Logo Polskiego Radia
Jedynka
Piotr Grabka 09.07.2013

Dynastię Jagiellonów pogrążył... syfilis

Nie każdy z naszych władców był odważny i zwycięski; ich panowanie często nie składało się z samych sukcesów politycznych, wygranych wielkich bitew i bohaterskich czynów. Bywali królowie nikczemni, okrutni i rozpustni.
Obraz Jana Matejki Śmierć Zygmunta Augusta w KnyszynieObraz Jana Matejki "Śmierć Zygmunta Augusta w Knyszynie"Wikipedia
Posłuchaj
  • Andrzej Zieliński o skandalistach na polskim tronie (Naukowy zawrót głowy/Jedynka)
Czytaj także

- Ze zrozumiałych powodów zawsze idealizowaliśmy naszych władców. Mieliśmy okres zaborów, utratę niepodległości, chcieliśmy mobilizować do patriotyzmu, wielkich czynów i pokazywać jakieś wzorce. Szukano ich przede wszystkim w przeszłości i znaleziono królów, którzy odnosili wielkie sukcesy na arenie międzynarodowej. Zapominano jednak, że to byli ludzie swojej epoki, że postępowali tak jak inni władcy europejscy - mówił w "Naukowym zawrocie głowy" dr Andrzej Zieliński, autor książki "Skandaliści w koronach. Łotry, rozpustnicy i głupcy na polskim tronie".

Jako przykład idealizowania władców gość Jedynki przytoczył ukrywanie gwałtu, jakiego Bolesław Chrobry dopuścił się na księżniczce Przedsławie podczas wizyty w Kijowie. - Polscy historycy przedstawiali to jako swoiste zaślubiny Polski z Wielkim Księstwem Kijowskim, bo przecież polski władca usiadł na tronie w Kijowie - tłumaczył historyk i dziennikarz.

Gdy u władzy była już dynastia Jagiellonów, śmiertelne żniwo wśród jej przedstawicieli zbierał syfilis. - Ta choroba zaczęła się w Neapolu, ogarnęła szybko całe Włochy, a następnie Europę. Później jednak często nazywano ją "chorobą polską", bo u nas miała bardzo ostre skutki. Pierwszą ofiarą na tronie był Jan Olbracht, który znany był ze swojego bardzo swobodnego życia. Potem jego brat Aleksander, nie mówiąc już o biskupie gnieźnieńskim Fryderyku, który "długo cierpiał francuską chorobą zemdlony", jak pisali kronikarze. Jedyny z Jagiellonów, który ustrzegł się choroby, to Zygmunt Stary. Natomiast jego syn Zygmunt August poszedł w ślady swoich stryjów i na tym zakończyła się dynastia Jagiellonów w Polsce - podkreślał dr Andrzej Zieliński.

Rozmawiała Katarzyna Jankowska.

pg

Więcej na
Wybory Kulinarnego Bloga Roku to stworzenie interaktywnej platformy kulinarnej pod auspicjami marki Lurpak.
Akcja skierowana jest do blogerów i pasjonatów dobrego jedzenia, gdzie każdy może zaistnieć, rywalizować i oczywiście dotrzeć ze swoimi przepisami do szerokiej grupy ludzi.
Podsumowaniem akcji będzie wydanie książki kucharskiej z przepisami najlepszych polskich blogów, a nagrodą dla zwycięzcy jest wyjazd do Kopenhagi, gdzie będzie mógł zjeść kolację w restauracji NOMA, która zdobyła tytuł najlepszej restauracji świata.
Serdecznie zapraszamy do głosowania na Kulinarnego Bloga Roku oraz wspólnego gotowania!
Skąd pomysł na AUDYCJĘ?
Odkrycie nowego dania większym jest szczęściem dla ludzkości niż odkrycie nowej gwiazdy” – to cytat z dziewiętnastowiecznej „Fizjologii smaku” Anthelme Brillat-Savarina i my ku szczęściu ludzkości będziemy odkrywać nowe smaki i ich nieoczywiste połączenia. Ośmielimy wszystkich nieśmiałych i przekonamy niedowiarków, że gotowanie nie jest trudne i warto wykorzystać wszelkie okazje do kulinarnej kreacji. Zapraszam do słuchania, czytania, przesyłania własnych przepisów, ale przede wszystkim zapraszam do kuchni.

Katarzyna Pruchnicka