Wszyscy pamiętamy słynną fotografię przedstawiającą Markiyana Matsekha grającego na pianinie przed kordonem policyjnym. Jak wyjaśnia Ewa Sułek, zarówno "pianista", jak i autor zdjęcia pracują na co dzień w branży informatycznej. Ale w ukraińską rewolucję zaangażowani byli od początku także twórcy zawodowi. - Widać to chociażby w jakości materiałów graficznych wykorzystywanych przez protestujących - zwrócił uwagę dziennikarz Paweł Pieniążek.
W audycji "O wszystkim z kulturą" przyjrzeliśmy się bowiem bliżej wystawie "Jestem kroplą w morzu" w krakowskim MOCAK-u, która już tytułem nawiązuje do jednego z haseł ukraińskiej rewolucji. W tej frazie chodzi o to, że choć jedna osoba nie wystarczy, aby zmienić system, efektywna współpraca jednostek gwarantuje realny wpływ na bieg wypadków. Prezentowane na wystawie fotografie i obrazy stanowią krytyczny komentarz do sytuacji społeczno-politycznej na Ukrainie, natomiast prace wideo oraz banery, dokumentujące akcje performatywne, ukazują kontekst, w którym powstawały poszczególne dzieła. W MOCAK-u obejrzeć można więc współczesną wersję "Lekcji anatomii" Rembrandta, w której postaci lekarza i jego widzów zastąpili zamaskowani berkutowcy, pochyleni nad ofiarą. Jest też zdjęcie dokumentujące happening, w ramach którego aktywiści stanęli naprzeciw szpaleru milicji z lustrami, tak by funkcjonariusze mogli ujrzeć swoje odbicia. Na jednym ze zwierciadeł umieszczony był napis "Boże, czy to naprawdę ja?"
Po wystawie oprowadzała autora audycji Pawła Siwka jedna z kuratorek Alisa Lozhkina. A w studiu rozmawialiśmy także z Agnieszką Chyrowicz - koordynatorką z MOCAK-u oraz Romualdem Demidenko - asystentem kuratora wystawy "Slow future" w warszawskim Centrum Sztuki Współczesnej "Zamek Ujazdowski".
Tematem przewodnim tej drugiej ekspozycji jest postwzrost (ang. degrowth), czyli ruch społeczny postulujący zerwanie z obowiązującym paradygmatem wzrostu gospodarczego na rzecz dążenia do poprawy jakości życia w granicach możliwości środowiska. Propagatorzy postwzrostu, zwani również postwzrostowiczami (ang. degrowthists) negują nadrzędną wartość dóbr materialnych, a także proponują alternatywne modele ekonomii - barter, spółdzielczość, współdzielność i wymianę społecznościową.
Co łączy te dwie wystawy? Jak współcześni artyści dokumentują i komentują gwałtowne przemiany polityczne, ekonomiczne i społeczne? Jaka jest sztuka współczesnych rewolucji? O tym w nagraniu audycji "O wszystkim z kulturą".
mm, ei