Od austriackiej melodii do dżingla Lata z Radiem. Polka Dziadek!

Ostatnia aktualizacja: 21.06.2021 09:37
Dziś o godz. 9.00 wystartowała jedna z najpopularniejszych audycji radiowych! Lato z radiem świętuje w tym roku swoje pięćdziesięciolecie! Tymczasem w "Kiermaszu pod kogutkiem" Magdalena Tejchma przyjrzała się muzycznemu symbolowi "Lata z Radiem". 
Audio
  • Od austriackiej melodii do jingla Lata z Radiem. Polka Dziadek! (Jedynka/Kiermasz pod kogutkiem)
Zdjęcie ilustracyjne
Zdjęcie ilustracyjneFoto: Grzegorz Śledź PR

- Wśród polskich muzyków ludowych, melodia ta urosła do niemalże mitycznej rangi! – wspominała Magdalena Tejchma – Była probierzem umiejętności technicznych grającego.

Co ciekawe, na potańcówkach dość szybko okazywało się, że… polkę Dziadek  niełatwo zagrać na skrzypcach, co więcej – wcale nie tańczy się jej dobrze. Dlaczego? Zapewne dlatego, że utwór ten nie został stworzony do (polskiej) polki! Jego korzenie sięgają bowiem Austrii! Pierwszy raz polka Dziadek ukazała się drukiem w 1906 r., jako melodia na klarnet. I rzeczywiście, idealnie pasuje do chwytów klarnetowych, zgrabnie gra się ją również na akordeonie. Dla skrzypka zaś jest prawdziwą mordęgą.

Polka (w rodzimym kraju zwana Klarinetten Muckl) trafiła do Polski dzięki Karolowi Namysłowskiemu, który 1913 r. zaaranżował ją na orkiestrę. Sygnałem Lata z radiem polka stała się w 1971 – w roku powstania audycji. Została wybrana jako najbardziej wpadająca w ucho melodia. Ale Klarinetten Muckl nadal jest doskonale znanym utworem w rodzimej Austrii oraz w Niemczech. Tam święci tryumfy na Oktoberfest.

Music “Clarinet” Man/Youtube

Jeśli do Klarinetten Muckl przyrównać jakeś rodzime polskie melodie, mogłyby to być rzeszowskie sztajerki – na Podkarpacie przyszły właśnie z Austrii jako steirischen tanzen, jednak sztajerka tańczy się na 3…

Posłuchaliśmy polki Dziadek:

  • w wykonaniu Stanisława Witkowskiego, klarnecisty z Opatowa,
  • w wersji austriackiej (ze Styrii) jako melodii ludowej
  • w wykonaniu Władysława Bąka, harmonisty z Bartoszowin
  • w aranżacji projektu Prawdziwie Polskie Techno grupy Fanfara Awantura Michała Fetlera

 

Ponadto w „Kiermaszu pod kogutkiem” posłuchaliśmy fragmentów archiwalnej rozmowy ze zmarłą niedawno Marianną Zaraś – wdową po Józefie Zarasiu z Nieznamierowic, któremu poświęcona jest ostatnia płyta serii Muzyka Źródeł. Pani Marianna była śpiewaczką i tanecznicą, jakich mało!

- Umiałam tańcować, bo się za krowami nauczyłam. Jak krowy i gęsi pasałam na pastwisku – mówiła żona Józefa Zarasia – Wszędzie z Józefem jeździłam! Brał mnie, nie bał się, jak mnie miał przy sobie.

Marianna Zaraś odeszła w wieku 91 lat.

***

Tytuł audycji: Kiermasz pod kogutkiem

Prowadziła: Magdalena Tejchma

Data emisji: 20.06.2021

Godzina emisji: 5.05