"Czterdzieści lat minęło…" Posłuchaj archiwalnych nagrań!

Ostatnia aktualizacja: 31.08.2020 18:03
Czterdzieści lat temu w Polsce miały miejsce wydarzenia, które prawdopodobnie zmieniły przyszłość nie tylko naszego kraju, ale także Europy i świata.
Gdańsk 31.08.1980. Wicepremier i przewodniczący Komisji Rządowej Mieczysław Jagielski (2L stoi) i przewodniczący Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego Lech Wałęsa (3L stoi) podpisują (w sali BHP) porozumienie kończące strajk w Stoczni Gdańskiej im. Lenina (trwający od 14 sierpnia) i zezwalające m.in. na utworzenie niezależnych wolnych związków zaw
Gdańsk 31.08.1980. Wicepremier i przewodniczący Komisji Rządowej Mieczysław Jagielski (2L stoi) i przewodniczący Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego Lech Wałęsa (3L stoi) podpisują (w sali BHP) porozumienie kończące strajk w Stoczni Gdańskiej im. Lenina (trwający od 14 sierpnia) i zezwalające m.in. na utworzenie niezależnych wolnych związków zawFoto: PAP/Zbigniew Trybek

Posłuchaj
06:30 [i] 10-07-20 17_45 40 lat minęło 1 odcinek.mp3 Polska strajkuje przeciwko podwyżce cen żywności (40 lat minęło/Trójka)

Posłuchaj
06:22 [i] 17-07-20 40 lat minęło odcinek 2.mp3 Jak strajkowano w PRL (40 lat minęło/Trójka)

Strajk okupacyjny załogi Stoczni im. Lenina w obronie zwolnionej ze Stoczni Gdańskiej przywódczyni ruchu robotniczego, suwnicowej Anny Walentynowicz. Po kilku dniach strajk przekształcił się w ogólnopolski protest społeczeństwa przeciw władzy komunistycznej, w czasie którego powstał Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Solidarność. Nz. brama nr 2 Strajk okupacyjny załogi Stoczni im. Lenina w obronie zwolnionej ze Stoczni Gdańskiej przywódczyni ruchu robotniczego, suwnicowej Anny Walentynowicz. Po kilku dniach strajk przekształcił się w ogólnopolski protest społeczeństwa przeciw władzy komunistycznej, w czasie którego powstał Niezależny Samorządny Związek Zawodowy Solidarność. Nz. brama nr 2

Posłuchaj
07:08 [i] 24-07-20 40 lat minęło odcinek 3.mp3 Cała Polska strajkuje, media milczą (40 lat minęło/Trójka)

Posłuchaj
05:29 [i] 31-07-20 40 lat minęło odcinek 4.mp3 Lipiec 1980. Sytuacja w wielu miejscach w Polsce jest napięta (40 lat minęło/Trójka)

Posłuchaj
06:29 [i] 07-08-20 40 lat minęło odcinek 5.mp3 Początek sierpnia 1980 roku i pierwsze nieśmiałe głosy o narastających problemach w gospodarce (40 lat minęło/Trójka)

Wizyta Lecha Wałęsy na czele delegacji Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność" (Kraków, 18.10.1980 roku). Na zdjęciu Lech Wałęsa (w drugim rzędzie C z lewej), obok z prawej Kazimierz Świtoń, Tadeusz Mazowiecki. W pierwszym rzędzie centralnie z lewej Anna Walentynowicz, obok Alina Pieńkowska, PAP/CAF/Maciej Sochor Wizyta Lecha Wałęsy na czele delegacji Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność" (Kraków, 18.10.1980 roku). Na zdjęciu Lech Wałęsa (w drugim rzędzie C z lewej), obok z prawej Kazimierz Świtoń, Tadeusz Mazowiecki. W pierwszym rzędzie centralnie z lewej Anna Walentynowicz, obok Alina Pienkowska, PAP/CAF/Maciej Sochor

sierpień 1980 1200F.jpg
Sierpień 1980. Solidarność – Narodziny wolności

Narastające przez lata niezadowolenie społeczne doprowadziło do protestów najpierw w pojedynczych zakładach pracy, a wkrótce - w całej Polsce, by kulminację znaleźć na Wybrzeżu, w Stoczni Gdańskiej. Ten spontaniczny bunt robotników, tym razem wsparty również przez intelektualistów zaowocował porozumieniami sierpniowymi i uświadomił milionom ludzi – nie tylko w Polsce – że z władzą można wygrać dzięki solidarnemu działaniu. 


Posłuchaj
06:37 [i] 14-08-20 40 lat minęło odcinek 6.mp3 W mediach – trwa akcja żniwna, w rzeczywistości – narasta kolejna fala strajków (40 lat minęło/Trójka)

Posłuchaj
07:40 _PR3_AAC 2020_08_21-17-45-28 40 lat minelo Solidarnosc.mp3 Fala kolejnych strajków – rola kobiet: Anny Walentynowicz i Aliny Pienkowskiej (40 lat minęło/Trójka)

 

Czytaj także:

Posłuchaj
10:37 [i] 28-08-20 40 lat minęło odcinek 8 Apel 64 intelektualistow.mp3 Apel 64 intelektualistów (40 lat minęło/Trójka)

Posłuchaj
08:12 [i] 28-08-20 40 lat minęło odcinek 9 ostatni.mp3 W przededniu porozumień (40 lat minęło/Trójka)

 

W lipcu i sierpniu, w piątki prezentowaliśmy cykl historyczny pt. "Czterdzieści lat minęło…". To dźwięki archiwalne, relacje świadków i uczestników oraz komentarze historyków, ukazujące wydarzenia lipca i sierpnia 1980 roku. Co było przyczyną protestów, dlaczego te strajki okazały się skuteczne, w jaki sposób przełamano monopol informacyjny komunistycznego państwa i jak udało się doprowadzić do najsłynniejszego strajku w polskiej historii? 

Wernisaż prasowy wystawy "1980. Jedno plemię" przygotowanej w 40. rocznicę szczecińskiego Sierpnia’80 na Placu Solidarności w Szczecinie, fot. PAP/Marcin Bielecki Wernisaż prasowy wystawy "1980. Jedno plemię" przygotowanej w 40. rocznicę szczecińskiego Sierpnia’80 na Placu Solidarności w Szczecinie, fot. PAP/Marcin Bielecki

***

Cykl historyczny "40 lat minęło" – 40. rocznica Sierpnia '80 w przygotował Wojciech Dorosz.
 

Czytaj także

Co działo się w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1980 roku? Porozumienia Sierpniowe: chronologia wydarzeń

Ostatnia aktualizacja: 30.08.2016 12:41
Mija 36 lat od podpisania w sali BHP Stoczni Gdańskiej Porozumień Sierpniowych, które pozwoliły na powstanie NSZZ "Solidarność" - pierwszej w krajach komunistycznych, niezależnej od władz, legalnej organizacji związkowej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Sierpień ’80 we wspomnieniach uczestników

Ostatnia aktualizacja: 31.08.2016 12:13
Z okazji 36. rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych radiowa Jedynka przez cały dzień prezentować będzie wspomnienia uczestników wydarzeń, które rozegrały się w sierpniu 1980 roku.
rozwiń zwiń