Największa zbrodnia komunistyczna w powojennej Polsce

Ostatnia aktualizacja: 13.07.2021 23:15
Od 10 do 25 lipca 1945 roku oddziały Armii Czerwonej, osłaniane i wspomagane przez wydzielone oddziały UB i LWP, przeprowadziły szeroko zakrojoną akcję pacyfikacyjną na terenie Puszczy Augustowskiej i jej okolic. Ofiarami tzw. obławy augustowskiej, zwanej także obławą lipcową, byli działacze podziemia niepodległościowego i miejscowa ludność sprzyjająca partyzantom.
Giby. Pomnik ofiar Obławy Augustowskiej
Giby. Pomnik ofiar Obławy AugustowskiejFoto: Joanna Borowska/Forum

NAC fryzjer wojna 1200.jpg
Nurt rewizjonistyczny w debacie historycznej. Alternatywne losy Polski w II wojnie światowej

W ramach tej akcji 1945 zatrzymano ponad 7 tysięcy osób, które więziono w ponad pięćdziesięciu miejscach. Około 600 osób narodowości polskiej zostało wywiezionych w nieznanym kierunku i wszelki ślad po nich zaginął. Podejrzewa się, że zostały one wywiezione w okolice Grodna i zamordowane na terenie tzw. Fortów Grodzieńskich. Jako możliwe miejsce egzekucji wskazywano też wieś Naumowicze w obwodzie grodzieńskim na Białorusi, rejon jeziora Gołdap lub okolice wsi Rominty w Puszczy Rominckiej (obecnie miejscowość nazywa się Krasnolesje i znajduje się na terenie obwodu kaliningradzkiego).


Posłuchaj
53:56 2021_07_13 22_05_45_PR3_Klub_Trojki.mp3 Obława augustowska (Klub Trójki)

– Zainteresowanie obławą augustowską jest owocem moich wcześniejszych książek i badań na temat zbrodni katyńskiej. Kiedy spotkania autorskie w Augustowie i Suwałkach, miejscowi społecznicy i historycy poprosili mnie, aby napisała o "ich" Katyniu – mówi dr Teresa Kaczorowska, autorka m.in. książek "Obława augustowska" oraz "Dziewczyny obławy augustowskiej". – Mimo że pochodzę z Suwalszczyzny, wtedy na ten temat nie wiedziałam nic. I długo się zastanawiałam, czy zająć się tym tematem. Osiem lat temu stwierdziłam, że powinnam oddać hołd swojej ziemi rodzinnej – opowiada.

– Wiedziałam, że nie ma dokumentów na ten temat, a archiwa, gdzie mogą one być – w Moskwie i Mińsku – są zamknięte. Znane są listy ofiar, ale nieznane są miejsca, gdzie zakopano ich ciała. W swoich książkach mogłam się oprzeć jedynie na spotkaniach z rodzinami – opisuje początek swojej pracy.

Obława Augustowska – Lipiec 1945 – Sesja 1 (PL)/YouTube IPNtv Konferencje


– Pierwszy raz o obławie augustowskiej dowiedziałem się w domu nieżyjącego już prof. Andrzeja Strumiłły, artysty, filozofa, podróżnika, osoby niezwykle zasłużonej dla tej ziemi. To było spotkanie pierwszego komitetu poszukiwań ofiar obławy augustowskiej. Przez kolejne lata docierały do mnie kolejne informacje o tym, co się stało – tłumaczy genezę swojego filmu "To był lipiec 1945" reżyser i scenarzysta Waldemar Czechowski. – Jednak decyzję podjąłem dopiero jakieś pięć-sześć lat temu. I muszę podziękować obecnej tu dr Teresie Kaczorowskiej za inspirację tematem i impuls – dodaje.

– Suwalszczyzna jest moją przybraną ojczyzną, od 30 lat mam tutaj kawałek ziemi. Postanowiłem więc opowiedzieć o niej w inny sposób – kontynuuje. –  Tak, jak o Katyniu nie mówiło się przez lata, bo panowała zmowa milczenia, tak o obławie augustowskiej, nie mówiono, bo ludzie się bali. Tymczasem w wioskach położonych w trójkącie pomiędzy Augustowem, Sejnami i Suwałkami wciąż żyją ostatni już świadkowie tej historii, kilkanaście osób. I to oni mówią, są bohaterami filmu – wskazuje.

To był lipiec 1945. Jedna z największych zbrodni. Film dokumentalny/YouTube Retrowizja – filmy dokumentalne


***

Tytuł audycji: Klub Trójki
Prowadzi: Arkadiusz Gołębiewski
Goście: dr Teresa Kaczorowska (autorka m.in. książek "Obława augustowska" oraz "Dziewczyny obławy augustowskiej"), Sławomir Ciok (reżyser i producent m.in. filmu "Dywizjon 303. Historia prawdziwa"), Waldemar Czechowski (reżyser i scenarzysta filmu "To był lipiec 1945").
Data emisji: 13.07.2021
Godzina emisji: 22.05

pr

Czytaj także

"Rodzice wyklęci" - o dzieciach, którym zabrano mamę i tatę

Ostatnia aktualizacja: 01.06.2021 23:15
Nie każde dziecko może spędzać Dzień Dziecka z rodzicami. Niektóre dzieci doświadczyły nawet zakazu wspominania o swoich matkach i ojcach, pomimo wielkiej rodzinnej miłości. Tak było w wielu tysiącach rodzin "żołnierzy wyklętych" i opozycjonistów z czasów PRL.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Historia w filmie. Jak nauczyć się opowiadania?

Ostatnia aktualizacja: 15.06.2021 23:15
Pitching Forum jest najważniejszym wydarzeniem branżowym podczas wrześniowego Festiwalu Filmowego NNW. Pitching to krótka (do 7 minut) publiczna prezentacja projektu filmu przed gronem potencjalnych inwestorów, sponsorów, dystrybutorów i nadawców. Służy pozyskaniu finansowania na projekty będące jeszcze w fazie przygotowań (developmentu) lub już w trakcie realizacji (work in progress).
rozwiń zwiń

Czytaj także

Relacje polsko-żydowskie. Ile wiemy o bohaterskich czynach naszych rodaków?

Ostatnia aktualizacja: 29.06.2021 23:00
Mimo że o relacjach polsko-żydowskich wiemy stosunkowo wiele, ciągle jednak odnajdujemy białe plamy na kartach historii. Jedną z nich przez dziesięciolecia były niewątpliwie historie Polaków, którzy oddali życie, ratując podczas II wojny światowej swoich żydowskich sąsiadów.
rozwiń zwiń