Obserwator trzech epok

Ostatnia aktualizacja: 24.04.2021 08:30
Mieczysław Jałowiecki urodził się na Wileńszczyźnie w roku 1876, a zmarł w 1962 pod Londynem. W ciągu swego długiego i niezwykłego życia mógł więc zobaczyć resztki dawnej Rzeczypospolitej, doznać nowej, odrodzonej Polski, by zakończyć swój los, doświadczając losu uchodźcy i obserwując emigracyjny rząd.
Wolne Miasto Gdańsk
Wolne Miasto GdańskFoto: NAC

atlas historii świata 1200.jpg
Historyczne podróże palcem po mapie

Jego życiorys mógłby służyć za kanwę fascynującego filmu: w młodości mógł chłonąć smaki dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego, którego był duchowym spadkobiercą, został wysokim urzędnikiem carskim i przeżył rewolucję w Rosji. Już w wolnej Polsce został przez Piłsudskiego wysłany do Gdańska jako przedstawiciel rządu Rzeczypospolitej: to on dla Polski kupił Westerplatte i dzięki jego staraniom powstała tam polska składnica. Zanim wybuchła II wojna światowa zdążył na powrót zażyć ziemiańskiego życia, podobnie jak jego przodkowie i stał się apologetą życia ziemiańskiego.


Posłuchaj
02:11 TROJKA Trojkowy Chuligan Literacki 2021_04_24-08-21-59.mp3 Mieczysław Jałowiecki "Na skraju imperium i inne wspomnienia" (Trójkowy Chuligan Literacki)

Miał niezwykłe życie, a na szczęście dla nas także talent literacki: wszystko opisał w trzech książkach – "Na skraju imperium", "Wolne miasto" i "Requiem dla ziemiaństwa" – teraz wydanych w jednym tomie pod tytułem "Na skraju imperium i inne wspomnienia". W ten sposób powstała barwna, po sarmacku subiektywna wizja świata, jego realiów i obyczajowości, osobisty komentarz do wydarzeń historycznych. Pierwsza część pamiętników obejmuje lata od połowy XIX wieku po zakończenie I wojny światowej i rewolucję październikową, potem następuje opis działalności dyplomatycznej Jałowieckiego w Wolnym Mieście Gdańsku. Książkę kończy barwny obraz obyczajów i charakteru ziemiaństwa polskiego lat 20. i 30. XX stulecia, aż do wybuchu II wojny światowej i czasów, kiedy autor osiadł na stałe w majątku Kamień.


Mieczysław Jałowiecki "Na skraju imperium i inne wspomnienia" Mieczysław Jałowiecki "Na skraju imperium i inne wspomnienia"

Niemało miejsca w rozważaniach Mieczysława Jałowieckiego zajmują sprawy polskie: narodowa tożsamość, kwestia niepodległości, historia i tradycja. To książka człowieka, który historii doświadczał, ale też doskonale ją rozumiał.


***

Tytuł audycji: Trójkowy chuligan literacki
Prowadzi: Mateusz Matyszkowicz
Data emisji: 24.04.2021
Godzina emisji: 08.21

pr/mat. prasowe

Czytaj także

Wiesław Helak: Kresy to dla mnie mała ojczyzna

Ostatnia aktualizacja: 04.08.2018 08:00
Wiesław Helak jest pisarzem powieści historycznych. Niedawno ukazała się jego najnowsza powieść "Nad Zbruczem". Czy jest to również jego najbardziej osobista książka?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bruno Schulz: chwilę przed sukcesem, niedługo przed śmiercią

Ostatnia aktualizacja: 21.11.2020 06:45
W 1938 roku Bruno Schulz zawitał do Paryża. W tym samym roku był tam też Leopold Tyrmand. Z tego, co wiadomo, te dwie tak ważne dla polskiej kultury, choć zarazem tak diametralnie różne od siebie osoby nigdy się nie spotkały, chociaż, jak widać, bywały w tych samych miastach i miejscach.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Nieznane oblicze Andrzeja Bobkowskiego. Czego wciąż nie wiemy o autorze "Szkiców piórkiem"?

Ostatnia aktualizacja: 20.02.2021 08:33
– Andrzej Bobkowski nie kierował się otoczeniem. Kierował się sobą. Jego dziennik (...) nie jest prostym zapisem tego, co się dzieje. Jak pisze Maciej Nowak, autor książki "Inaczej przeżyta nowoczesność": "Sprawy świata, z którymi brał się za bary, sporządzając kolejne zapisy, a nie poruszenia duszy czy intelektu, stanowiły dla niego impuls do pisania" – cytuje Mateusz Matyszkowicz.
rozwiń zwiń