Literacka Nagroda Nobla dla Olgi Tokarczuk to nie zaskoczenie?

Ostatnia aktualizacja: 10.10.2019 19:04
– Jeśli patrzy się na to, co ostatnio dzieje się na świecie wokół książek Olgi Tokarczuk, to właściwie brakowało jej już tylko tej nagrody – mówi Mariusz Cieślik, wyliczając kolejne nagrody pisarki.
Audio
  • Literackie przemiany Olgi Tokarczuk (Zapraszamy do Trójki – popołudnie)
Polska pisarka Olga Tokarczuk została laureatką literackiego Nobla za rok 2018, ogłoszono 10 października 2019
Polska pisarka Olga Tokarczuk została laureatką literackiego Nobla za rok 2018, ogłoszono 10 października 2019Foto: PAP/Maciej Kulczyński

– Pisarze, którzy w danym momencie są faworytami do Nagrodę Nobla, prawie nigdy jej nie otrzymują. Dotyczy to tych największych, łącznie z Vargasem Llosą czy Marquezem. Oni dostali Noble dopiero po latach – przypomina Mariusz Cieślik i dodaje, że dlatego zaskoczeniem może być fakt, iż Olga Tokarczuk została uhonorowana tą nagrodę tak szybko, choć jego zdaniem na pewno nie jest zaskoczeniem, że dostała ją w ogóle.

– To jest literatura bardzo różnorodna. Olga Tokarczuk zaczynała w innej poetyce niż ta, którą uprawia teraz. To była tak zwana literatura małych ojczyzn, opowiadania z jej rodzinny stron. Była powieść "Dom dzienny, dom nocny", szczerze mówiąc moja ulubiona książka tej autorki. Był też "Prawiek i inne czasy", nie wiem czy słuchacze to pamiętają, ale to było wielkie wydarzenie lat 90., to był wielki bestseller. Wtedy literatura polska była w kryzysie, a Olga Tokarczuk i Andrzej Stasiuk to były dwie wielkie nadzieje polskiej prozy – wspomina wicedyrektor Programu III Polskiego Radia. – To, co w tej chwili robi, to wielka epika, próba syntezy epoki. Próbą syntezy I Rzeczypospolitej były "Księgi Jakubowe". "Bieguni" to z kolei dość ponura diagnoza naszej cywilizacji z ważnymi wątkami ekologicznymi – dodaje. 

tokarczuk trójka 1200.jpg
Olga Tokarczuk laureatką literackiej Nagrody Nobla

Mariusz Cieślik w rozmowie z Patrycjuszem Wyżgą przypomniał także o skandalu trawiącym w poprzednich latach Akademię Szwedzką i wpływie tych wydarzeń na opóźnienie o rok wręczenie nagrody Nobla w dziedzinie literatury. 

Ogłoszenie literackiej Nagrodą Nobla za lata 2018 i 2019.  O przyznaniu nagrody poinformował sekretarz Królewskiej Szwedzkiej Akademii Mats Malm, fot. PAP/EPA/Anders Wiklund Ogłoszenie literackiej Nagrodą Nobla za lata 2018 i 2019. O przyznaniu nagrody poinformował sekretarz Królewskiej Szwedzkiej Akademii Mats Malm, fot. PAP/EPA/Anders Wiklund

Olga Tokarczuk została uhonorowana Nagrodą Nobla w dziedzinie literatury za 2018 rok. Uzasadniając przyznanie nagrody, sekretarz Akademii Mats Malm podkreślił, że Olgę Tokarczuk doceniono za "narracyjną wyobraźnię, która w połączeniu z encyklopedyczną pasją reprezentuje przekraczanie granic jako formę życia". – Druga w historii Nagrody Nobla kobieta pisząca w języku polskim otrzymała tę nagrodę – podkreśla Żaneta Nalewajk-Turecka, historyk literatury z Uniwersytetu Warszawskiego. – To wspaniała wiadomość dla literatury polskiej, dla kultury polskiego słowa – dodaje.  

PAP ogłoszenie laureatów literackiej Nagrody Nobla Olga Tokarczuk 1200 2.jpg
Narracyjna wyobraźnia Olgi Tokarczuk

Laureatem wyróżnienia za 2019 rok został austriacki pisarz Peter Handke. – Dla mnie też było to zaskoczenie, ale jestem usatysfakcjonowany tą nagrodą. Dramat nie jest najłatwiejszym rodzajem literackim w odbiorze, nie ma też największej amplitudy czytelnictwa – ocenia dr Łukasz Wróbel z Uniwersytetu Warszawskiego. 

*** 

Tytuł audycji: Zapraszamy do Trójki – popołudnie 
Prowadzi: 
Patrycjusz Wyżga
Gość: Mariusz Cieślik
Autor materiału dodatkowego: Monika Suszek
Data emisji: 10.10.2019
Godzina emisji: 16.13

gs/mk