22. rocznica wstąpienia Polski do NATO - teraźniejszość i perspektywy

Ostatnia aktualizacja: 17.03.2021 09:30
Wieloletnie starania dyplomatyczne oraz reformy przeprowadzone m.in. w sferze obronności zaowocowały 12 marca 1999 roku przyjęciem Polski do Sojuszu Północnoatlantyckiego. Jaka jest pozycja Polski w NATO dziś? Jakie są perspektywy przed naszym krajem? 
Zdjęcie ilustracyjne
Zdjęcie ilustracyjneFoto: Fotophoto/shutterstock.com

Posłuchaj
41:43 2021_03_16 21_07_45_PR1_Gdzie_Jest_Pan_Cogito.mp3 22. rocznica wstąpienia Polski do NATO - teraźniejszość i perspektywy (Gdzie jest Pan Cogito/Jedynka)

 

Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego (pot. Sojusz Północnoatlantycki, ang. North Atlantic Treaty Organization - NATO) powstała w 1949 roku na mocy podpisanego w Waszyngtonie przez 12 państw Traktatu Północnoatlantyckiego.

raczyńska malgorzata 1200.jpg
"Gdzie jest Pan Cogito"

Szczególną rolę w funkcjonowaniu NATO pełni, zapisana w art. 5 Traktatu, klauzula wzajemnej obrony. Przewiduje ona, że atak na jednego lub więcej sojuszników będzie oznaczał atak na wszystkich członków Sojuszu. Obecnie w skład NATO wchodzi 29 państw.

Celem utworzenia Sojuszu Północnoatlantyckiego była obrona przed ewentualną agresją ze strony ZSRS, a później państw Układu Warszawskiego. Po zakończeniu zimnej wojny i rozpadzie ZSRS w 1991 roku, NATO częściej angażowało się w misje i operacje wojskowe m.in. w Afganistanie, Kosowie i Libii.

Punktem zwrotnym w najnowszej historii Sojuszu była agresja Rosji na Ukrainę oraz nielegalna aneksja Krymu w 2014 roku. Od tego czasu, kluczowym elementem działań NATO ponownie stały się odstraszanie i obrona kolektywna przed ewentualną agresją. Ich wyrazem stała się podjęta na Szczycie NATO w Warszawie w 2016 roku decyzja o rozmieszczeniu w Polsce i państwach bałtyckich batalionowych grup bojowych NATO.


Czytaj także:


"Polska jest wiernym sojusznikiem"

- NATO, jako sojusz wojskowy, jest podstawową gwarancją polskiego bezpieczeństwa. Myślę, że to jest przyczyna, dla której polskie elity w sprawach NATO-wskich są wyjątkowo zgodne. Oczywiście trwają dyskusje - tak, jak i w samym NATO, pomiędzy państwami członkami - jaka powinna być przyszłość Sojuszu, jak rozwiązywać poszczególne problemy, wydaje się jednak, że te podstawowe kierunkowskazy są wspólne, przynajmniej dla głównych sił w polskiej polityce - ocenił prof. Tomasz Grosse.

Gość audycji "Gdzie jest Pan Cogito" stwierdził, że Polska jest od wielu lat wiernym sojusznikiem NATO. - Wypełniamy zobowiązania, które zostały przyjęte na szczycie w Walii, w 2014 roku. Polska bardzo szybko zaczęła wypełniać zobowiązanie wydatków na obronność - 2 proc. PKB. Większość członków Sojuszu ma do dziś wielkie kłopoty z wywiązaniem się z tego - zauważył.

Prof. Grzegorz Górski zwrócił uwagę na miejsce Polski na wschodniej flance. - Ono jest kluczowe, nie tylko z uwagi na doświadczenia historyczne i dzisiejszą sytuację geopolityczną, ale także to jest kwestia tego, że w tej części Europy nie ma państwa, które dysponowałoby poważniejszym zasobem sił zbrojnych. Polski komponent dzisiaj, w warunkach NATO, jest bardzo znaczący. To nie jest tylko kwestia liczebności armii czy posiadanego sprzętu, ale także jego sprawności - podkreślił. - Rola Polski jest bardzo ważna, choć często nieuświadamiana przez polskich decydentów - dodał.

Według Witolda Jurasza "Polska nie jest filarem NATO". - Nie jesteśmy filarem NATO, dlatego że jesteśmy biorcą bezpieczeństwa, a nie dawcą bezpieczeństwa. Filarem może być dawca bezpieczeństwa, a nie ktoś, kto głównie przejmuje się tym, jak szybko przyjedzie pomoc sojuszników. Jak my myślimy o NATO, to cały czas myślimy, czy oni nam pomogą - stwierdził rozmówca Małgorzaty Raczyńskiej-Weinsberg.

Jednocześnie Jurasz zaznaczył, że sam Sojusz jest trwały, a jego korzenie są mocne. - Na szczęście coś nas spaja, nie są to tylko interesy, ale również wartości - powiedział.

Zapraszamy do wysłuchania całej audycji.

***

Tytuł audycji: Gdzie jest Pan Cogito

Prowadziła: Małgorzata Raczyńska-Weinsberg

Goście: prof. Tomasz Grosse (Wydział Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych UW), prof. Grzegorz Górski (amerykanista, Kolegium Jagiellońskie w Toruniu) i Witold Jurasz (były dyplomata, publicysta, ekspert ds. międzynarodowych)

Data emisji: 16.03.2021 

Godzina emisji: 21.07

Jedynka/gov.pl/kk

Czytaj także

Manipulacje i kłamstwa. Jak o historii mówią nasi sąsiedzi?

Ostatnia aktualizacja: 07.02.2021 15:05
W opowieściach o naszej wspólnej przeszłości często - niestety - pojawiają się manipulacje i jawne kłamstwa. Jest to szczególnie bolesne, gdy nieprawdziwe informacje szerzą ci, którzy Polaków mordowali w sposób zorganizowany. Jak z tym walczyć? Jak opowiedzieć światu prawdę o tym, co działo się w naszej części Europy?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Sprawa Tomasza Komendy. "Błędy zostały popełnione przez wszystkich"

Ostatnia aktualizacja: 14.02.2021 14:00
Tomasz Komenda spędził w więzieniu 18 lar za zbrodnię, której nie popełnił. - To wyjątkowa bulwersująca sprawa, która pokazuje ciemne strony wymiaru sprawiedliwości, ponieważ nikt nie zwróci utraconych lat życia p. Tomaszowi Komendzie - mówi w Programie 1 Polskiego Radia wiceminister sprawiedliwości dr Marcin Romanowski. Dlaczego doszło do tak ogromnej pomyłki?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Żołnierze Wyklęci. "Ludzie, którzy stanęli przed dramatycznym wyzwaniem"

Ostatnia aktualizacja: 03.03.2021 11:50
Pamięć o nich miała nie istnieć, a jednak w ostatnich latach stają się wzorem patriotyzmu. Walka i poświęcenie Żołnierzy Wyklętych, bo o nich mowa, to fundament wolnej Polski. Jak mówić o ich zmaganiach? Jak pielęgnować tę tradycję? Wreszcie, czy dziś ich etos jest naprawdę żywy?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Dzień Kobiet: "kartka z kalendarza" czy ważny dzień w roku?

Ostatnia aktualizacja: 10.03.2021 07:58
Jak współcześnie odbierany jest Dzień Kobiet? Czy obchodzenie takiego dnia ma sens? Jeśli tak, jak powinien być świętowany? Zapraszamy do wysłuchania dyskusji, w której zastanawialiśmy się także nad tym, jak dziś wygląda sytuacja kobiet i jaką rolę pełnią one w społeczeństwie.
rozwiń zwiń