75 lat temu nad Szczecinem zaczęła powiewać biało-czerwona flaga

Ostatnia aktualizacja: 11.06.2020 21:00
Jak wyglądało życie w mieście "w zawieszeniu". Jak była polityka obozu komunistycznego wobec Ziem zachodnich? Jak wydarzenia z lat powojennych wpływają na tożsamość dzisiejszego Szczecina?
Audio
  • Trudne początki polskiego Szczecina w 1945 roku (Klub Trójki)
Port w Szczecinie, widok z terenu zburzonego Starego Miasta na Łasztownię, zdjęcie wykonano w 1946 lub 1947 roku
Port w Szczecinie, widok z terenu zburzonego Starego Miasta na Łasztownię, zdjęcie wykonano w 1946 lub 1947 rokuFoto: NAC/Stanisław Doktorowicz-Hrebnicki

W audycji porozmawiamy o sytuacji Szczecina jako miasta, które od zajęcia przez Rosjan 26 kwietnia 1945 aż do 5 lipca 1945 roku – dnia ostatecznego wejścia miasta w skład Polski było miejscem o niejasnym statusie politycznym. Stalin wciąż wahał się między przyznaniem metropolii nad Odrą Polsce lub niemieckim komunistom.  

Ewakuacja mieszkańców Szczecina przez władze niemieckie rozpoczęła się w lutym 1945 roku. Zaczęły znikać także archiwa i wyposażenia fabryk, a zaczęły pojawiać się barykady i pola minowe. 14 marca swój początek miały trwające niemal tydzień walki o wschodnie dzielnice Szczecina, które zakończyły się ogłoszeniem miasta twierdzą i zniszczeniem mostów na Odrze. Kolejne sześć dni później zajęto lewobrzeżną część miasta, które stało się niemal puste.

Szczecin, 1945 rok. Zniszczenia wojenne, widok od strony Odry, w tle Wały Chrobrego (foto: CAF/PAP) Szczecin, 1945 rok. Zniszczenia wojenne, widok od strony Odry, w tle Wały Chrobrego (foto: CAF/PAP)

– Kiedy 26 kwietnia 1945 roku od południa po sforsowaniu Odry weszły oddziały armii Czerwonej, Szczecin był miastem wyludnionym, miastem, w którym Niemcy przeprowadzili bardzo skuteczną ewakuację. Szacuje się, że w momencie wejścia Armii Czerwonej, w Szczecinie było ok. 6 tys. osób. Byli to w dużej części robotnicy przemysłowi, którzy ukrywali się i nie chcieli być ewakuowani, ale także drobne garstki komunistów, socjaldemokratów – opowiadał dr Tomasz Ślepowroński z Wydział Historii Uniwersytetu Szczecińskiego.

W audycji mogliśmy wysłuchać także archiwalnej wypowiedzi Jerzego Blinkena – organizatora pierwszej polskiej biblioteki w Szczecinie.

***

Tytuł audycji: Klub Trójki
Prowadzi: Piotr Semka
Goście:
 dr Artur Kubaj (historyk, b. pracownik Instytutu Pamięci Narodowej, prezes Radia Szczecin), dr Tomasz Ślepowroński (Wydział Historii Uniwersytetu Szczecińskiego), dr Kazimierz Wóycicki (publicysta, b. dyrektor oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Szczecinie)
Data emisji: 11.06.2020
Godzina emisji: 21.11

kr

Czytaj także

Porozumienie szczecińskie: krok ku wolności

Ostatnia aktualizacja: 30.08.2020 06:00
30 sierpnia 1980 roku, podpisano porozumienie kończące strajki organizowane przez całe lato na Pomorzu Zachodnim.
rozwiń zwiń

Czytaj także

40 lat temu podpisano porozumienia sierpniowe

Ostatnia aktualizacja: 31.08.2020 06:00
Pierwszy punkt słynnych 21 postulatów mówił o akceptacji niezależnych od partii i pracodawców wolnych związków zawodowych. Strajki na Wybrzeżu, które rozlały się na całą Polskę, doprowadziły do utworzenia Solidarności.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Szczecin: nieszczelny gazociąg w bloku. Ewakuacja mieszkańców

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2020 23:28
Pięćdziesiąt osób ewakuowano z budynku mieszkalnego w prawobrzeżnej części Szczecina z powodu rozszczelnienia gazociągu przy budynku - poinformował rzecznik komendanta wojewódzkiego PSP. Na miejscu są trzy zastępy straży.
rozwiń zwiń