Wanda Przybylska. "Jedna z najboleśniej dla naszej kultury zapomnianych postaci"

Ostatnia aktualizacja: 19.08.2020 12:53
Ukazał się w Danii, we Francji, we Włoszech dwukrotnie, niedawno w Niemczech, ponadto został przetłumaczony nawet na język japoński – pamiętnik nastoletniej Wandy Przybylskiej zatytułowany "Cząstka mego serca". Ten wyjątkowy pamiętnik pisany w latach 1942-44 to dokument o okresie II wojny światowej i o Powstaniu Warszawskim, w którym to zrywie jego autorka 14-letnia Wanda, sanitariuszka, zginęła.
Zdjęcie ilustracyjne
Zdjęcie ilustracyjneFoto: Nowaczyk/shutterstock.com

Zawiera także wizję Warszawy jej marzeń za dwadzieścia lat: pięknego, nowoczesnego miasta, z metrem, bez małych sklepów, ale z pięknymi magazynami, dwunastoma mostami, miasta w którym nie ma żebraków. 


czytaj więcej
powstanie serwis 1200.jpg
Powstanie Warszawskie. Serwis specjalny Polskiego Radia

W Polsce pamiętnik został ogłoszony drukiem dwukrotnie – w 1969 i 1985 roku. Najpierw ze wstępem Lesława Bartelskiego, następnie Jarosława Iwaszkiewicza.  Mimo to Wanda Przybylska pozostaje znana nielicznym w naszym kraju. Kim była Wanda Przybylska? Dlaczego jest zapomniana? 

- Wanda jest jedną z najboleśniej dla naszej kultury zapomnianych postaci - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Bohdan Urbankowski autor książki zatytułowanej  "Gniazdo Polskie. Wspólna pamięć narodu", w której  jeden z rozdziałów poświęcił czternastolatce. - Zapowiadała się na naprawdę wybitną polską pisarkę - dodaje. 


Posłuchaj
20:17 2020_08_18 19_06_03_PR1_EUREKA.mp3 Wanda Przybylska - zapomniana bohaterka (Eureka/Jedynka)

 

Pisać zaczęła mając 11-12 lat. - Dziewczyna miała fascynująco otwarty umysł i orientowała się w wydarzeniach historii przeszłej i bieżącej o wiele lepiej niż wielu dorosłych - mówi dr Urbankowski. - To pamiętnik, w właściwie dziennik, dziewczyny nad wiek rozwiniętej. Myślę, że okupacja spowodowała coś, co można nazwać przyspieszonym rozwojem - ocenia rozmówca Doroty Truszczak. 

***

Starsza siostra Wandy ps. "Iga" była sanitariuszką w szpitalu polowym zgrupowania "Chrobry II" przy ul. Mariańskiej 1.
Rodzice dziewcząt Zdzisław i Jadwiga Przybylscy byli nauczycielami. W czasie okupacji mieszkali w Warszawie, przy ul. Pańskiej 6. Od 1942 roku do wybuchu Powstania Warszawskiego ukrywali w swoim mieszkaniu dwie Żydówki (siostry Marię i Julię Szliferstein).

Pamiętnik Wandy zainspirował Henryka Grynberga do odszukania Przybylskich i do wystąpienia o uznanie ich za Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Wanda Przybylska poległa 4 września 1944 r. śmiertelnie raniona odłamkiem pocisku podczas ucieczki z płonącego klasztoru sióstr urszulanek przy ul. Gęstej.

Zapraszamy do wysłuchania całej audycji.

***

Tytuł audycji: Eureka

Prowadzi: Dorota Truszczak

Gość: dr Bohdan Urbankowski (poeta, eseista, dramaturg i filozof)

Data emisji: 18.08.2020 

Godzina emisji: 19.06

Jedynka/1944.pl/kh

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Ochotnicza Legia Kobiet. Bolszewicy na ich widok opuszczali broń

Ostatnia aktualizacja: 05.08.2020 20:05
Dziewczyny w maciejówkach, legunki i żołnierki. Po Bitwie Warszawskiej, we wrześniu 1920 roku, było ich aż 2529, czyli najwięcej w dziejach Ochotniczej Legii Kobiet. Była to formacja powstała zaledwie dwa lata wcześniej, w listopadzie 1918 roku. Właśnie wtedy Polska wróciła na mapę Europy. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Nie mogło nie wybuchnąć". Pisarz Bohdan Urbankowski o Powstaniu Warszawskim

Ostatnia aktualizacja: 08.08.2020 16:20
- Zaniechanie byłoby przekreśleniem życia tych, którzy chcieli walczyć o Polskę. Byłoby potwierdzeniem sowieckim zarzutów, że Polska kolaboruje z Hitlerem stojąc z bronią u nogi. Byłoby przekreśleniem nadziei nawet na niewielką niepodległość - mówił w Polskim Radiu 24 pisarz i filozof Bohdan Urbankowski, autor książki "Gniazdo Polskie. Wspólna pamięć narodu".
rozwiń zwiń