Vivaldi na tle epoki. Kompozytorzy zapomniani

Ostatnia aktualizacja: 16.06.2021 23:15
Krótka sława i widmo spadającej gwiazdy. To wizja spędzająca sen z powiek nie tylko współczesnym artystom. – Dawniej zdarzało im się to równie często i dotkliwie, nie tyle przez opinię publiczną, co poprzez zmianę nastawienia utrzymujących ich panów. Dziś uważani za wybitnych kompozytorów, umierali w biedzie i w zapomnieniu, by po dziesiątkach lat powrócić do muzycznej świadomości odbiorców w glorii i w chwale. Wtedy na powrót okazywało się, że ich dzieła fascynują i dostarczają wielu emocji – usłyszeliśmy w "Klubie Trójki". Jakie losy spotkały kompozytorów, bez których nie wyobrażamy sobie dziś muzyki? 
Portret Antonio Vivaldiego
Portret Antonio VivaldiegoFoto: Wikipedia/domena publiczna

Antonio Vivaldi nie był jedynym, którego kariera i ogromny dorobek poszły w zapomnienie po jego śmierci. Na długie lata przepadły również utwory innych wielkich mistrzów baroku: Lully’ego, Charpentiera, Rameau, a nawet Bacha. W XX wieku niektóre kompozycje na powrót ujrzały światło dzienne. Swój udział miała w tym w głównej mierze kultura masowa i badania prowadzone przez muzykologów. Nie przełożyło się to jednak na znajomość większej liczby dokonań ich autorów.

– Pomimo gigantycznego dorobku, Vivaldi znany jest głównie z "Czterech pór roku". Niewielu wie, że komponował zróżnicowane dzieła. Tworzył muzykę wokalną, instrumentalną i operową. Łącznie przypisuje się mu autorstwo ponad 800 utworów. Zupełnie inny kompozytor pierwsze ze swoich opusów podpisał właśnie jego nazwiskiem. Część z nich utrwaliła się w świadomości jako dzieła Vivaldiego. Jego powrót do kultury to lata dwudzieste XX wieku, gdy podobnie jak Jan Sebastian Bach został na nowo odkryty. Dziś obaj uchodzą za sztandarowych kompozytorów epoki baroku. Dzięki pracy muzykologów ponownie rozkwitli w taki sposób, że współcześnie nie jesteśmy sobie w stanie wyobrazić muzyki bez ich udziału – mówiła Agnieszka Buszta, muzyk i muzykolog, kurator programu muzycznego Zamku Królewskiego w Warszawie, organizatorka tegorocznego Festiwalu Muzyki Barokowej.


Posłuchaj
53:19 2021_06_16 22_05_50_PR3_Klub_Trojki.mp3 Vivaldi na tle epoki (Klub Trójki)

 


Utalentowani synowie Bacha

Współcześnie uważany za jednego z najważniejszych kompozytorów Jan Sebastian Bach na całe dziesięciolecia również padł ofiarą zapomnienia. Utalentowani synowie odcięli się od niego, pogardliwie nazywając "starą peruką". – To prawidłowość w każdym pokoleniu i każdej generacji. Carl Philipp Emanuel Bach był niezwykle utalentowanym kompozytorem, klawesynistą i pianistą. Jego muzyka przez wielu stawiana jest na równi z twórczością ojca. Stał się cenionym współcześnie kompozytorem, którego dzieła chętnie wykonują liczni muzycy – zaznaczyła. – Zainteresowanie muzyką barokową rośnie od lat dwudziestych ubiegłego stulecia. To bardzo sprzyja budowaniu pamięci o jej twórcach – dodała. 


A. Vivaldi: Concerto in E minor, RV 278 - Midori Seiler, Bremer Barockorchester / Bremer Barockorchester


Barok 

– Barok to dla mnie niesłychana inspiracja do wykonywania muzyki wszystkich epok. Nie ma gatunku, który nie czerpałby dorobku jego twórców. Uważam, że bez solidnego przygotowania i poznania muzyki barokowej, nie ma sensu zabierać się za wykonywanie innych dzieł. Barok stanowi inspirację, która wykorzystywana była zarówno w klasyce, jak i w romantyzmie. Można powiedzieć, że ta muzyka porządkuje wiele kwestii, równocześnie pozostawiając możliwość szaleństwa i łamania pewnych zasad. W swoim przesycie, oprócz całej masy zakazów i nakazów, dopuszcza własną inicjatywę i daje nieograniczone możliwości. Nawet w jazzie można odnaleźć jego elementy. Głównie, jeśli chodzi o rytm. Barok to epoka, bez której inne nie miałyby sensu – podkreśliła – Jadwiga Kotnowska, flecistka, pedagog, laureatka międzynarodowych konkursów muzycznych.


Bach - Orchestral Suite No. 3 in D major BWV 1068 - Mortensen | Netherlands Bach Society / Netherlands Bach Society 


Festiwal Muzyki Barokowej

Współcześnie, do przywrócenia kulturze wybitnych dzieł muzyki barokowej i dawnej w ogóle, przyczyniają się w dużej mierze wydarzenia kulturalne. Tegoroczny Festiwal Muzyki Barokowej w Zamku Królewskim w Warszawie to okazja do zapoznania się z dziełami wybitnych, zapomnianych niegdyś kompozytorów.

– Organizowane do tej pory koncerty, po raz pierwszy postanowiliśmy przekształcić w festiwal. Nowa formuła spowodowała skupienie wszystkich wydarzeń w przedziale dwóch tygodni. Osobiście przepadam za barokiem. Vivaldi i Bach to kompozytorzy, których mogłabym słuchać bez znudzenia – powiedziała Agnieszka Buchta. – Wnętrza zamkowe to wymarzone tło do wykonywania muzyka barokowej. Wszystkie walory estetyczne i kolorystyczne sprawiają, że wybrzmiewa ona wyjątkowo uroczyście – dodała Jadwiga Kotnowska. 


***

Tytuł audycji: Klub Trójki
Prowadzi: Monika Małkowska
Goście: Aleksandra Buszta (muzyk i muzykolog, kurator programu muzycznego Zamku Królewskiego w Warszawie, organizatorka tegorocznego Festiwalu Muzyki Barokowej), Jadwiga Kotnowska (flecistka, pedagog, laureatka siedmiu międzynarodowych konkursów muzycznych)
Data emisji: 16.06.2021
Godzina emisji: 22.05


zch

Czytaj także

Napoleon Bonaparte: ile prawdy jest w jego micie?

Ostatnia aktualizacja: 10.05.2021 23:15
Ciąg dalszy rozmowy o historycznej roli Napoleona z okazji dwusetnej rocznicy jego śmierci. O tym, jakim był wojskowym, politykiem, a jakim człowiekiem, opowiadał historyk Adam Zamoyski, autor książki "Napoleon. Człowiek i mit".
rozwiń zwiń

Czytaj także

"Z dalekiego kraju". Jan Paweł II na ekranie

Ostatnia aktualizacja: 13.05.2021 23:00
Dzień 13 maja 2021 roku to dzień 40. rocznicy zamachu, jakiego Ali Agca dokonał na papieża Jana Pawła II. Jan Paweł II to nie tylko postać ważna dla Kościoła katolickiego w Polsce i na świecie, ale i dla naszej kultury. W czwartkowym "Klubie Trójki" omówiliśmy i przypomnieliśmy filmy poświęcone Ojcu Świętemu. Pierwszym z nich jest filmowa biografia papieża "Z dalekiego kraju" zrealizowana właśnie w roku 1981. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Po co nam wiedza o historii? Dlaczego warto kultywować pamięć?

Ostatnia aktualizacja: 20.05.2021 23:15
Czy historia jest nam potrzebna? Dlaczego warto kultywować pamięć o ludziach i wydarzeniach? To bardzo ważne pytania z pogranicza filozofii, a odpowiedzi na to pytanie Piotr Gontarczyk poszukiwał wraz ze swoim gościem, doktorem Karolem Nawrockim, dyrektorem Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.
rozwiń zwiń