Rok 1957 - początek końca odwilży politycznej

Ostatnia aktualizacja: 28.01.2020 06:46
11 stycznia 1957 roku do Warszawy przybył premier Chińskiej Republiki Ludowej Zhou Enlai. Chińskiej dyplomacji przypisywano powstrzymanie siłowego rozwiązania problemu "polskiego października". Kilka dni później odbyły się wybory do Sejmu. Mimo deklarowanych haseł dalekie od praworządności i demokracji. 94 procentowa frekwencja przyniosła ponad 98 procent poparcia dla  Frontu Jedności Narodu (PZPR, ZSL, SD, bezpartyjni).
Audio
  • Rok 1957 - początek końca odwilży politycznej (Historia żywa/Jedynka)
Posiedzenie Sejmu w lutym 1957 roku. W pierwszym rzędzie siedzą: Prezes Rady Ministrów Józef Cyrankiewicz, I Sekretarz KC PZPR Władysław Gomułka, Przewodniczący Rady Państwa Aleksander Zawadzki
Posiedzenie Sejmu w lutym 1957 roku. W pierwszym rzędzie siedzą: Prezes Rady Ministrów Józef Cyrankiewicz, I Sekretarz KC PZPR Władysław Gomułka, Przewodniczący Rady Państwa Aleksander ZawadzkiFoto: NAC

Ukazał się pierwszy numer tygodnika "Polityka", broniącego linii nowego kierownictwa partii. Kilka dni wcześniej nieznani sprawcy porwali i zamordowali 16-letniego syna przewodniczącego PAX-u Bolesława Piaseckiego.

Z kolei IX Plenum KC PZPR  przyjęło uchwałę o odpowiedzialności partyjnej za wypaczenia w organach bezpieki. Padły konkretne nazwiska. Niebawem w procesach skazano Romkowskiego, Różańskiego, Fejgina na kilkanaście lat więzienia.

Wydarzenia października '56 roku nie uspokoiły nastrojów społecznych. Sierpień przyniósł strajki robotników m.in. w Warszawie, Wrocławiu, Poznaniu, na Śląsku. Najpoważniejszy w łódzkim MPK z żądaniami podwyżek płac, spacyfikowany przez ZOMO. Niemalże w tym samym czasie, kiedy na początku października 1957 roku minister spraw zagranicznych Adam Rapacki przedstawiał w ONZ swój plan utworzenia strefy bezatomowej w Europie Środkowej, w Warszawie zamieszki z powodu likwidacji, uważanego przez władzę za pismo "rewizjonistów", tygodnika "Po prostu", który odegrał istotną rolę  w przemianach rok wcześniej.  

Ponownie zaczęła działać Naczelna Izba Kontroli. Powstało prorządowe Chrześcijańskie Stowarzyszenie Społeczne. Zaś 25 lutego, już nowego, 1958 roku Sejm podjął uchwałę o obchodach Tysiąclecia Państwa Polskiego w latach 1960-66, pragnąc nadać im świecki charakter względem kościelnego programu Milenium Chrztu Polski. Parę miesięcy później Gomułka rzucił hasło "Tysiąc szkół na tysiąclecie".

4 maja doszło do zamieszek w Bolesławiu koło Olkusza między wiernymi Kościoła rzymskokatolickiego i Kościoła polskokatolickiego. Sympatia władz była po stronie tego drugiego. Wszelkie znaki na niebie i ziemi zapowiadały zmianę polityki państwa wobec Kościoła, ograniczenie nauki religii w szkołach, usuwanie z nich krzyży, utrudnienia w budowie obiektów sakralnych, wydawnictw kościelnych, propagowanie ateizmu. Dokonano rewizji w Instytucie Prymasowskim Ślubów Narodu na Jasnej Górze. Protestowali wierni, interweniowało ZOMO.

W kwietniu Władysław Gomułka na Kongresie Związków Zawodowych zaproponował utworzenie zwierzchniej dla rad robotniczych  Konferencji Samorządu Robotniczego, co okazało się  odchodzeniem od zasad października 1956 roku. W lipcu miał miejsce proces  Hanny Szarzyńskiej-Rewskiej, byłego żołnierza AK, uczestniczki zamachu na Kutscherę. To był pierwszy proces polityczny po  "październiku".     

Zapraszamy do wysłuchania całej audycji. 

***

Tytuł audycji: "Historia żywa"

Prowadzi: Dorota Truszczak

Gość: prof. Andrzej Nowak (historyk)

Data emisji: 27.01.2020

Godzina emisji: 21.07

kh

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Polska trzy lata po II wojnie światowej

Ostatnia aktualizacja: 17.12.2019 07:02
1 stycznia 1948 roku Ziemie Zachodnie zamieszkiwało już 5 mln 250 tysięcy Polaków. Wielu z nich to repatrianci z ziem wcielonych do Związku Sowieckiego. Trwała odbudowa zniszczonej Rzeczypospolitej Polskiej, tylko z nazwy odwołującej się do przedwojennej Polski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Rok 1949 - kolejny rok utrwalania władzy ludowej

Ostatnia aktualizacja: 23.12.2019 21:05
2 stycznia 1949 roku powstał Zespół Pieśni i Tańca "Mazowsze". Dzień wcześniej powołano do życia na bazie majątków ziemskich Państwowe Gospodarstwa Rolne, w zamyśle władzy ludowej wzorcowe przedsiębiorstwa rolne. Rząd rozpoczął także przymusową kolektywizację, zrzeszanie chłopów w spółdzielnie produkcyjne. W roku powrotu istniejącego w okresie wojny systemu kartkowego i kończącej się pomocy UNRY. W "Historii żywej" opowiadamy o 1949 roku.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Lata 1954-55, czyli w oczekiwaniu na zmiany

Ostatnia aktualizacja: 13.01.2020 21:05
25 stycznia 1954 roku na ekrany polskich kin weszła komedia muzyczna "Przygoda na Mariensztacie" Leonarda Buczkowskiego, nasz pierwszy powojenny film kolorowy. Miały miejsce pokazy: "Piątki z ulicy Barskiej" Aleksandra Forda oraz obrazu Jana Rybkowskiego "Autobus odjeżdża 6:20". Powstał Studencki Teatr Satyryków. 
rozwiń zwiń