"Nikt nie boi się śmierci". Czym jest życie ludzkie na wojnie?

Ostatnia aktualizacja: 22.05.2022 12:30
To temat, o którym ludzkość dyskutuje od zarania dziejów. Wiele było definicji życia i jego wartości, a dziś w dobie wojny za naszą wschodnią granicą na nowo stawiamy sobie to zasadnicze pytanie. Czym jest życie w swej najgłębszej istocie? - Narażanie swojego życia w obronie ojczyzny, aby bronić swoich rodzin, jest jak najbardziej uzasadnione i dopuszczalne - mówi w Programie 1 Polskiego Radia ks. Bogdan Bartołd, proboszcz parafii archikatedralnej w Warszawie.
Ukraińscy żołnierze w Donbasie
Ukraińscy żołnierze w DonbasieFoto: Alex Chan Tsz Yuk / Zuma Press / Forum

Dla chrześcijan życie jest najwyższą wartością. Czy tak uważa również nasz gość? - Każda definicja będzie niepełna, częściowa i sprzeczna sama w sobie. U nas poetów chyba najbardziej popularne jest podejście, że życie jest przede wszystkim cudem (…). Stąd wrażenie, że życie jest czymś bardzo delikatnym i wrażliwym - twierdzi Jurij Andruchowycz, ukraiński poeta, prozaik, piosenkarz i tłumacz.

Życie człowieka jako byt biologiczny czasem jest składane w imieniu określonych wartości. Jest tak też za naszą wschodnią granicą, gdzie Ukraińcy oddają je za swoją ojczyznę. Czy to jest tą granicą poświęcenia?

- Całe nasze społeczeństwo zmaga się z tym nie tylko od początku wojny, czyli od 24 lutego - mieliśmy z tym do czynienia już wcześniej, ponieważ tak naprawdę ta mniejsza wojna zaczęła się 8 lat temu. Jeszcze wcześniej była bardzo ostra sytuacja związana z życiem i śmiercią, czyli Rewolucja Godności i wydarzenia na Majdanie. Przez cały ten czas społeczeństwo ukraińskie ma problem braku prawdziwego rozumienia ze strony społeczeństw na Zachodzie - uważa Jurij Andruchowycz.

Żołnierz nie myśli o swojej śmierci

Jurij Andruchowycz wyjaśnia, że Zachód podczas Majdanu dziwił się, po co Ukraińcy protestują, "bo przecież władza jest silniejsza od was, a chodzi o to, żebyście zachowali życie i zdrowie". - Teraz podczas wojny ciągle słyszymy, dlaczego nie kapitulujemy (…). Myślę, że jesteśmy w takiej sytuacji, kiedy ta najwyższa wartość, czyli ludzkie życie, u nas Ukraińców potrzebuje innego podejścia, tj. wyjścia poza jedynie biologiczne i fizyczne funkcjonowanie - tłumaczy.

Zdaniem gościa Jedynki ukraińscy żołnierze nie boją się śmierci. - Nikt nie boi się śmierci, ponieważ o niej w ogóle się nie myśli. Jeżeli przyjdzie, to przyjdzie, ale myśli się o tym, jak tę śmierć zadać wrogowi - słyszymy.

Narażanie życia na wojnie jest uzasadnione

Dlaczego życie człowieka jest tak wyjątkowe? - Kościół uczy, że życie jest wartością naczelną i fundamentalną, ale nieabsolutną. Życie ludzkie jest święte, ponieważ jest ono zupełnie inne od życia wszelkich innych stworzeń żyjących. To między innymi wyraża się przez to, że stworzenie człowieka nastąpiło w sposób szczególny. Jest to zapisane w Księdze Rodzaju jako owoc specjalnej decyzji Pana Boga, gdzie słyszymy słowa: "Uczyńmy człowieka na Nasz obraz, podobnego Nam" - twierdzi ksiądz Bogdan Bartołd, proboszcz parafii archikatedralnej w Warszawie.

Duchowny dodaje, że człowiek został wyposażony w rozum, potrafi odróżniać dobro i zło oraz ma wolną wolę. - Życie ludzkie jest w świecie doczesnym znakiem obecności Pana Boga i śladem Jego chwały. Dlatego człowiek z woli Stwórcy jawi się jako ukoronowanie stwórczego działania Pana Boga - mówi.

Ks. Bogdan Bartołd zaznacza, że biorąc pod uwagę wojnę na Ukrainie, życie nie jest jednak najwyższą wartością. - W nauczaniu Kościoła podkreśla się i nadaje wysoką rangę decyzji o rezygnacji ze swojego życia dla wartości wyższych. Chodzi tutaj o dobro drugiego człowieka, czyli z miłości bliźniego, całego społeczeństwa czy narodu. Jest również zaświadczenie swoim życiem o wierze i w tym przypadku męczeństwo. Dlatego narażanie swojego życia w obronie ojczyzny, aby bronić swoich rodzin, jest jak najbardziej uzasadnione i dopuszczalne - zauważa.

Czytaj także:

Posłuchaj
42:54 Jedynka/Gdzie jest Pan Cogito - 21.05.2022 "Nikt nie boi się śmierci". Czym jest życie ludzkie na wojnie? (Jedynka/Gdzie jest Pan Cogito)

***

Tytuł audycji: Gdzie jest Pan Cogito 

Prowadziła: Małgorzata Raczyńska-Weinsberg

Goście: ks. Bogdan Bartołd (proboszcz parafii archikatedralnej w Warszawie), Jurij Andruchowycz (ukraiński poeta, prozaik, piosenkarz i tłumacz)

Data emisji: 21.05.2022

Godzina emisji: 15.08

DS

Wiadomości po ukraińskuWiadomości po ukraińsku

Czytaj także

Wojna, pandemia, inflacja. Jak wpływają na Polskę?

Ostatnia aktualizacja: 01.05.2022 15:14
W ostatnich miesiącach na nasz kraj spadło wiele problemów: pandemia, wojna za naszą wschodnią granicą, kryzys migracyjny, inflacja. Jak to wszystko wpływa na Polskę? Jak radzimy sobie z tymi problemami? 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Socjolog: Polki czują, że są potrzebne, i chcą pomóc Ukrainkom w trudach macierzyństwa

Ostatnia aktualizacja: 15.05.2022 12:01
- Ten wydźwięk rzeczywiście jest bardzo duży. Wydaje mi się, że coś się otworzyło, coś nowego się zaczęło, i że kobiety zarówno polskie, jak i ukraińskie wspólnie podejmują walkę przeciwko temu, co się dzieje. Jest to ich próba odpowiedzi na to wezwanie pomocy, której chyba wszyscy oczekujemy w tym momencie - mówiła dr Joanna Wróblewska-Skrzek z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.
rozwiń zwiń