Z Albionu na Kresy, Brytyjczycy na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej

Ostatnia aktualizacja: 24.05.2016 13:48
- Brytyjczycy zaczęli odkrywać Rzeczpospolitą w XVI wieku, gdy w większym stopniu otworzyli się na środkową i wschodnią cześć Europy. Byli to najczęściej podróżnicy wyposażeni w zlecenia od swoich mocodawców - mówił w Jedynce Tomasz Jakub Kozłowski z Domu Spotkań z Historią.
Audio
  • Brytyjczycy na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej (Świat Kresów/Jedynka)
Przykładem obecności  wojsk zaciężnych szkockich na Kresach jest scena z Potopu, gdy podczas uczty Janusz Radziwiłł wznosi kielich za zdrowie króla Szwecji. Pułkownicy demonstracyjnie rzucają buzdygany i na salę wkracza wojsko w beretach - to właśnie piechota szkocka.
Przykładem obecności wojsk zaciężnych szkockich na Kresach jest scena z "Potopu", gdy podczas uczty Janusz Radziwiłł wznosi kielich za zdrowie króla Szwecji. Pułkownicy demonstracyjnie rzucają buzdygany i na salę wkracza wojsko w beretach - to właśnie piechota szkocka.Foto: G Köler/Public domain/Wikimedia Commons

Gość Jedynki tłumaczył, że Wielka Brytania, która prowadziła globalną politykę, musiała posiadać odpowiednie informacje. Dbali o to jej władcy, zatrudniając rozmaitych podróżników, w tym szpiegów. Był jednak taki okres, gdy pojawili się u nas na wielką skalę przybysze z Wysp Brytyjskich, głównie ze Szkocji. - Niektórzy złośliwie nazywają ten czas "potopem szkockim" - powiedział Kozłowski. Około 30 tys. Szkotów osiedliło się wtedy na ziemiach polskich. - Na Kresy natomiast docierali jako zbrojni ludzie do bitki. Znakomita większość z nich wynajmowała się jako piechota. Polska szlachta nie chciała bowiem służyć w piechocie, wolała jeździć konno - przypomniał Tomasz Jakub Kozłowski.

Brytyjczycy ponownie pojawili się na Kresach w XIX wieku, gdy odkryto bogate pokłady ropy naftowej w Galicji wschodniej. Było to wtedy czwarte na świecie miejsce wydobycia tego surowca. Jakie wspomnienia z tego okresu pozostawili po sobie? O tym w nagraniu.

W audycji również rozmowa z udziałem Ewy Ziółkowskiej, wiceprzewodniczącej Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie, oraz Romualda Mieczkowskiego, wileńskiego poety i publicysty o książce poświęconej pamięci polskich twórców działających na Kresach pt. "Śladem słów skrzydlatych".

***

Tytuł audycji: Świat Kresów

Prowadzi: Krzysztof Renik

Gość: Tomasz Jakub Kozłowski (Dom Spotkań z Historia)

Data emisji: 21.05.2016

Godzina emisji: 18.12

tj/mg

Czytaj także

Śluby lwowskie. Przymierze w mieście trzech katedr

Ostatnia aktualizacja: 02.04.2016 18:45
- Badacze mówią, że głównym autorem tekstu jest prymas Andrzej Leszczyński, ale król dopisał jedną rzecz, która wyróżnia polski akt spośród wszystkich ówczesnych. To wątek społeczny - mówi dr Wincenty Łaszewski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Inflanty Polskie – najdalsze kresy I Rzeczypospolitej

Ostatnia aktualizacja: 30.04.2016 20:24
- Nawet jeśli Polska jest popularna i pozytywnie odbierana przez Łotyszy to znajduje się daleko. Czasy Inflant Polskich są też odległe współczesnym pokoleniom - mówił w Jedynce ks. Tadeusz Cieśla, jezuita pracujący na Łotwie.
rozwiń zwiń