"Baltazar" Händla. "Pycha kroczy przed upadkiem"

Ostatnia aktualizacja: 28.03.2016 12:00
Pierwszego dnia Świąt spektakularne oratorium Georga Friedricha Händla zabrzmiało na festiwalu Misteria Paschalia. A o "Baltazarze" opowiedziała słuchaczom Dwójki Ewa Obniska.
Audio
  • Ewa Obniska o "Baltazarze" Händla (Filharmonia Dwójki)
Uczta Baltazara według Rembrandta
"Uczta Baltazara" według RembrandtaFoto: domena publiczna (wikimiedia)

Oratorium przedstawia dzieje króla Babilonii, który został obalony przez perskiego władcę Cyrusa – o czym przestrzec miała go dłoń wypisująca na ścianie świetliste litery w trakcie uczty, podczas której Baltazar poważył się na świętokradztwo wobec Boga Izraela. "Mene, mene. Tekel. Upharsin" – odczytuje znaki jedyny potrafiący tego dokonać, żydowski prorok Daniel: "Bóg, którego tak obraziłeś, policzył dni twego królestwa i doprowadził je do końca. Zostały zważone czyny i królestwo twe zostało podzielone."

Obrazoburcza uczta Baltazara jest kluczowym momentem dzieła, jednak zawiera ono szereg wątków i charakterystycznych scen (jak urąganie Persom przez obrońców miasta, natchnione modlitwy czy prezentacja militarno-inżynieryjnego podstępu: Cyrus zdobędzie Babilon odwracając bieg Eufratu – co Jennens wyczytał u Ksenofonta). Utwór gra na najróżniejszych emocjach, gdyż Jennens, przygotowując libretto, wykazał się zmysłem dramatycznym godnym największych oper. Mamy więc zestaw wyrazistych i skontrastowanych wobec siebie postaci: pysznego Baltazara, jego pobożną matkę Nitokris, urastającą do rangi Sybilli, godnego Daniela, pragnącego zemsty na królu Gobriasza, szlachetnego i ostatecznie zwycięskiego Cyrusa – a do najważniejszych bohaterów należy też chór, wcielający się raz w Żydów, raz w Babilończyków czy Persów, jednocześnie niekiedy jakby z zewnątrz komentujący akcję, niczym chór greckiej tragedii. Teatr muzyczny najwyższej klasy, ale zaklęty w muzykę koncertową, pozbawioną sceny, narzucającą także pewien dystans i refleksję, z których należy wyciągać wnioski nie tylko dramatyczne, ale i moralizatorskie.

***

Rozmawiał: Marcin Majchrowski

Gość: Ewa Obniska (muzykolożka)

Data emisji: 27.03.2016

Godzina emisji: 21.25

Materiał wyemitowany w audycji "Filharmonia Dwójki"

materiały festiwalu Misteria Paschalia/mm

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Fabio Biondi: czuję się krakowianinem

Ostatnia aktualizacja: 16.04.2014 14:00
– Polska jest jednym z najbardziej chłonnych i najbardziej urozmaiconych rynków w zakresie repertuaru barokowego. Jest obecnie na pierwszym miejscu na świecie, jeśli chodzi o odbiór tej muzyki – mówił w Dwójce włoski skrzypek i dyrygent, jeden z pionierów gry na instrumentach historycznych.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Fasolis: 10 na 100 dawnych dzieł jest doskonałych

Ostatnia aktualizacja: 31.03.2015 20:00
- Trzeba się zastanowić, dlaczego muzyka współczesna nie przynosi nam aż takich emocji jak muzyka dawna - mówił Diego Fasolis, który poprowadził zespół I Barocchisti na festiwalu Misteria Paschalia.
rozwiń zwiń