IV rozbiór. Sowiecka agresja na Polskę

Ostatnia aktualizacja: 23.09.2020 19:05
W kolejnej audycji z cyklu "Przystanek historia" opowiadamy o agresji sowieckiej na Polskę 17 września 1939 roku. Jej przyczyny i  konsekwencje analizuje dr Paweł Libera (PAN, IPN). Nadaliśmy też archiwalną wypowiedź ambasadora RP w Moskwie Wacława Grzybowskiego o przekazaniu mu noty przez rząd sowiecki 17 września 1939 roku.
Spotkanie żołnierzy niemieckich i sowieckich w okolicach Brześcia nad Bugiem 20 września 1939 roku
Spotkanie żołnierzy niemieckich i sowieckich w okolicach Brześcia nad Bugiem 20 września 1939 rokuFoto: Bundesarchiv, Bild 101I-121-0008-25 / Ehlert, Max / CC-BY-SA 3.0

Dr Paweł Libera zwraca uwagę, że 17 września 1939 roku to nie było żadne wkroczenie armii sowieckiej do Polski, ale zwyczajna agresja. Przypomina, że celem wojny 1920 roku było rozbicie Polski i utworzenia przejścia do Niemiec i wywołanie ogólnoświatowej rewolucji. Dlatego radzieccy politycy uważali przegraną a następnie traktat Ryski za wielką hańbę. Historyk zastrzega jednak, że nie można wnioskować, że podpisanie paktu Ribbentrop-Mołotow było reakcją na tę traumę.

Posłuchaj
21:37 Eureka OK 23-09-2020.mp3 IV rozbiór Polski Agresja sowiecka na Polskę 17 września 1939 roku (Przystanek historia/Jedynka)

Krytycznie ocenia postępowanie sojuszników Anglii i Francji, którzy zostali już 24 sierpnia 1939 roku powiadomieni przez Amerykanów o treści tajnego protokołu do paktu, przewidującego podział Polski. Sojusznicy Polski o tym nie poinformowali. Ale nawet, gdyby władze w Warszawie miały taką wiedzę niewiele mogły zrobić. - Wszystko zależało od postawy naszych sojuszników, a jak wiemy ta reakcja była bardzo wstrzemięźliwa, niekorzystna, nie chcieli umierać za Gdański - mówi gość Programu 1 Polskiego Radia.

Ubolewa, że na Zachodzie nie przebiją się informacje o konsekwencjach 17 września, a tamtejsze społeczeństwa uwierzyły w wersje sowiecką, że agresja miała na celu uchronienie ludności wschodniej Polski przed Niemcami. Zaś agresja doprowadziła do oderwania Kresów od Polski, sowietyzacji tamtejszej ludności, polityki eksterminacji ludności i jeńców wojennych. Zaś dalszą konsekwencją było wejście Polski na dziesiątki lat w radziecką strefę wpływów.


Szwagrzyk IPN 1200.png
Instytut Pamięci Narodowej odkrył kolejne szczątki w "Toledo"

W audycji również:

W 50 rocznicę śmierci wspomnienie o gen. Władysławie Andersie. O żołnierzu i polityku będą mówią prof. Rafał Habielski, córka Anna Maria Anders, nadaliśmy też archiwalną wypowiedź generała.

O książce Sławomira Kalbarczyka, Armia Andersa w ZSRS 1941–1942. Niespełnione braterstwo broni z Armią Czerwoną.

Było/będzie, czyli informacje o wybranych przedsięwzięciach organizowanych przez IPN (wystawa multimedialna "Od Bitwy Warszawskiej 1920 roku do Katynia" - o tym dyr. Adam Hlebowicz; Warszawa Toledo - Odkryto sześć kolejnych jam grobowych na terenie więzienia Urzędu Bezpieczeństwa i NKWD przeznaczonego dla żołnierzy Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych oraz innych organizacji podziemnych, działającego w latach 1944–1956 na terenie na warszawskiej Pradze-Północ - o tym prof. Krzysztof Szwagrzyk; konferencja: Z dala od Centrum - Sierpień 1980 na południu Polski) oraz propozycje ciekawych artykułów na portalu Przystanek Historia (o polskim złocie uratowanym we wrześniu 1939 roku oraz o Niezależnym Zrzeszeniu Studentów - będzie  mówił dyr. Rafał  Leśkiewicz).

Audycja przygotowana we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej oraz portalem IPN przystanekhistoria.pl.

***

Tytuł audycji: Przystanek Historia

Prowadzi: Dorota Truszczak

Goście: dr Paweł Libera (Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk, Biuro Badań Historycznych IPN), prof. Krzysztof Szwagrzyk (wiceprezes Instytutu Pamięci Narodowej), Rafał Leśkiewicz (wicedyrektor Biura Badań Historycznych w Instytucie Pamięci Narodowej), Adam Hlebowicz (dyrektor Biura Edukacji Narodowej Instytutu Pamięci Narodowej)

Data emisji: 23.09.2020 

Godzina emisji: 19.07

ag

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Jan Żaryn: Sowieci w sposób bezwzględny pogwałcili ówczesne umowy

Ostatnia aktualizacja: 17.09.2019 08:34
- Związek Sowiecki od paktu Ribbentrop-Mołotow przygotowywał się do najazdu na Polskę - mówił w "Sygnałach dnia" Jan Żaryn. Senator i historyk przypomina, że obecna narracja Rosji, tłumaczącej najazd na Polskę 17 września 1939 roku koniecznością obrony praw mniejszości narodowych w II Rzeczpospolitej mija się z faktami.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Historyk: Stalin utorował Niemcom najkorzystniejsze możliwości wywołania II wojny światowej

Ostatnia aktualizacja: 05.09.2020 17:21
1 i 17 września roku 1939 – to w naszej historii daty tragiczne. Współczesnym wydawało się, że skończył się świat. Nazistowskie Niemcy i sowiecka Rosja porozumiały się w sprawie podziału Polski i naszej części Europy. A do końca sierpnia 1939 roku wydawało się, że Niemcy i Związek Sowiecki są śmiertelnymi wrogami. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

81. rocznica agresji sowieckiej na Polskę. Historyk: 1 i 17 września 1939 r. są równorzędne

Ostatnia aktualizacja: 20.09.2020 07:43
- 1 i 17 września 1939 r. są równorzędne. Nie można wytłumaczyć tych dat bez 23 sierpnia, a więc paktu Hitler-Stalin przeciwko Polsce i innym krajom. Wtedy podzielono strefy wpływów i zdecydowano o agresji na Polskę - powiedział w Polskim Radiu 24 prof. Wiesław Wysocki, historyk z UKSW.
rozwiń zwiń