Biostatystyka i rak jelita grubego. "Mamy przewagę nad innymi państwami"

Ostatnia aktualizacja: 11.10.2021 21:23
Zastosowanie najnowszych metod matematycznych w medycynie stworzyło nową dziedzinę wiedzy - biostatystykę, która umożliwia naukowcom prowadzenie ważnych badań i opracowanie nowatorskich zastosowań także w onkologii, m.in. raka jelita grubego. - Obecnie rak jelita grubego jest trzecim najczęstszym nowotworem u mężczyzn i czwartym u kobiet. Rocznie umiera z jego powodu około 12 tysięcy osób - mówi w Programie 1 Polskiego Radia dr Paulina Wieszczy.
zdj. ilustracyjne
zdj. ilustracyjne Foto: Shutterstock/ssguy

alzheimer shutterstock 1200x660.jpg
Kolejny krok w leczeniu choroby Alzheimera. Nowe badania naukowców
Posłuchaj
21:04 2021_10_11 19_31_55_PR1_Eureka.mp3 Dr Paulina Wieszczy wskazuje, że pacjenci, u których wykryto i usunięto gruczolaki, dzielą się na dwie grupy: niskiego i wysokiego ryzyka (Jedynka/Eureka)

Jedną z najwybitniejszych młodych badaczek, która wyniki swoich analiz biostatystycznych dotyczących skuteczności i jakości, a także negatywnych skutków badań przesiewowych raka jelita grubego opublikowała w prestiżowych pismach medycznych, jest doktor nauk medycznych i magister matematyki - Paulina Wieszczy z Narodowego Instytutu Onkologii i z Uniwersytetu w Oslo.

Efektem pracy polskiej badaczki są oryginalne metody umożliwiające ocenę wpływu cech gruczolaków, czyli zmian przednowotworowych, usuniętych w ramach kolonoskopii przesiewowej, na ryzyko zachorowania na raka jelita grubego w przyszłości.

- Rak jelita grubego ma tę "zaletę", że rozwija się ze zmian przedrakowych, tzw. gruczolaków, które jeśli zostaną wykryte i usunięte, to zablokują proces nowotworzenia. Dana osoba będzie miała więc istotnie zmniejszone ryzyko zachorowania na raka jelita grubego w przyszłości - wyjaśnia dr Paulina Wieszczy.

Dwie grupy pacjentów

Ekspert Jedynki wskazuje, że pacjenci, u których wykryto i usunięto gruczolaki, dzielą się na dwie grupy: niskiego i wysokiego ryzyka. - W zależności od tego, do której grupy pacjent trafi, będzie musiał powtarzać badanie co trzy lub pięć lat. Razem z prof. Kamińskim kilka lat temu zastanawialiśmy się nad tym, jak te grupy są zdefiniowane. Zauważyliśmy, że grupa wysokiego ryzyka ma bardzo szeroką definicję. Chodzi zarówno o rozmiar gruczolaków, jak i różne cechy histopatologiczne, których obecność sprawiała, że dany pacjent automatycznie trafiał do grupy wysokiego ryzyka - twierdzi.

- Chcieliśmy sprawdzić, jak to faktycznie wygląda na grupie pacjentów, która już została poddana kolonoskopii przesiewowej i które cechy gruczolaków sprawiają, że ryzyko późniejszego zachorowania na raka jelita grubego jest zwiększone lub zmniejszone. Tutaj mamy zdecydowanie przewagę nad innymi państwami, ponieważ prowadzimy bardzo dobre rejestry i potem możemy korzystać z nich w trakcie analiz - słyszymy.

Źródło: Akademia NFZ/Rak jelita grubego. Profilaktyka

Jakie wnioski?

- Głównym wnioskiem jest to, że ponad 70 proc. osób, które do tej pory były klasyfikowane jako osoby z grupy wysokiego ryzyka, tak naprawdę wcale nie miały istotnie większego ryzyka zachorowania na raka jelita grubego niż osoby z grupy niskiego ryzyka. Okazało się, że spośród tego wachlarza cech gruczolaków jedynie średnica powyżej 20 mm i dysplazja dużego stopnia były czynnikami, które w sposób istotny zwiększały ryzyko zachorowania - mówi dr Paulina Wieszczy.

Dr Paulina Wieszczy zajęła się także zjawiskiem przediagnozowania, które jest jednym z największych zagrożeń wynikających z badań przesiewowych i stworzyła model umożliwiający ocenę skali przediagnozowania. Młoda badaczka została również ostatnio laureatką w konkursie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej - START 2021, najbardziej prestiżowym programie wspierającym najzdolniejszych młodych polskich naukowców.

Czytaj również: 

Audycja była sponsorowana przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej - Program START.

***

Tytuł audycji: "Eureka" w ramach cyklu "Wieczór Odkrywców - Ludzie Nauki"

Prowadził: Krzysztof Michalski

Gość: dr Paulina Wieszczy (Narodowy Instytut Onkologii i Uniwersytet w Oslo)

Data emisji: 11.10.2021

Godzina emisji: 19.30

DS

Czytaj także

Jak pandemia zmieniła onkologię? Eksperci opracowali specjalny raport

Ostatnia aktualizacja: 03.08.2021 20:40
Zespół polskich ekspertów opracował specjalny raport pokazujący wpływ pandemii COVID-19 na system opieki onkologicznej. - Pandemia generalnie poturbowała system ochrony zdrowia wszędzie na świecie - mówi w Programie 1 Polskiego Radia prof. Piotr Rutkowski z Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie - Państwowego Instytutu Badawczego w Warszawie.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Polscy naukowcy opracują lek na COVID-19?

Ostatnia aktualizacja: 04.08.2021 13:28
Naukowcy i lekarze z trzech warszawskich placówek: Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie - Państwowego Instytutu Badawczego, Instytutu Biochemii i Biofizyki Polskiej Akademii Nauk i Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego pracują nad polskim lekiem na COVID-19. Może on okazać się przełomem w walce z obecną pandemią. Na jakim etapie przebiegają badania?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Receptor AXL i procesy komórkowe. Ważne odkrycie polskich badaczy

Ostatnia aktualizacja: 09.08.2021 20:56
To jedna z najważniejszych i najciekawszych informacji o osiągnięciach polskich badaczy ostatnich miesięcy. W lipcu w prestiżowym magazynie PNAS Narodowej Akademii Nauk USA ukazał się artykuł, w którym polscy naukowcy z Międzynarodowego Instytutu Biologii Molekularnej i Komórkowej w Warszawie donoszą o ważnym odkryciu procesów komórkowych, które mogą być wykorzystane w terapiach chorób nowotworowych i w walce z COVID-19.
rozwiń zwiń