Kształtowanie morskich granic II RP

Ostatnia aktualizacja: 11.02.2020 21:00
Na mocy Traktatu Wersalskiego Polska odzyskała dostęp do Morza Bałtyckiego, bez Gdańska, na odcinku 147 km. 10 lutego 1920 roku w Pucku gen. Józef Haller wrzucił do Bałtyku pierścień symbolicznie łącząc II RP z morzem. Mniej znanym faktem są "drugie zaślubiny" we Władysławowie. Dzień później, 11 lutego, na pełne morze z oficjalną delegacją wypłynął kuter "Stella Maris". 
Audio
  • Kształtowanie polskich granic z morzem (Jedynka/ Eureka)
Port we Władysławowie
Port we WładysławowieFoto: NAC

Polska odzyskała dostęp do morza na mocy traktatu wersalskiego z 28 czerwca 1919. Mimo że ustalenia zakładały również, że Gdańsk nie będzie przynależał do Polski, tylko będzie wolnym miastem, polska kolonia w tym mieście uznała, że powrót Polski nad Bałtyk należy uhonorować i ufundowała dwa pierścienie.

- To było zaznaczenie, że nie tylko wracamy i jest to obszar, który będzie wchodził w skład państwa polskiego, ale że będziemy strzec tego morza - mówi prof. Rafał Habielski.

Podczas zaślubin - 10 i 11 1920 - gen. Józefowi Hallerowi towarzyszył minister spraw wewnętrznych i jednocześnie przyszły prezydent Stanisław Wojciechowski.

Konferencja jałtańska

Ćwierć wieku później, 11 lutego 1945 roku zakończyła się konferencja w Jałcie, która określiła ład w powojennej Polsce

- Jeżeli przypatrujemy się kalendarzowi historycznemu początku 1945 roku, to tam mamy cały szereg wydarzeń dotyczących także naszego morza. Miejscowości są zajmowane przez Armię Czerwoną, mówi się już o tym, że wybrzeże będzie znacznie szersze, Polska wróci nad Bałtyk w całym wymiarze, mówi się o polskości Szczecina u ujścia Odry. Tylko, że kontekst i podmioty, które podejmują w tej sprawie decyzję, są podmiotami niepolskimi i wszystko to przesądza, czym ma być Polska po II wojnie światowej i w jakim obrysie terytorialnym ma funkcjonować. Znamionują powrót do życia kraju, który nie jest suwerenny - komentuje prof. Rafał Habielski.

W jaki sposób 25 lat później powtórzony zaślubiny gen. Józefa Hallera? Czym wojna była dla aliantów, a czym dla Stalina? Dlaczego Jałta podzieliła Europę na dwie części?

***

Tytuł audycji: Eureka

Prowadzi: Dorota Truszczak

Gość: prof. Rafał Habielski (historyk)

Data emisji: 11.02.2020 

Godzina emisji: 19.07

DS

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Setna rocznica zaślubin Polski z Bałtykiem

Ostatnia aktualizacja: 05.02.2020 20:50
W tym roku przypada setna rocznica zaślubin Polski z morzem i powrotu Pomorza do Polski. 10 lutego 1920 generał Józef Haller wraz z ministrem spraw wewnętrznych Stanisławem Wojciechowskim oraz nową administracją województwa pomorskiego przybył do Pucka, gdzie dokonał symbolicznych zaślubin Polski z Bałtykiem.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Puck, stulecie zaślubin Polski z morzem

Ostatnia aktualizacja: 10.02.2020 14:31
To również symboliczna rocznica powrotu Kujaw i Pomorza w granice RP. W październiku 1919 gen. dyw. Józefowi Hallerowi powierzono dowództwo Frontu Pomorskiego, utworzonego w celu pokojowego i planowanego odzyskania Pomorza.
rozwiń zwiń