O celtyckich śladach na bursztynowym szlaku

Ostatnia aktualizacja: 01.09.2021 09:25
Choć szlak bursztynowy stał się sławny w czasach rzymskich, to jednak pierwsze zorganizowane wyprawy z obszarów Europy południowej po tzw. elektron - jak bursztyn nazywali Grecy - odbywały się już na przełomie V i IV w. p.n.e. Pośrednikami w tym handlu i beneficjentami tej wymiany byli Celtowie, którzy w tym czasie przybyli na południe dzisiejszej Polski. Taki obraz wyłania się z prac wykopaliskowych.
Zdjecie ilustracyjne
Zdjecie ilustracyjneFoto: torook/Shutterstock

Posłuchaj
23:20 [ PR1]PR1 (mp3) 2021_08_31 PR1_19_30_30_Eureka.mp3 O celtyckich śladach na bursztynowym szlaku (Eureka/Jedynka)

 

Przebieg szlaku bursztynowego nie został jednoznacznie określony, ale przyjmuje się, że zaczynał się nad Adriatykiem, potem przez Kotlinę Czeską i Bramę Morawską docierał w okolice Wrocławia, Opola i Kalisza, a stamtąd prowadził na wybrzeża Bałtyku. 

Celtyckie ślady na bursztynowym szlaku

Jakie fakty świadczą o tym, że to Celtowie kontrowali bursztynowy szlak? Przede wszystkim - jak podkreślił gość audycji "Eureka" dr Przemysław Dulęba z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego - Celtowie opanowali kluczowe obszary dla kontrolowania tego szlaku.

- Takim obszarem była - współcześnie przez nas tak nazywana - Wyżyna Głubczycka, obszar Górnego Śląska, bardzo żyzny, lessowy teren wyżyny, która znajduje się po północnej stronie tzw. Bramy Morawskiej, czyli najważniejszego przejścia między Sudetami a Karpatami. To był obszar, który był najgęściej zasiedlony przez plemiona celtyckie, na terenie współczesnej Polski. Tam znajdowało się m.in. najsłynniejsze stanowisko celtyckie, w miejscowości Nowa Cerekwia w powiecie głubczyckim. Było to miejsce wyjątkowe - wyjaśnił ekspert.

- Z wykopalisk w Nowej Cerekwi, i innych stanowisk związanych z Celtami, wynika, że pozyskiwali oni bursztyn z obszarów wybrzeży Bałtyku. Był on transportowany jako surowiec i obrabiany w osadach, które zakładali na Wyżynie Głubczyckiej - wytłumaczył gość radiowej Jedynki.

- Nieopodal Nowej Cerekwi - na terenie współczesnego powiatu raciborskiego - znajduje się miejscowość Samborowice. Od kilku lat prowadzimy tam intensywne badania archeologiczne. W jednej z niewielkich chat, które odkopaliśmy kilka lat temu, znaleźliśmy miejsce, w którym pracował rzemieślnik, który obrabiał bursztyn - wskazał. 

W sąsiadujących z warsztatem chatach archeolodzy natrafili na ozdoby wykonane z bursztynu, m.in. piękne kolie.


Czytaj także:


Jak przypomniał dr Dulęba, największy depozyt surowego bursztynu został odnaleziony na terenie współczesnego Wrocławia. Na początku XX wieku, na terenie wrocławskich Partynic odkryto trzy jamy ziemne wypełnione bursztynem, którego wagę szacuje się na ok. 1,5 tys. kg. Do dziś zachowała się tylko skromna część tego skarbu. 

- Ten obszar zamieszkiwali Celtowie, ale w okresie, kiedy funkcjonowała osada w Nowej Cerekwi, już pojawiły się tam plemiona germańskie kultury jastorfskiej - uściślił. - Dla lokalnych społeczności germańskich bursztyn nie był jednak tak cenny jak dla ludzi świata śródziemnomorskiego. Celtowie to rozumieli, ciągnęli korzyści z obu stron - z handlu z północą i z południem. To oni rozprowadzali bursztyn, czerpali zyski z handlu - zaznaczył.

Poza tym w audycji:

Chiński kaligraf 1200.jpg
Początki chińskiego pisma sięgają tysiące lat wstecz

Pismo chińskie składa się z około 50 tys. znaków, wypracowanych w toku długiej ewolucji. Dziś w języku potocznym używa się jedynie 3-6 tys. znaków. A jakie były początki tego pisma?

Gość: dr Dawid Rogacz - sinolog i filozof z Wydziału Filozoficznego Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

***

Tytuł audycji: Eureka

Prowadziła: Katarzyna Kobylecka

Gość: dr Przemysław Dulęba (Instytut Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego)

Data emisji: 31.08.2021

Godzina emisji: 19.30

kk

Zobacz więcej na temat: Katarzyna Kobylecka archeologia

Czytaj także

Skarby zakopane niegdyś w ziemi. Świadectwo kształtowania się polskiej państwowości?

Ostatnia aktualizacja: 27.08.2021 19:30
Źródła historyczne z czasów kształtowania się państwa polskiego są niestety bardzo skąpe, stąd nadzieje pokładane są w archeologii i zabytkach pozyskanych w trakcie wykopalisk. Dość liczną grupą odkrywaną przez badaczy są tzw. skarby zakopane niegdyś w ziemi. Są to głównie srebrne depozyty składające się z monet i ozdób. Z terenu Polski znamy już około tysiąca takich zespołów.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Najlepszy przyjaciel czy wotum ofiarne? Tajemnice zwierzęcych mumii

Ostatnia aktualizacja: 28.08.2021 09:59
Kot w kształcie cygara stanowiący wotum błagalne dla bóstwa? Cele mumifikowania przez starożytnych Egipcjan ludzi są nam znane. Wiele dyskusji wciąż budzi jednak mumifikacja zwierząt. Kolejne badania rzucają nowe światło na to zjawisko.
rozwiń zwiń