Polifoniczna opowieść o Auschwitz

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2020 22:00
W Dniu Pamięci o Ofiarach Holokaustu o niezwykłym multimedialnym projekcie "Europa według Auschwitz" opowiadali jego twórcy: wybitny reportażysta, założyciel Laboratorium Reportażu Marek Miller oraz filmowiec dokumentalista Michał Bukojemski.
Audio
  • Nowe spojrzenie na opowiadanie o koszmarze Auschwitz (Klub Trójki/Trójka)
Dzieci w obozie koncentracyjnym. Kadr z filmu sowieckiego dokumentującego wyzwolenie obozu Auschwitz
Dzieci w obozie koncentracyjnym. Kadr z filmu sowieckiego dokumentującego wyzwolenie obozu AuschwitzFoto: CC/Wikimedia Commons

Ta niezwykła, polifoniczna opowieść złożona wyłącznie z wypowiedzi ocalonych więźniów była prezentowana niedawno w nowojorskim Uniwersytecie Columbia, a stanowiące jej część zapisy filmowe autorstwa Michała Bukojemskiego zostały przetłumaczone i zaprezentowane w kilkunastu krajach.

Ideą projektu "Europa według Auschwitz" jest stworzenie Reportażu-Kroniki obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, opartej na relacjach i zeznaniach bezpośrednich świadków i uczestników wydarzeń, skonfrontowanych z zeznaniami esesmanów.

– Pracujemy nad tym projektem od 1998 roku. Wielkim sukcesem było dla mnie pozyskanie znakomitych twórców, jak Michał Bukojemski, nie tylko do tego projektu, ale i jako wykładowcę. Rezultatami naszej pracy podzieliliśmy się m.in. z University of Columbia, skąd wciąż dostajemy wiadomości, że kolejni studenci korzystają z wiedzy, którą tam przekazaliśmy. Tymczasem, żadna uczelnia w Polsce nie jest tym zainteresowana – wyznaje Marek Miller.

– Pracujemy na wielu relacjach poświęconych jednemu wydarzeniu, zjawisku. W przypadku Auschwitz, jest to ponad 3 tys. relacji więźniów, zbieranych przez pracowników Muzeum od 1945 roku. Dokumentacja wszędzie na świecie narasta w błyskawicznym tempie, natomiast jest ogromny problem: jak to objąć? Jak spojrzeć na całość zbioru. Nasza specyfika polega na tym, że, przykładowo, przygotowując się do dzisiejszej audycji, słuchałem Trójki, kupiłem wszystkie gazety, żeby zobaczyć, co wszyscy robią w temacie 75. rocznicy wyzwolenia Auschwitz. Wszyscy robią to samo: biorą jakiegoś więźnia, kawałek starej audycji, jakieś skojarzenie, to wszystko bardzo doraźnie. My tę pracę kontynuujemy od lat. Chcemy "zaatakować" całość zbioru i spróbować go opowiedzieć w formie polifonicznej powieści dokumentalnej. To pozwala nam opowiadać materiał fabularnie – tłumaczy Michał Bukojemski.

Pomysłodawcą stworzenia Kroniki Oświęcimskiej jest Marek Miller – dziennikarz i wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego. Przez pierwsze trzy lata gospodarzem projektu "Europa według Auschwitz" było Collegium Civitas – Niepaństwowa Szkoła Wyższa w Warszawie, której studenci brali udział w corocznych obozach warsztatowych w Oświęcimiu. Wyjazdy te zaowocowały zarysowaniem pierwszych motywów Kroniki. Od października 2001 roku projekt został przeniesiony na Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Studenci Laboratorium Reportażu Instytutu Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego od pięciu lat jeżdżą na obozy warsztatowe organizowane w Państwowym Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu. Celem warsztatów jest stworzenie Kroniki-Reportażu "Europa według Auschwitz" złożonej głównie z głosów byłych więźniów oraz zeznań procesowych esesmanów.

***

Tytuł audycji: Klub Trójki
Prowadzi: Mariusz Cieślik
Goście: Marek Miller (reporter i założyciel Laboratorium Reportażu), Michał Bukojemski (operator, reżyser filmów dokumentalnych, producent)
Data emisji: 27.01.2020
Godzina emisji: 21.09

mat. prasowe/ml

Czytaj także

Dzieciństwo w obozie. Zderzenie z bolesnymi wspomnieniami

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2020 19:00
Trauma 12-letniego byłego więźnia Auschwitz, Bogdana Bartnikowskiego – łącznika z Powstania Warszawskiego, którego Niemcy wywieźli wraz z matką do obozu w pierwszych dniach powstania.
rozwiń zwiń