HTR - czy mamy do czynienia z energią przyszłości?

Ostatnia aktualizacja: 19.08.2021 20:41
Pierwszy reaktor energetyczny, dający energię z atomu, powstał w 1956 roku w Wielkiej Brytanii. W ciągu 65 lat zbudowano kilka typów reaktorów i wciąż poszukuje się nowych. Zdaniem niektórych ekspertów technologią przyszłości jest HTR. - Są zoptymalizowane do tego, aby wytwarzać tzw. ciepło energetyczne - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Jacek Jagielski z Narodowego Centrum Badań Jądrowych.
Narodowe Centrum Badań Jądrowych
Narodowe Centrum Badań JądrowychFoto: Adam Chelstowski / Forum

kosmos 1200 Shutterstock.jpg
Gdzie zaczyna się kosmos?
Posłuchaj
24:54 2021_08_19 19_30_46_PR1_Eureka.mp3 W 65-letniej historii energetyki jądrowej dochodziło już do wypadków i katastrof, a stopienie rdzenia reaktora zawsze brzmi groźnie. Czy HTR-y będą bezpieczne? (Jedynka/Eureka)

Obecnie kilka polskich instytucji naukowych i ośrodków przemysłowych uczestniczy w międzynarodowych projektach rozwijających reaktory wysokotemperaturowe HTR-y. Czym one różnią się od znanych i dotychczas używanych reaktorów w elektrowniach atomowych?

- HTR są reaktorami czwartej generacji (…). Szczególną cechą HTR-ów jest to, że są to reaktory, które nie są zoptymalizowane do produkcji energii elektrycznej, aczkolwiek w pewnym stopniu mogą również produkować prąd. Są zoptymalizowane do tego, aby wytwarzać tzw. ciepło energetyczne, najczęściej jest to para wodna o temperaturze około 550 stopni Celsjusza, która jest wykorzystywana w różnego rodzaju instalacjach przemysłowych - wyjaśnia prof. Jacek Jagielski z Narodowego Centrum Badań Jądrowych.

Źródło: Polski Atom/Typy reaktorów jądrowych

Moc cieplna 250-300 megawatów

Prof. Jacek Jagielski zauważa, że "małe instalacje, głównie badawcze, które służą do sprawdzenia technologii, mogą mieć moc cieplną rzędu kilkudziesięciu megawatów". A jak jest w przypadku HTR-ów?

- To, co miało być docelowym efektem prac w Polsce, to byłyby instalacje o mocy cieplnej około 250-300 megawatów. Są one skonfigurowane w ten sposób, aby można było w całości produkować je w wybranym zakładzie produkcyjnym i w całości przewieźć tam, gdzie mają być używane. Po drugie, żeby były kompatybilne z potrzebami, czyli z zakładami przemysłowymi produkującymi wyroby chemiczne czy nawozy sztuczne, które w tej chwili wykorzystują głównie źródła ciepła oparte o spalanie węgla - przekazuje prof. Jacek Jagielski.

Źródło: Tomasz Królikowski/Czwarta generacja reaktorów jądrowych i fuzja termojądrowa - przyszłość energetyczna

Czy są bezpieczne?

W 65-letniej historii energetyki jądrowej dochodziło już do wypadków i katastrof, a stopienie rdzenia reaktora zawsze brzmi groźnie. Czy HTR-y będą bezpieczne?

- Jedną z cech reaktorów czwartej generacji jest to, że mają być dziesięciokrotnie bezpieczniejsze niż nawet te obecnie planowane instalacje. Na ten moment eksploatowane są reaktory z drugiej generacji, dla których założeniem była jedna poważna awaria na 10 tysięcy reaktorolat i… to się zdumiewająco dobrze sprawdziło. Mamy 500 reaktorów, 50 lat, 25 tysięcy reaktorolat eksploatacji i trzy poważne awarie, tj. Three Mile Island, Czarnobyl i Fukushima - mówi prof. Jacek Jagielski.

Ekspert Jedynki tłumaczy, że gdyby na świecie było 1000 reaktorów HTR, to w ciągu jednego wieku zepsułby się tylko jeden.

W audycji ponadto:

Istnienie pierwszego organizmu jednokomórkowego bez mitochondrium wykazała dr Anna Karnkowska z Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego. Mitochondria to centra energetyczne komórek, nazywane piecami energetycznymi. Skąd więc ten mikrob czerpie siły do życia, skoro nie ma fabryki energii? Odkryty organizm należy do protistów, wśród których są pierwotniaki i glony, jak pantofelek, ameba czy klejnotka. Protisty żyjące w oceanach produkują 50 procent tlenu, którym oddychamy. Bez nich nie mogłyby istnieć rafy koralowe, zwierzęta, grzyby, rośliny. Jak doszło do odkrycia organizmów bez "pieca energetycznego"? Jak to odkrycie zmienia dotychczasową wiedzę i czy coś praktycznego z niego wynika? O tym opowiada sama zainteresowana, dr Anna Karnkowska.

Zobacz też:

Sponsorem audycji jest PZU - organizator akcji "Droga do zdrowia".

***

Tytuł audycji: Eureka

Prowadziła: Dorota Truszczak

Goście: prof. Jacek Jagielski (Narodowe Centrum Badań Jądrowych), dr Anna Karnkowska (Wydział Biologii Uniwersytetu Warszawskiego)

Data emisji: 19.08.2021 

Godzina emisji: 19.30

DS

Czytaj także

Mrówki - najstarsi rolnicy świata

Ostatnia aktualizacja: 30.06.2020 19:07
Mrówki na swoje potrzeby hodują np. mszyce, które dostarczają im słodkiego soku, bardzo lubianego przez te owady. Są też mrówki, które uprawiają jeden jedyny gatunek grzybów i żywią się nimi.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Dlaczego zwierzęta hibernują?

Ostatnia aktualizacja: 25.03.2021 21:10
Temperatura ciała drzemiącego zimą nietoperza, który jest ssakiem, może spaść nawet do zera. Po jego przebudzeniu wraca ona do 38 stopni Celsjusza. Również jeże przesypiają zimę, zagrzebane w stercie liści. Hibernacja to zjawisko znane w świecie zwierząt, ale dla człowieka jest jednak niedostępne. Jeżeli temperatura ciała człowieka spada poniżej 28 stopni Celsjusza, oznacza to zagrożenie jego życia.
rozwiń zwiń