszka Kunikowska

Prowadzący