Odmierza czas od 500 lat. O najstarszym działającym zegarze w Polsce

Ostatnia aktualizacja: 11.09.2020 06:30
Jest dwa razy starszy od dzwonu na wawelskiej Wieży Salamonowej, nie lubi być czyszczony zbyt mocno, a jego mechanizm waży tyle, ile waży dorosły mężczyzna. Mowa o najstarszym w Polsce nakręcanym ręcznie zegarze ratuszowym, który znajduje się w nazywanym "perłą renesansu" Tarnowie.
Codziennie w południe ze szczytu wieży tarnowskiego ratusza rozlega się głos hejnału skomponowanego przez Stanisława Rzepeckiego w 1972 roku
Codziennie w południe ze szczytu wieży tarnowskiego ratusza rozlega się głos hejnału skomponowanego przez Stanisława Rzepeckiego w 1972 roku Foto: PAP/Paweł Topolski

Ratusz powstał po 1494 roku jako dwie murowane z cegły jednokondygnacyjne budowle stojące obok siebie na środku tarnowskiego rynku. Pozostałości pierwszej (która to prawdopodobnie pełniła funkcję siedziby sądu wójtowsko-ławniczego) zachowały się w dzisiejszym trakcie wschodnim, w której obecnie mieszczą się szatnia i biuro. Obszar dzisiejszego traktu zachodniego zajmował właściwy ratusz z przylegającą kwadratową wieżą zegarową, o której po raz pierwszy wspominają kroniki z 1526 roku. 


Posłuchaj
04:00 2020_09_11-06-22-14_Do_Trojki_zaprasza_Michal_Kirmuc_Tarnow_zegar.mp3 Najstarszy ratuszowy zegar mieści się w Tarnowie i wyznacza rytm dnia już od XVI wieku (Do Trójki zaprasza Michał Kirmuć)

 

– W Muzeum Narodowym w Krakowie jest bardzo podobny mechanizm, ale kilkakrotnie mniejszy. Ten jest wyjątkowo duży. Sporo ludzi go nam zazdrości. Sprawia nam troszkę kłopotów, ale opiekujemy się nim i ratujemy, żeby jak najdłużej służył nam wszystkim – mówi Klaudiusz Stachaczyński, który nakręca zegar od lat.

Jak podkreśla opiekun urządzenia, tarnowski zegar to urządzenie, mimo gabarytów, delikatne i skomplikowane. – Jak każdy mechanizm, ten ma trzy sekcje – sekcję chodu, sekcję bicia kwadransów i sekcję bicia godzin. W związku z tym musi być skomplikowany. Zegar nie lubi świeżego oleju, nie lubi być za mocno pucowany. Gdy jest upalna pogoda, lubi się zacinać. Trzeba wyczuć jego klimaty – zdradza. 

Mechanizm typu szkieletowego najstarszego w Polsce działającego, ręcznie nakręcanego zegara ratuszowego w Tarnowie  Foto: PAP/Paweł Topolski Mechanizm typu szkieletowego najstarszego w Polsce działającego, ręcznie nakręcanego zegara ratuszowego w Tarnowie Foto: PAP/Paweł Topolski

Przed pandemią zegar mogli oglądać turyści. Dziś niestety nie jest to możliwe. – Zwiedzający mogli popatrzeć na zegar, poczytać informacje w języku polskim i angielskim. Mamy nadzieję, że również i ta część muzeum będzie udostępniona turystom – informuje przewodniczka Muzeum Okręgowego w Tarnowie Kinga Smółka.

*** 

Tytuł audycji: Do Trójki zaprasza Michał Kirmuć
Autorka materiału reporterskiego: Magdalena Zbylut
Data emisji: 11.09.2020
Godzina emisji: 6.22

kr

Czytaj także

46 lat temu uruchomiono zegar na Zamku Królewskim

Ostatnia aktualizacja: 19.07.2020 05:45
- Punktualnie o godzinie 11.15, po blisko 35 latach od momentu, kiedy to na Zamek Królewski spadły hitlerowskie bomby, ożyły znów wskazówki zegara - relacjonował spiker Polskiego Radia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Pierwszy transport do Auschwitz. Jaką trasą szli przez Tarnów polscy więźniowie?

Ostatnia aktualizacja: 14.06.2020 06:00
14 czerwca 1940 roku trasa pochodu 728 mężczyzn pod eskortą niemieckich żołnierzy wiodła przez ścisłe centrum miasta. Dzień przed transportem przeniesiono ich z miejscowego więzienia do budynku żydowskiej łaźni, gdzie poddano ich dezynfekcji. Tam też spędzili ostatnią noc przed transportem.
rozwiń zwiń

Czytaj także

34. Tarnowska Nagroda Filmowa zakończona – wyniki

Ostatnia aktualizacja: 16.09.2020 14:00
"Supernova" Bartosza Kruhlika z Grand Prix 34. Tarnowskiej Nagrody Filmowej! 34. edycja Tarnowskiej Nagrody Filmowej – Festiwalu wybranych polskich filmów fabularnych dobiegła końca. Tarnowski festiwal odbył się w dniach 5–12 września 2020 roku w pandemicznych czasach, w rygorach sanitarnych.
rozwiń zwiń